Examkin

Soru

Zorluk: OrtaSenyoraj (Para Basma) Geliri

Kamu maliyesi literatüründe devletin emisyon tekelini kullanarak sağladığı reel kaynak transferi olan senyoraj gelirinin (veya enflasyon vergisi gelirinin), enflasyonist bir süreçte maksimize edilebilmesi için gerekli olan temel iktisadi koşul aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Reel para talebinin enflasyon esnekliğinin mutlak değerce bire eşit olmasıCevap
  2. B
    Para arzı artış hızının reel GSYH büyüme hızına eşit olması
  3. C
    Reel para talebinin faiz esnekliğinin sonsuz (tam esnek) olması
  4. D
    Ekonomideki toplam vergi yükünün Laffer eğrisinin tepe noktasına ulaşması
  5. E
    Reel faiz oranlarının nominal faiz oranlarından daha yüksek olması

Cevap

Reel para talebinin enflasyon esnekliğinin mutlak değerce bire eşit olması
Senyoraj geliri (enflasyon vergisi), enflasyon oranı ile reel para talebinin çarpımına eşittir. Tıpkı mikroekonomide toplam hasılatın (P x Q) marjinal hasılatın sıfır olduğu birim esneklik noktasında maksimize edilmesi gibi, senyoraj geliri de reel para talebinin enflasyon esnekliğinin mutlak değerce 1 olduğu noktada maksimuma ulaşır. Bu noktadan sonra enflasyonu artırmak, para talebinde daha büyük bir oransal azalışa (kaçışa) neden olacağından toplam geliri düşürür.

Adım Adım Çözüm

1
Senyoraj geliri fonksiyonunu tanımlama
R=π⋅MPR = \pi \cdot \frac{M}{P}
Enflasyon vergisi gelini (senyorajın ana bileşeni), vergi oranı olarak kabul edilen enflasyon (π\pi) ile vergi matrahı olan reel para talebinin (MP\frac{M}{P}) çarpımıdır.
2
Fonksiyonun enflasyon oranına göre türevini alarak sıfıra eşitleme
dRdπ=MP+π⋅d(M/P)dπ=0\frac{dR}{d\pi} = \frac{M}{P} + \pi \cdot \frac{d(M/P)}{d\pi} = 0
Bir fonksiyonun maksimum değerini bulmak için birinci türevi alınır ve sıfıra eşitlenir.
3
Elde edilen denklemi esneklik formülü cinsinden düzenleme
1+πM/P⋅d(M/P)dπ=0⇒ϵπ=−11 + \frac{\pi}{M/P} \cdot \frac{d(M/P)}{d\pi} = 0 \Rightarrow \epsilon_{\pi} = -1
Denklemin her iki tarafı reel para talebine bölündüğünde, ikinci terimin reel para talebinin enflasyon esnekliğini temsil ettiği görülür.
4
Mutlak değer sonucunu yorumlama
∣ϵπ∣=1|\epsilon_{\pi}| = 1
Senyoraj gelirinin maksimize olması için enflasyon oranındaki %1'lik artışın, para talebinde tam olarak %1'lik bir azalışa yol açması gerekir.

Anahtar Kavram

Senyoraj Laffer Eğrisi ve Birim Esneklik Şartı

Alternatif Yöntem

Senyoraj gelirini bir dikdörtgenin alanı (Alan=π×LAlan = \pi \times L) olarak düşünün. Taban (LL) enflasyonla azalan bir fonksiyondur. Alanın en büyük olması için kenarların değişim oranlarının birbirini dengelediği orta nokta (birim esneklik) gereklidir.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

Senyoraj (Para Basma) Geliri

Bu konudan daha fazla soru