Examkin

Bütçe İlkeleri

202 soru

Soru 201Soru →

50185018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nda yer alan bütçe ilkeleri ve uygulama esasları dikkate alındığında; bütçe ödeneklerinin kullanımına dair aşağıdaki uygulamalardan hangisi "yıllık olma ilkesinin" bir istisnası olarak değerlendirilemez?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Merkezi yönetim bütçe kanununda yer alan yedek ödenek tertibinden, ödenek yetersizliği olan diğer tertiplere aktarma yapılması

Cevap

Bütçede yer alan yedek ödenek tertibinden aktarma yapılması yıllık olma ilkesinin değil, uzmanlaşma ilkesinin bir istisnasıdır.
Bütçenin yıllık olma ilkesi, bütçe ödeneklerinin malî yılın bitimiyle (3131 Aralık) birlikte kullanılamayacağı kuralıdır. Bu ilkenin istisnaları, ödeneğin yıl sınırını aşmasına veya yıl bitiminde devredilmesine olanak sağlayan durumlardır. Yedek ödenek aktarmaları (50185018 Madde 2323), bütçenin uzmanlaşma (tahsis) ilkesine bir istisna getirerek idarelere yıl içi esneklik sağlar ancak ödeneklerin geçerlilik süresini (malî yılı) değiştirmez.

Adım Adım Çözüm

1
Yıllık olma ilkesinin tanımını hatırla.
Bütçe ödeneklerinin bir malî yıl için verilmesi ve bu yılın sonunda kullanılmayanların iptal edilmesidir.
Zaman sınırının neyi ifade ettiğini anlamak için gereklidir.
2
Seçeneklerdeki uygulamaların zamansal etkisini analiz et.
Gelecek yıllara yaygın yüklenmeler, devredilen ödenekler ve geçici bütçe, bütçenin normal 11 yıllık süresini aşan veya bu sürenin dışına çıkan uygulamalardır.
İstisnaları belirlemek için zamansal sınırın aşılıp aşılmadığına bakılır.
3
Yedek ödenek uygulamasını değerlendir.
Yedek ödenek, malî yıl içinde öngörülemeyen hizmetler için kullanılır ve yıl sonunda harcanmazsa iptal edilir; yani 11 yıllık süre kuralına uyar.
Yedek ödeneğin zaman değil, tahsis/uzmanlaşma kapsamındaki esnekliğini doğrulamak içindir.

Anahtar Kavram

Bütçenin Yıllık Olma İlkesi ve İstisnaları

Daha Fazla Pratik

Bütçe ilkelerinden 'Uzmanlaşma İlkesi' ile 'Yedek Ödenek' ve 'Aktarma' arasındaki ilişkiyi inceleyen soruları çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 202Soru →

Bir ülkede vergi gelirlerinin tamamı hazine bünyesindeki genel bir hesapta toplanmakta ve hiçbir gelir kalemi, belirli bir yatırım projesine veya kamu hizmetine peşinen ayrılmamaktadır. Bütçe harcamaları, bu ortak kaynaktan belirlenen önceliklere göre finanse edilmektedir.

Bu uygulama, bütçe hukukunda genellik ilkesinin aşağıdaki alt kavramlarından hangisi ile ifade edilir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Adem-i tahsis esası

Cevap

Adem-i tahsis esası
Doğru seçenek olan ifade, devletin çeşitli kaynaklardan elde ettiği tüm gelirlerin herhangi bir hizmet ayrımı yapılmaksızın hazinede toplanmasını ve belirli bir gelirin peşinen belirli bir gidere tahsis edilmemesini öngörür. Bu durum 'kamu havuzu' (common pool) anlayışının temelini oluşturur.

Adım Adım Çözüm

1
Genellik ilkesinin alt kavramlarını tanımlama
Genellik ilkesi; gayrisafi usul ve adem-i tahsis olmak üzere iki temel kuraldan oluşur.
Soruda sorulan 'kamu havuzu' mantığının hangi kurala dahil olduğunu belirlemek için bu ayrım gereklidir.
2
Senaryodaki temel unsuru belirleme
Senaryoda gelirlerin belirli bir hizmete 'özgülenmemesi' ve 'ortak bir kaynaktan' harcama yapılması vurgulanmaktadır.
Bu vurgu, genellik ilkesinin gelir-gider eşleşmesini yasaklayan yönüne işaret eder.
3
Kavramsal eşleştirme yapma
Gelirlerin bir havuzda (common pool) toplanıp belirli hizmetlere ayrılmaması 'Adem-i Tahsis' (tahsis etmeme) esasıdır.
Gayrisafi usul sadece rakamların mahsup edilmemesiyle ilgiliyken, adem-i tahsis paranın kullanım amacı üzerindeki kısıtlamayı kaldırarak esneklik sağlar.

Anahtar Kavram

Adem-i tahsis esası (Genellik İlkesi)

Alternatif Yöntem

Genellik ilkesini bir 'havuz' (adem-i tahsis) ve 'ayrıntılı kayıt' (gayrisafi usul) olarak ikiye ayırarak düşünebilirsiniz. Soruda 'özgüleme yapılmaması' ve 'havuz' vurgusu varsa cevap her zaman adem-i tahsis olacaktır.
Tahmini Süre:45s
ÖncekiSayfa 11 / 11
Bütçe İlkeleri Alıştırma Soruları — KPSS Maliye — Sayfa 11 | Examkin