Bir ülke ekonomisinde karar alıcılar, işsizlik oranlarını düşürerek tam istihdama yaklaşmayı hedeflerken, eş anlı olarak maliyet enflasyonu baskılarını hafifleterek genel fiyat düzeyinde istikrar sağlamayı amaçlamaktadır.
Bu iki makroekonomik hedefin birbiriyle uyumlu (çatışmasız) bir şekilde gerçekleştirilebilmesi için aşağıdaki maliye politikası stratejilerinden hangisinin merkeze alınması en uygundur?
- Üretim kapasitesini genişletecek yatırım teşvikleri ve istihdam üzerindeki vergi takozunun daraltılması gibi arz yönlü mali araçların kullanılmasıCevap
- BToplam talebi hızlıca canlandırmak üzere kamu cari harcamalarının genişletilmesi ve hanehalkına yönelik transfer ödemelerinin artırılması
- CBütçe açıklarını kapatmak ve kamu tasarrufunu artırmak amacıyla temel tüketim malları üzerindeki dolaylı vergi oranlarının yükseltilmesi
- DEkonomideki otonom dalgalanmaları kendiliğinden dengelemek üzere yalnızca artan oranlı gelir vergisi sisteminin esnekliğine başvurulması
- EDış ticaret açığını daraltmak ve döviz kurunu dengelemek amacıyla ithal ara mallara uygulanan gümrük vergilerinin artırılması
Cevap
Üretim kapasitesini genişletecek yatırım teşvikleri ve istihdam üzerindeki vergi takozunun daraltılması gibi arz yönlü mali araçların kullanılmasıdır.
Geleneksel makroekonomik yaklaşımlarda (özellikle Keynesyen modelde), işsizliği azaltmak ile enflasyonu düşürmek arasında bir ödünleşme (Phillips Eğrisi) olduğu varsayılır. Bu çatışmayı aşmanın ve iki amaca eş anlı ulaşmanın (uyumluluk sağlamanın) yolu Arz Yönlü İktisat politikalarından geçer. İstihdam üzerindeki vergi yüklerinin (vergi kaması) azaltılması ve yatırım teşvikleri gibi araçlar, üretici maliyetlerini düşürür ve toplam arz eğrisini sağa kaydırır. Toplam arzın artması, ekonomide hem reel üretimin ve istihdamın artmasını sağlar hem de maliyetlerin düşmesiyle genel fiyat düzeyini aşağı çekerek enflasyon baskısını hafifletir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Maliye Politikası Amaçları Arasındaki Uyumluluklar ve Arz Yönlü İktisat