Soru

Zorluk: OrtaGiderlerin Tahsisi (Uzmanlaşma) İlkesi

5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu sistematiğinde, yasama organının yürütme organına verdiği harcama yetkisinin sınırlarını belirleyen bütçe ilkelerinden biri olan "giderlerin tahsisi (uzmanlaşma)" ilkesi; ödeneklerin türü (nitelik), tutarı (nicelik) ve süresi (zaman) bakımından sınırlandırılmasını ifade eder.

Buna göre, bütçede belirli bir hizmetin yerine getirilmesi amacıyla tahsis edilen bir ödeneğin, bütçe kanununda öngörülen hizmet tertibi dışında başka bir amaçla kullanılamayacağını ifade eden kural, bu ilkenin aşağıdaki boyutlarından hangisi ile doğrudan ilgilidir?

  1. Niteliksel (kalitatif) uzmanlaşmaCevap
  2. B
    Niceliksel (kantitatif) uzmanlaşma
  3. C
    Zamansal (temporal) uzmanlaşma
  4. D
    Adem-i tahsis (tahsis yapılmaması) ilkesi
  5. E
    Önceden izin (yasallık) ilkesi

Cevap

Bütçe ödeneklerinin amaç ve hizmet tertibi bakımından sınırlandırılması niteliksel (kalitatif) uzmanlaşma boyutudur.
Doğru yanıt olan seçenek, bütçe hukukunda yasama organının harcama yetkisini 'amaç' ve 'hizmet türü' bazında kısıtlamasını tanımlayan niteliksel (kalitatif) uzmanlaşmayı ifade etmektedir. Bu boyut uyarınca, örneğin yatırım ödeneği personel giderinde kullanılamaz.

Adım Adım Çözüm

1
Uzmanlaşma ilkesinin boyutlarını analiz et.
İlkenin nitelik (tür), nicelik (miktar) ve zaman (süre) olmak üzere üç sınırı olduğu saptandı.
Soruda istenen boyutun hangisi olduğunu belirlemek için bu ayrım temeldir.
2
Soru kökündeki ifadeyi değerlendir.
"Hizmet tertibi dışında başka bir amaçla kullanılamama" ifadesinin ödeneğin türü ve niteliğine vurgu yaptığı belirlendi.
Tertip ve amaç sınırlaması, doğrudan ödeneğin 'nitelik' boyutuyla eşleşir.
3
Diğer bütçe ilkelerini ve boyutları ele.
Tutara ilişkin sınırlama niceliksel, süreye ilişkin sınırlama zamansal uzmanlaşmadır. Adem-i tahsis ise gelirlerle ilgilidir.
Çeldiricileri eleyerek doğru boyuta ulaşmak için kavramlar arası ayrım yapılmalıdır.

Anahtar Kavram

Giderlerin Tahsisi (Uzmanlaşma) İlkesinin Niteliksel Boyutu
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla