Soru

Zorluk: OrtaPareto İyileşmesi ve Pareto Kriteri

Bir ekonomi politikası değişikliği sonucunda, toplumda yaşayan bireylerin çok büyük bir kısmının refah düzeyinde artış meydana gelirken, sadece bir bireyin refah düzeyinde azalma yaşanmıştır.

Pareto kriteri esas alındığında, bu durumla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Toplumun büyük çoğunluğu kazançlı çıktığı için bu durum bir Pareto iyileşmesidir.
  2. B
    Toplam toplumsal fayda arttığı sürece bu durum Pareto kriteri gereği refah artışı olarak kabul edilir.
  3. Söz konusu değişiklik bir Pareto iyileşmesi değildir ve bu kriter çerçevesinde değişikliğin refahı artırıp artırmadığına dair bir yargıya varılamaz.Cevap
  4. D
    Bir kişinin refahındaki azalma çok küçük olduğu için bu durum Pareto optimumuna ulaşıldığını gösterir.
  5. E
    Değişiklik sonrasında en az bir kişinin durumu iyileştiği için bu durum her koşulda bir Pareto iyileşmesidir.

Cevap

Değişiklik bir Pareto iyileşmesi değildir ve Pareto kriteri bu durumun refahı artırıp artırmadığı konusunda yargıda bulunamaz.
Pareto kriterine göre bir değişikliğin 'iyileşme' olarak kabul edilebilmesi için en az bir kişinin refahı artarken, diğer hiçbir bireyin refahının azalmaması gerekir. Soruda belirtilen senaryoda bir bireyin refahı azaldığı için bu durum Pareto anlamında bir iyileşme değildir. Ayrıca Pareto kriteri, kaybedenlerin kaybı ile kazananların kazancını kıyaslayacak (bireyler arası fayda karşılaştırması) bir mekanizmaya sahip olmadığı için, bu değişikliğin toplumsal refahı artırıp artırmadığı konusunda sessiz kalır.

Adım Adım Çözüm

1
Politika değişikliğinden etkilenen bireylerin durumunu analiz etme
Toplumun çoğunluğu iyileşmiş, ancak 1 kişi kötüleşmiştir.
Pareto kriterini uygulamak için tüm bireylerin başlangıç noktasına (status quostatus \ quo) göre durumunun bilinmesi gerekir.
2
Pareto iyileşmesi koşulunu (oybirliği kuralı) uygulama
Koşul sağlanmamıştır (en az bir kişinin refahı azalmıştır).
Pareto iyileşmesi için temel şart, en az bir kişinin refahı artarken hiç kimsenin refahının azalmamasıdır.
3
Kriterin sınırlılıklarını değerlendirme
Refah yargısında bulunulamaz.
Pareto kriteri pozitif bir analiz aracıdır ve bireyler arası fayda karşılaştırması yapamadığı için 'kazananların kazancı kaybedenin kaybından değerlidir' diyemez.

Anahtar Kavram

Pareto Kriteri ve Oybirliği Kuralı
Bu soruyu puanla