Refah ekonomisinin birinci temel teoremi, piyasa mekanizmasının tam rekabet koşulları altında kendiliğinden etkin bir kaynak dağılımı sağladığını öne sürer. Bu teorem, Adam Smith'in 'görünmez el' prensibinin modern iktisat teorisindeki matematiksel ifadesi olarak kabul edilir.
Buna göre, aşağıdaki durumların hangisinin varlığı refah ekonomisinin birinci temel teoreminin öngördüğü etkinliğin sağlanamamasına ve piyasa başarısızlığına neden olur?
- AHer Pareto etkin dağılımın uygun bir başlangıç kaynak transferiyle rekabetçi bir denge olarak kurulabilmesi
- BTüketicilerin tam bilgiye sahip olması ve piyasada işlem maliyetlerinin bulunmaması
- Üretim veya tüketim sürecinde dışsallıkların ortaya çıkmasıCevap
- DEkonomideki tüm aktörlerin piyasa fiyatlarını veri olarak kabul eden 'fiyat kabulleniciler' olması
- ETüketici tercihlerinin doyumsuzluk (non-satiation) varsayımını karşılaması
Cevap
Üretim veya tüketim sürecinde dışsallıkların ortaya çıkması, piyasa mekanizmasının Pareto etkinliğini bozarak birinci temel teoremin geçersiz kalmasına neden olur.
Refah ekonomisinin birinci temel teoremi; dışsallıkların olmadığı, kamu mallarının bulunmadığı ve bilginin tam olduğu tam rekabetçi piyasalarda dengenin Pareto etkin olacağını savunur. Eğer piyasada dışsallıklar (negatif veya pozitif) varsa, piyasa aktörleri kararlarını sadece kendi özel maliyet/faydalarına göre verirler. Bu durum, toplumun katlandığı toplam maliyetin (sosyal maliyet) veya elde ettiği toplam faydanın (sosyal fayda) fiyatlara yansımamasına, dolayısıyla kaynakların yanlış tahsis edilmesine neden olur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Refah Ekonomisinin Birinci Temel Teoremi ve Piyasa Başarısızlıkları
Tahmini Süre:1m 15s