Soru

Zorluk: ZorYapısal ve Konjonktürel Bütçe Açıkları

Maliye politikasının bütçe dengesi üzerindeki etkilerini analiz eden bir uzman, ekonomide fiili bütçe açığının genişlediğini ancak aynı döneme ait yapısal bütçe açığının (tam istihdam bütçe açığı) daraldığını saptamıştır. Bu verilere göre, söz konusu ekonominin genel durumu ve uygulanan maliye politikası hakkında yapılabilecek en isabetli değerlendirme aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Hükümetin iradi kararlarıyla maliye politikası sıkılaştırılmış olsa da, ekonomik konjonktürdeki daralma fiili bütçe dengesini olumsuz etkilemektedir.Cevap
  2. B
    Fiili bütçe açığının artması, maliye politikasının net bir şekilde genişlemeci bir karaktere büründüğünü kesin olarak kanıtlamaktadır.
  3. C
    Ekonomide üretim düzeyi potansiyel hasılanın üzerine çıkmış ve konjonktürel bütçe fazlası oluşmuştur.
  4. D
    Yapısal bütçe açığının daralması, otomatik istikrar sağlayıcıların ekonomi üzerinde genişlemeci bir etki yarattığının temel kanıtıdır.
  5. E
    Kamu harcamalarındaki iradi artışlar, bütçe dengesindeki toplam bozulmanın temel ve tek belirleyicisidir.

Cevap

Hükümetin iradi kararlarıyla maliye politikasının sıkılaştırıldığını ancak ekonomik durgunluğun bütçe dengesini bozduğunu belirten ifade doğrudur.
Yapısal bütçe açığı, maliye politikasının iradi (discretionary) duruşunu temsil eder. Bu açığın daralması, hükümetin bütçeyi disipline edici, daraltıcı önlemler aldığını gösterir. Ancak toplam (fiili) bütçe açığının buna rağmen artması, ekonomideki otomatik istikrar sağlayıcıların (düşen vergi gelirleri vb.) bütçeyi daha şiddetli bir şekilde bozduğunu kanıtlar. Bu durum, ekonominin ciddi bir durgunluk içerisinde olduğunu teyit eder.

Adım Adım Çözüm

1
Bütçe açığı bileşenlerini formüle edin.
Fiili Ac\cık (FA)=Yapısal Ac\cık (YA)+Konjonktu¨rel Ac\cık (KA)Fiili\ Açık\ (FA) = Yapısal\ Açık\ (YA) + Konjonktürel\ Açık\ (KA)
Bütçe dengesindeki değişimin kaynağını (iradi vs. konjonktürel) ayrıştırmak için bu temel özdeşlik kullanılır.
2
Yapısal bütçe açığındaki değişimi analiz edin.
YAYA \downarrow (Yapısal açık daralıyor).
Yapısal açık, ekonominin tam istihdamda olduğu varsayımı altında hükümetin iradi harcama ve vergi kararlarını yansıtır. Bu açığın azalması, daraltıcı (sıkı) bir maliye politikası izlendiğini gösterir.
3
Fiili bütçe açığındaki değişimi analiz edin.
FAFA \uparrow (Fiili açık genişliyor).
FA=YA+KAFA = YA + KA formülüne göre, YAYA azalırken FAFA artıyorsa, konjonktürel açığın (KAKA) yapısal iyileşmeden çok daha büyük bir oranda arttığı (KAKA \uparrow \uparrow) sonucuna ulaşılır.
4
Ekonomik konjonktürü saptayın.
Ekonomi durgunluk (resesyon) dönemindedir.
Konjonktürel açığın artması, otomatik istikrar sağlayıcıların etkisiyle vergi gelirlerinin düştüğünü ve transfer harcamalarının arttığını gösterir; bu da GSYH'nin potansiyel seviyesinin altına indiği anlamına gelir.

Anahtar Kavram

Bütçe Açığının Yapısal ve Konjonktürel Ayrımı

Daha Fazla Pratik

Maliye politikasının duruşunu analiz ederken 'Mali Etki' (Fiscal Impulse) kavramını ve tam istihdam bütçe fazlasındaki değişimleri inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla