Soru

Zorluk: ZorŞerefiyeler

Kamu otoritelerince gerçekleştirilen yol, park, kanalizasyon veya raylı sistem gibi bayındırlık ve altyapı hizmetleri sonucunda, bu hizmetlerin sunulduğu bölgedeki taşınmazların piyasa değerinde meydana gelen artış karşılığında mülk sahiplerinden tahsil edilen şerefiye (özel değer artış payı) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Kamu yatırımı neticesinde mülk sahiplerinin mal varlığında meydana gelen ve "çaba sarf edilmeden kazanılan" (unearned incrementunearned \ increment) değer artışının bir kısmının kamuya döndürülmesini amaçlar.
  2. B
    Harçlardan temel farkı; belirli bir kamu hizmetinden yararlanma talebinden ziyade, yapılan yatırımın mülkün değerinde yarattığı objektif artışı esas almasıdır.
  3. C
    Kamu yararı ile özel yararın bir arada bulunduğu durumlarda toplanan, hukuki niteliği itibarıyla cebri (zorlayıcı) karakter sergileyen bir kamu geliridir.
  4. Emlak vergisinin bir alt türü sayıldığından, mülkiyetin devamı süresince her vergilendirme döneminde periyodik olarak tahsil edilen bir vergidir.Cevap
  5. E
    Seligman'ın kamu gelirleri tasnifinde; sağladığı özel menfaat nedeniyle harçlar ile vergiler arasında bir geçiş formu olarak değerlendirilir.

Cevap

Şerefiye, emlak vergisinden farklı olarak periyodik değil, yapılan bayındırlık hizmeti sonucunda taşınmazda meydana gelen değer artışı nedeniyle bir defaya mahsus alınan bir gelirdir.
Doğru yanıt olan seçenek, şerefiyeyi emlak vergisinin bir alt türü ve periyodik bir yükümlülük olarak tanımladığı için yanlıştır. Şerefiyeler, ilgili gayrimenkulün değerini artıran kamu yatırımı bittiğinde yalnızca 11 defa tahsil edilen, süreklilik arz etmeyen kamu gelirleridir. Emlak vergisi ise taşınmazın değeri üzerinden her yıl düzenli olarak alınan bir servet vergisidir.

Adım Adım Çözüm

1
Şerefiyenin tanımını analiz etme
Şerefiye, kamu yatırımları (yol, köprü, metro vb.) sonucu gayrimenkul değeri artan kişilerden alınan bir gelirdir.
Şerefiyenin temel kaynağı kamu yatırımı sonucu oluşan değer artışıdır.
2
Harç ve emlak vergisi ile karşılaştırma yapma
Harçlar hizmet karşılığıdır, emlak vergisi ise periyodik bir servet vergisidir.
Şerefiye harç değildir çünkü mülk değer artışına dayanır; vergi değildir çünkü belirli bir özel faydaya dayanır ve sürekliliği yoktur.
3
Tahsilat sıklığını değerlendirme
Emlak vergisi her yıl ödenirken, şerefiye yatırım tamamlandığında bir kez tahsil edilir.
Bu fark, şerefiyeyi periyodik vergilerden ayıran en temel yapısal özelliktir.

Anahtar Kavram

Şerefiyenin bir defaya mahsus (arizi) niteliği ve emlak vergisinden ayrımı

Alternatif Yöntem

Şerefiyenin 'bir defalık' olması ile harcın 'hizmet karşılığı' olması anahtar kelimelerini kullanarak seçenekleri eleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla