Examkin

Soru

Zorluk: OrtaSenyoraj ve Enflasyon Vergisi

Merkez bankasının bütçe açıklarını kapatmak amacıyla emisyon hacmini genişlettiği bir ekonomide, devletin bu süreçten elde ettiği 'senyoraj geliri' ile para tutan kesimlerin maruz kaldığı 'enflasyon vergisi' arasındaki teknik ayrım aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

  1. Senyoraj, tedavüldeki yüksek güçlü para miktarındaki değişimin reel değerini yansıtırken; enflasyon vergisi, mevcut reel para stokunun enflasyon nedeniyle uğradığı değer kaybını yansıtır.Cevap
  2. B
    Senyoraj geliri sadece kamu harcamalarını finanse etmek için kullanılırken; enflasyon vergisi bütçe açıklarını kapatmak yerine sadece dış borç ödemelerinde kullanılır.
  3. C
    Enflasyon vergisi kanunla belirlenen bir vergi oranı üzerinden toplanırken; senyoraj geliri piyasa faiz oranlarına göre belirlenen bir kâr payıdır.
  4. D
    Senyoraj matrahını ekonomideki tüm finansal varlıklar oluştururken; enflasyon vergisi matrahı sadece vadesiz mevduatlardan oluşur.
  5. E
    Para talebinin gelir esnekliği bir olduğunda senyoraj geliri sıfıra inerken; enflasyon vergisi maksimum düzeyine ulaşır.

Cevap

Senyoraj, para arzındaki artışın reel değerini; enflasyon vergisi ise enflasyonun mevcut para stokunun değerinde yarattığı reel kaybı ifade eder.
Senyoraj geliri, devletin para basma tekelini kullanarak piyasaya sürdüğü yeni para miktarının satın alma gücünü (akım bir büyüklük) ifade eder. Enflasyon vergisi ise enflasyon nedeniyle bireylerin elinde tuttukları nakit paranın satın alma gücünde meydana gelen reel azalmayı (stok bir büyüklük üzerinden hesaplanan kayıp) tanımlar. Bu iki kavram arasındaki temel teknik fark, birinin para arzındaki artışa (kaynak), diğerinin ise mevcut para stokunun değer kaybına (etki) odaklanmasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Senyoraj gelirinin tanımını analiz etmek
Senyoraj, nominal para arzındaki (emisyon) artış miktarının fiyat düzeyine oranlanmasıdır: S=ΔMP S = \frac{\Delta M}{P}
Senyorajın bir akım (flow) değişkeni olarak yeni yaratılan paranın satın alma gücünü ölçtüğünü belirlemek gerekir.
2
Enflasyon vergisinin tanımını analiz etmek
Enflasyon vergisi, enflasyon oranının reel para balanslarıyla çarpılmasıdır: IT=π×(MP) IT = \pi \times \left(\frac{M}{P}\right)
Enflasyonun, halkın elinde tuttuğu mevcut para stoku üzerinden aldığı 'gizli' payı belirlemek gerekir.
3
İki kavram arasındaki temel teknik farkı kurmak
Senyoraj devletin 'kazancı' (kaynak), enflasyon vergisi ise halkın 'kaybı' (etki) olarak nitelendirilir.
Durağan bir ekonomide bu iki değerin birbirine eşit olabileceği ancak teknik olarak farklı olguları temsil ettikleri sonucuna varılır.

Anahtar Kavram

Senyoraj ve Enflasyon Vergisi Ayrımı
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Senyoraj ve Enflasyon Vergisi

Bu konudan daha fazla soru