Soru

Zorluk: ZorErdemli (Merit) ve Erdemsiz Mallar

Kamu ekonomisi literatüründe Richard Musgrave tarafından savunulan "erdemli mallar" (merit goods) tezi, bireylerin kendi refahlarını maksimize etme konusundaki kararlarının her zaman rasyonel olmadığı varsayımına dayanır. Bu yaklaşım, neo-klasik iktisadın temel taşlarından biri olan ve bireyin neyi tüketeceğine kendisinin karar vermesi gerektiğini savunan "tüketici egemenliği" ilkesiyle açıkça çelişmektedir. Musgrave'e göre devlet, bireylerin tercihlerine müdahale ederek toplum için faydalı gördüğü malların tüketimini artırmalıdır.

Buna göre, erdemli malların temel sunum gerekçesi olan "paternalizm" (babacılık) yaklaşımını yarı kamusal malların sunum gerekçesi olan "dışsallıklar"dan ayıran temel fark aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Bireysel tercihlerin veri kabul edilmeyerek, devletin bireyler adına "en iyi" kararı verme yetkisini kendinde görmesiCevap
  2. B
    Malların tüketiminden doğan faydanın sadece tüketen bireyde kalmayıp topluma yayılması nedeniyle tam kamusal mal özelliği göstermesi
  3. C
    Piyasa mekanizmasının pozitif dışsallıkları içselleştirememesi sonucu ortaya çıkan kaynak tahsisindeki etkinsizliğin giderilmesi
  4. D
    Devletin gelir dağılımında adaleti sağlamak amacıyla düşük gelirli gruplara yönelik yaptığı transfer harcamaları kapsamında değerlendirilmesi
  5. E
    Tüketim sürecinde bireyler arasında rekabetin olmaması ve dışlama maliyetinin çok yüksek olması nedeniyle piyasaca sunulamaması

Cevap

Erdemli malları yarı kamusal mallardan ayıran temel fark, bireysel tercihlerin veri kabul edilmeyip devletin paternalist bir yaklaşımla birey adına karar vermesidir.
Erdemli mallar literatürde "merit goods" olarak geçer ve Richard Musgrave tarafından tanımlanmıştır. Bu malların en ayırt edici özelliği, devletin bireysel tercihleri (consumer sovereignty) hiçe sayarak veya yönlendirerek müdahalede bulunmasıdır. Bu durum "paternalizm" olarak adlandırılır. Yarı kamusal mallarda ise devletin müdahale gerekçesi, tüketicinin tercihi değil, piyasanın dışsallıkları fiyatlandıramamasıdır. Dolayısıyla doğru cevap bireysel tercihlerin veri kabul edilmemesi ve devletin müdahalesini içeren ifadedir.

Adım Adım Çözüm

1
Erdemli mal ve yarı kamusal mal arasındaki farkı analiz et.
Yarı kamusal mallar dışsallık (teknik başarısızlık) nedeniyle sunulurken; erdemli mallar bireyin rasyonelliğine duyulan güvensizlik (paternalizm) nedeniyle sunulur.
Sorunun hard düzeydeki ayrım noktasını belirlemek için kavramsal kökenlerin farkı kritiktir.
2
Musgrave'in tüketici egemenliğine bakışını değerlendir.
Musgrave, erdemli malların tüketici egemenliği ilkesine bir istisna teşkil ettiğini savunur.
Tüketici egemenliği bireyin kendi refahını en iyi kendisinin bileceği varsayımına dayanır, erdemli mallar ise bunun tersini savunur.
3
Paternalizm kavramını tanımla.
Devletin bir baba figürü gibi vatandaşlarının iyiliği için onların tercihlerini yönlendirmesidir.
Bu kavram erdemli malların kalbinde yer alan ve onları diğer piyasa başarısızlıklarından ayıran unsurdur.

Anahtar Kavram

Paternalizm ve Tüketici Egemenliği Çatışması
Bu soruyu puanla