Harçlar, devletin sunduğu belirli bir hizmetten yararlananların bu hizmete karşılık ödedikleri kamu gelirleridir. Maliye literatüründe harçların 'yarı-cebri' (yarı-zorunlu) bir nitelik taşıdığının kabul edilmesinin temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?
- Hizmetten yararlanma talebinin bireyin iradesine bağlı olması, ancak hizmet talep edildikten sonra ödemenin kanun gereği zorunlu hale gelmesiCevap
- BBelirli bir hizmetin karşılığı olmaktan ziyade, devletten bir işi yapabilmek için alınan izin veya yetki belgesi karşılığında ödenmesi
- CKamu yatırımları neticesinde kişilerin taşınmaz mal varlıklarında meydana gelen değer artışının bir karşılığı olarak tahsil edilmesi
- DKamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının, üyelerine sağladığı sosyal ve ekonomik hizmetlerin finansmanı için toplanması
- EÖdemenin yapılmasında herhangi bir özel karşılığın bulunmaması ve devletin egemenlik gücüne dayanarak tamamen karşılıksız olarak toplaması
Cevap
Hizmetten yararlanma talebinin bireyin iradesine bağlı olması, ancak hizmet talep edildikten sonra ödemenin kanun gereği zorunlu hale gelmesi harçların yarı-cebri niteliğini açıklar.
Harçların yarı-cebri niteliği, ödemeyi tetikleyen unsurun kişinin kendi isteğiyle (örneğin tapu işlemi yapmak istemesi) başlaması ancak bu talep sonrası ödemenin kanunla belirlenmiş ve kaçınılamaz olmasıyla açıklanır. Bu durum, seçenekteki hizmet talebinin iradi, ödemenin ise zorunlu olması ifadesiyle birebir örtüşmektedir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Harçların Yarı-Cebri Niteliği ve Özel Fayda İlişkisi