Tasarruf (İktisadilik) İlkesi

5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu ve modern bütçeleme yaklaşımları çerçevesinde; kamu kaynaklarının kullanımında gözetilen "3E" (Economy, Efficiency, Effectiveness) performans kriterlerinden biri olan tasarruf (iktisadilik) ilkesi, belirli bir hizmet kalitesinden ödün vermeksizin girdi maliyetlerinin minimize edilmesini esas alır.

Buna göre, bir büyükşehir belediyesinin toplu taşıma hizmetlerini yönetirken gerçekleştirdiği aşağıdaki faaliyetlerden hangisi doğrudan iktisadilik ilkesinin bir gereği olarak değerlendirilebilir?

Modern bütçeleme anlayışında ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu'nun temel felsefesinde yer alan performans denetiminin üç temel ayağından (3E) biri olan; kamu hizmetlerinin sunumu için gereken kaynakların (girdilerin), beklenen kalite düzeyinden ödün verilmeksizin en düşük maliyetle temin edilmesini veya sabit bir kaynak tutarıyla en yüksek çıktı düzeyine ulaşılmasını ifade eden bütçe ilkesi aşağıdakilerden hangisidir?

Bir kamu idaresi, dijital dönüşüm projesi kapsamında ihtiyaç duyduğu yazılım lisanslarını temin ederken; teknik şartnameye uygun kaliteyi sağlayan seçenekler arasından en düşük fiyatı veren firmayı tercih etmiş ve bu sayede aynı hizmet kalitesini daha az kaynak kullanarak elde etmiştir.

Bu uygulama, $5018$ sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu'nda düzenlenen bütçe ilkelerinden hangisinin temel felsefesi ile doğrudan örtüşmektedir?

Kamu mali yönetiminde kaynakların rasyonel kullanımını amaçlayan 'Tasarruf (İktisadilik) İlkesi', modern bütçeleme sistemlerinde 3E performansı (Ekonomi/İktisadilik, Verimlilik, Etkinlik) olarak kavramsallaştırılmıştır.

Buna göre bir kamu sağlık kuruluşunun yürüttüğü;
I. Polikliniklerde kullanılacak sarf malzemelerinin, teknik özelliklerinden ödün verilmeden piyasadaki en uygun maliyetle satın alınması
II. Mevcut doktor ve hemşire sayısı korunarak, randevu sistemindeki optimizasyon sayesinde günlük muayene edilen hasta sayısının $\%25$ oranında artırılması
III. Sunulan kaliteli sağlık hizmetleri neticesinde, ilgili bölgedeki bebek ölüm hızının stratejik planda hedeflenen seviyeye düşürülmesi

faaliyetlerinin mali literatürdeki teknik karşılıkları aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla ve doğru olarak verilmiştir?

Bir kamu kurumu, hizmet binasının ısıtma sistemini yenilemek amacıyla çıktığı ihalede; teknik şartnamede belirlenen ısınma kapasitesini ve güvenlik standartlarını eksiksiz karşılayan teklifler arasından, yatırım ve $10$ yıllık işletme giderleri (bakım, yakıt, onarım) toplamı en düşük olan sistemi tercih etmiştir.

Kurumun bu tercihi, aşağıdaki bütçe ilkelerinden hangisinin doğrudan bir gereğidir?

Bir kamu idaresi, bölgedeki çevre kirliliğini azaltmak amacıyla yeni bir atık geri dönüşüm tesisi kurmayı planlamaktadır. Projenin bütçe uygulama sürecinde iki temel hedef belirlenmiştir: Birincisi; tesis için gerekli teknik ekipmanın kalite standartlarından ödün vermeksizin piyasadaki en düşük maliyetle tedarik edilmesi, ikincisi ise; tesisin işletilmesi sırasında birim atık başına harcanan enerji miktarının ve personel giderlerinin minimize edilerek çıktı performansının artırılmasıdır.

Buna göre, idarenin birim atık başına harcanan girdi miktarını minimize ederek performansı artırma hedefi, doğrudan aşağıdaki bütçe ilkelerinden hangisinin bir gereğidir?

Bir kamu kurumu, personeline yönelik düzenlediği hizmet içi eğitim seminerlerinin sayısını ve katılımcı kapasitesini, eğitim bütçesinde herhangi bir artış yapmadan uzaktan eğitim teknolojilerini kullanarak $$ oranında artırmayı başarmıştır.

Bu uygulama, 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu'nda yer alan bütçeleme ilkelerinden hangisinin doğrudan bir gereğidir?

