Soru

Zorluk: OrtaGiderlerin Tahsisi (Uzmanlaşma) İlkesi

50185018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu sistematiğinde yer alan "giderlerin tahsisi (uzmanlaşma)" ilkesi; ödeneklerin kullanımı üzerine nitelik, nicelik ve zaman bakımından çeşitli sınırlamalar getirmektedir.

Buna göre uzmanlaşma ilkesi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Nitelik uzmanlaşması, bütçe ödeneklerinin bütçe kanununda belirtilen amaç ve hizmet türü dışında başka bir hizmetin finansmanı için kullanılmasını yasaklar.
  2. B
    Nicelik uzmanlaşması, kamu idarelerine tahsis edilen ödeneklerin bütçe ile belirlenen üst sınırın üzerinde harcanamayacağını ifade eder.
  3. C
    Zaman uzmanlaşması gereği, bir mali yılda kullanılmayan ödenekler -kanuni istisnalar hariç- yıl sonunda iptal edilir ve harcama yetkisi sona erer.
  4. Uzmanlaşma ilkesi, vergi ve benzeri kamu gelirlerinin belirli bir kamu hizmetinin finansmanına ayrılmamasını ifade eden "adem-i tahsis" kuralının bir gereğidir.Cevap
  5. E
    Bu ilke, harcama yetkililerinin bütçe ödeneklerini kullanım sürecinde yasama organının bütçe kanunuyla ortaya koyduğu iradeye sadık kalmasını sağlar.

Cevap

Uzmanlaşma ilkesinin vergi ve benzeri kamu gelirlerinin belirli bir hizmete ayrılmaması (adem-i tahsis) kuralı ile ilişkilendirilmesi yanlıştır; çünkü bu kural Genellik ilkesinin bir parçasıdır.
Giderlerin tahsisi (uzmanlaşma) ilkesi, ödeneklerin hangi hizmet için (nitelik), ne kadar (nicelik) ve ne zaman (zaman) harcanacağını belirler. Seçenekte belirtilen "belirli gelirlerin belirli giderlere ayrılmaması" kuralı ise Genellik (Universality) ilkesinin bir alt boyutu olan "Adem-i Tahsis" kuralıdır. Dolayısıyla bu ifade uzmanlaşma ilkesiyle değil, genellik ilkesiyle ilgilidir.

Adım Adım Çözüm

1
Uzmanlaşma ilkesinin üç boyutunu tanımla.
Uzmanlaşma; nitelik (hizmet türü), nicelik (miktar) ve zaman (mali yıl) boyutlarından oluşur.
İlkenin kapsamını doğru belirlemek için bu üçlü ayrımı yapmak gerekir.
2
Seçeneklerdeki ifadeleri bu boyutlarla karşılaştır.
A, B ve C seçenekleri sırasıyla nitelik, nicelik ve zaman boyutlarını doğru tanımlamaktadır.
Kavramsal doğruluğu test etmek için tanımların eşleştirilmesi gerekir.
3
Yanlış olan seçeneği (Adem-i Tahsis) analiz et.
Belirli gelirlerin belirli giderlere tahsis edilmemesi 'Adem-i Tahsis' kuralıdır ve Genellik ilkesine aittir. Uzmanlaşma ise 'Giderlerin Tahsisi'dir.
KPSS'de sıkça karıştırılan Uzmanlaşma (Giderlerin Tahsisi) ve Genellik (Gelirlerin Adem-i Tahsisi) farkını ortaya koymak gerekir.

Anahtar Kavram

Giderlerin Tahsisi (Uzmanlaşma) İlkesi
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla