Soru

Zorluk: OrtaVergi Sınırı ve Laffer Eğrisi

Bir ekonomide vergi idaresinin vergi oranlarını artırmasına rağmen, vergi matrahındaki daralmanın vergi oranındaki artıştan daha yüksek oranda gerçekleşmesi sonucunda toplam vergi hasılatının azaldığı tespit edilmiştir. Arthur Laffer tarafından geliştirilen analiz çerçevesinde bu durum aşağıdakilerden hangisi ile açıklanabilir?

  1. Vergi oranlarının optimal seviyeyi (tt^*) aşarak yasak bölgeye (prohibitive range) geçmesiCevap
  2. B
    Vergi matrahının vergi oranındaki değişimlere karşı tam esneksiz bir yapıda olması
  3. C
    Gelir etkisinin ikame etkisinden daha güçlü hale gelerek çalışma arzusunu teşvik etmesi
  4. D
    Ekonominin vergi kapasitesinin altında olması nedeniyle vergi gayretinin artırılması
  5. E
    Vergi oranındaki artışın sadece yasal yollarla (vergiden kaçınma) matrahı aşındırması

Cevap

Vergi oranlarının optimal seviyeyi (tt^*) aşarak yasak bölgeye (prohibitive range) geçmesi
Laffer Eğrisi analizine göre, vergi oranları vergi hasılatını maksimize eden optimal seviyeyi (tt^*) aştığında, 'yasak bölge'ye girilir. Bu bölgede vergi oranlarındaki artış; mükelleflerin çalışma isteğini azaltması (ikame etkisinin baskınlığı), vergi kaçakçılığı ve vergiden kaçınma eğilimlerinin artması gibi nedenlerle vergi matrahında, vergi oranındaki artıştan daha büyük bir oransal daralmaya yol açar. Sonuç olarak toplam vergi hasılatı azalır.

Adım Adım Çözüm

1
Vergi oranı ile vergi hasılatı arasındaki ilişkiyi analiz et.
Hasılatın önce artıp sonra azaldığı ters U şeklinde bir ilişki (Laffer Eğrisi) mevcuttur.
Mükelleflerin vergi oranlarındaki artışa karşı çalışma, tasarruf ve yatırım kararlarını değiştirmesi.
2
Vergi hasılatını maksimize eden noktayı belirle.
Hasılatın en yüksek olduğu seviye optimal vergi oranı (tt^*) olarak adlandırılır.
Bu noktada vergi oranı artışının yarattığı hasılat artışı, matrah daralmasının yarattığı hasılat kaybına eşittir.
3
Optimal oran sonrası durumu (yasak bölge) değerlendir.
Vergi oranı t>tt^* > t olduğunda ikame etkisi gelir etkisini bastırır, vergi kaçakçılığı ve kaçınma artar; matrah daralması oran artışından büyük olur ve hasılat düşer.
Yüksek vergi yükü üretim şevkini kırarak ekonomik faaliyetlerin kayıt dışına kaymasına veya durmasına neden olur.

Anahtar Kavram

Laffer Eğrisi ve Yasak Bölge (Prohibitive Range)

Daha Fazla Pratik

Laffer Eğrisi'nin 'yasak bölge'den 'normal bölge'ye geçiş için önerdiği vergi indirimi politikalarının arz yönlü iktisat (supply-side economics) ile ilişkisini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla