Examkin

Soru

Zorluk: OrtaPost-Keynesyen Yaklaşımda Maliye Politikası

Bir ülke ekonomisinde durgunluk eğilimlerinin aşılması amacıyla hükümet, düşük gelirli hanehalklarına yönelik sosyal transferleri artırma ve bütçe açığı vererek kamu altyapı yatırımlarını genişletme kararı almıştır. Ana akım (ortodoks) iktisadi yaklaşımlar bu tür bir politikanın para talebini ve dolayısıyla faiz oranlarını yükselterek özel yatırımları dışlayacağını (crowding-out) savunurken; Post-Keynesyen iktisatçılar, bu durumun tam aksine dışlama yaratmayacağını ve özel yatırımları teşvik edeceğini (crowding-in) ileri sürmektedir.

Buna göre, Post-Keynesyen yaklaşımın söz konusu dışlama etkisini reddetmesinin ve genişletici maliye politikasının başarısını açıklamasının temel teorik dayanağı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Bireylerin rasyonel beklentilere sahip olması sebebiyle, mevcut bütçe açıklarının gelecekteki vergi artışlarıyla dengeleneceğini öngörerek cari tüketimlerini kısmaları
  2. B
    Kamu harcamalarındaki artışın marjinal vergi oranlarında yapılacak indirimlerle desteklenerek faktör arzını doğrudan artırması ve potansiyel hasılayı yükseltmesi
  3. Paranın içsel (endojen) olması nedeniyle kamu açıklarının faizleri sistemik olarak artırmaması ve gelir dağılımının alt gelir grupları lehine değişmesinin efektif talebi canlandırarak belirsizlik altındaki yatırımcı bekleyişlerini iyileştirmesiCevap
  4. D
    Para arzının dışsal olarak belirlendiği varsayımı altında, genişletici maliye politikasının yalnızca likidite tuzağı durumunda dışlama etkisi yaratmadan tam istihdamı sağlayabilmesi
  5. E
    Kamu müdahalelerinin makroekonomik istikrardan ziyade, öncelikle piyasa başarısızlıklarını gidererek kaynak dağılımında etkinliği sağlamayı hedeflemesi

Cevap

Doğru yanıt, paranın içsel olması nedeniyle kamu açıklarının faizleri artırmadığını ve gelir dağılımının alt gelir grupları lehine değişmesinin efektif talebi canlandırarak belirsizlik altındaki yatırımları uyardığını ifade eden seçenektir.
Post-Keynesyen teori, ana akım makroiktisattan temel iki alanda ayrılır: İçsel para teorisi ve Kaleckiyen gelir bölüşümü/efektif talep ilişkisi. İçsel para (endogenous money) mekanizmasında devletin harcama yapması (bütçe açığı) bankacılık sistemine doğrudan rezerv enjekte ederek faiz oranları üzerindeki yukarı yönlü baskıyı engeller, bu nedenle dışlama etkisi (crowding-out) yaşanmaz. Aynı zamanda, alt gelir gruplarına yönelik harcamalar gelir dağılımını düzeltip yüksek tüketim eğilimi üzerinden efektif talebi canlandırır. Geleceğin mutlak belirsizlik (fundamental uncertainty) taşıdığı bir ortamda, satış ve kârlılık beklentileri iyileşen girişimciler yatırımlarını artırır (crowding-in). Doğru yanıt tüm bu kavramsal seti bir arada barındırmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Soru kökündeki temel problemi ve analizi istenen iktisadi okulu belirle.
Sorunun, genişletici maliye politikasının neden 'dışlama etkisi' (crowding-out) yaratmayıp aksine özel yatırımları uyardığı (crowding-in) konusunda 'Post-Keynesyen' yaklaşımın teorik dayanağını sorduğu tespit edilir.
Farklı iktisat okullarının aynı politika aracına farklı teorik tepkiler verdiğini ayırt etmek gereklidir.
2
Post-Keynesyen okulun para ve faiz teorisi yaklaşımını değerlendir.
Post-Keynesyen okul 'içsel (endojen) para' teorisini savunur. Buna göre kamu harcamaları bankacılık sisteminde rezervleri artırarak faizleri düşürücü yönde etki yapar; böylece Ortodoks Keynesyen ve Klasik modellerdeki dışlama etkisi reddedilir.
Dışlama etkisinin faiz kanalı üzerinden gerçekleştiği varsayımının Post-Keynesyen modelde neden geçersiz olduğunu açıklamak içindir.
3
Post-Keynesyen okulun Kaleckiyen bölüşüm, efektif talep ve yatırım belirsizliği ilişkisini analiz et.
Alt gelir gruplarına yönelik transferler, bu grubun marjinal tüketim eğilimi yüksek olduğu için efektif talebi güçlü bir biçimde artırır. Mutlak belirsizlik (fundamental uncertainty) altındaki girişimciler artan talebe karşılık vererek kapasite kullanımını ve yeni yatırımlarını artırır.
Maliye politikasının sadece faizleri sabit tutarak değil, aynı zamanda talep bekleyişlerini iyileştirerek özel yatırımları nasıl teşvik ettiğini (crowding-in) kavramak içindir.
4
Seçenekleri bu tespitler ışığında incele ve eleme yap.
İçsel para, efektif talep, mutlak belirsizlik ve bölüşüm etkilerini bir arada barındıran tek seçenek doğru kabul edilirken; rasyonel beklentiler, dışsal para, arz yönlü etkiler ve salt kaynak tahsisi vurgusu yapan diğer seçenekler elenir.
Doğru teorik çerçevenin Post-Keynesyen kavramsal bütünlük içinde belirlenmesini sağlamak içindir.

Anahtar Kavram

Post-Keynesyen Yaklaşımda Maliye Politikası Aktarım Mekanizması
Bu soruyu puanla

Konular

Post-Keynesyen Yaklaşımda Maliye Politikası

Bu konudan daha fazla soru