Bir kamu idaresi, sunduğu sağlık hizmetlerinin kalitesini artırmak amacıyla yeni bir tıbbi görüntüleme teknolojisi satın almayı planlamaktadır. İdare; piyasadaki en düşük fiyatlı cihazı almak yerine, cihazların çekim hızı, enerji tüketimi ve bakım maliyetlerini (girdiler) analiz ederek, hedeflenen hasta muayene sayısı (çıktı) için en rasyonel maliyet-fayda dengesini sağlayan seçeneğe yönelmiştir. Kamu kurumunun, belirli bir hizmet düzeyini (çıktı) en düşük kaynak kullanımıyla gerçekleştirmeye veya mevcut kaynaklarla en yüksek hizmet düzeyine ulaşmaya çalışması, aşağıdaki bütçe ilkelerinden hangisinin temel uygulama alanıdır?

Bir kamu kurumu, bölge müdürlükleri arasındaki veri akışını dijitalleştirmek amacıyla bir otomasyon sistemi satın alacaktır. İdare; teknik şartnamede belirtilen tüm performans kriterlerini ve güvenlik standartlarını eksiksiz karşılayan teklifler arasından, en düşük maliyetli olanı tercih ederek kamu kaynaklarını rasyonel bir şekilde kullanmayı hedeflemektedir.

Buna göre, söz konusu kamu kurumunun bu yaklaşımı aşağıdaki bütçe ilkelerinden hangisinin temel mantığını yansıtmaktadır?

Bir kamu idaresi, merkez teşkilatının kırtasiye ihtiyacını karşılamak üzere açtığı ihalede; teknik şartnamede belirtilen kalite ve miktar özelliklerini tam olarak sağlayan teklifler arasından en düşük fiyatı sunan tedarikçi ile anlaşma sağlamıştır. İdarenin, belirlenmiş bir hizmet düzeyini minimum maliyetle elde etmeye yönelik bu rasyonel yaklaşımı aşağıdaki bütçe ilkelerinden hangisi ile doğrudan ilişkilidir?

Bir kamu kurumu, kırsal kalkınma hedefleri doğrultusunda inşa edilecek olan bir soğuk hava deposu tesisi için açılan ihalede; teknik şartnamede belirtilen tüm kalite ve güvenlik standartlarını karşılayan teklifler içerisinden kamu maliyetini minimize eden seçeneği tercih ederek sözleşme imzalamıştır. Kamu idaresinin maliyet minimizasyonuna odaklanan bu uygulaması, aşağıdaki bütçe ilkelerinden hangisi ile doğrudan örtüşmektedir?

5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu hükümleri uyarınca kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli kullanılması esastır. Bir bölge kalkınma idaresi, tarımsal sulama projesi kapsamında yıllık $500.000$ $m^3$ su pompalama kapasitesine sahip bir terfi istasyonu kuracaktır. İdare, teknik şartnameyi karşılayan iki farklı proje teklifini değerlendirmektedir:

- I. Proje: Toplam yatırım ve işletme maliyeti $8.000.000$ TL olup hedeflenen su kapasitesini tam olarak karşılamaktadır.
- II. Proje: Toplam maliyeti $9.500.000$ TL olup hedeflenen su kapasitesinin yanı sıra, idare için öncelikli bir gereklilik olmayan uzaktan izleme ve raporlama modülünü de içermektedir.

İdare, ek modülün maliyeti gerekçelendirmediğini ve temel ihtiyacın daha düşük maliyetle karşılanabileceğini belirleyerek I. Projeyi seçmiştir. İdarenin bu tercihi, bütçe yönetimi açısından aşağıdaki ilkelerden hangisinin bir gereğidir?

Kamu bütçesinin temel ilkelerinden biri olan tasarruf ilkesi, kamu kaynaklarının israf edilmeden, belirlenen amaçlar doğrultusunda en rasyonel şekilde kullanılmasını hedefler. Bu ilke, kamu mali yönetimi literatüründe 'iktisadilik' kavramı ile de ifade edilmektedir.

Buna göre, bir kamu kurumunun gerçekleştirdiği aşağıdaki işlemlerden hangisi doğrudan iktisadilik ilkesinin bir gereğidir?

Bir kamu idaresi, kurum içi veri depolama kapasitesini artırmak amacıyla iki farklı teknolojik çözümü maliyet-fayda analizi çerçevesinde değerlendirmektedir:

İdarenin, hedeflenen kamu hizmeti çıktısını (faydayı) değiştirmeden en düşük maliyetli (girdi) seçeneğe yönelerek Bulut Depolama Hizmeti'ni tercih etmesi aşağıdaki bütçeleme ilkelerinden hangisi ile doğrudan ilişkilidir?

Bir büyükşehir belediyesi, toplu taşıma filosunda kullanılan araçların periyodik bakım maliyetlerini optimize etmeyi hedeflemektedir. Yapılan teknik incelemeler sonucunda, araçların motor performansını ve kullanım ömrünü (çıktı) aynı düzeyde tutan iki farklı madeni yağ seçeneğinden; birim fiyatı $500$ TL olan yerine, daha uzun değişim aralığı sayesinde yıllık toplam operasyonel maliyeti $\%20$ oranında düşüren seçenek tercih edilmiştir. Kamu kaynaklarının "sabit bir hizmet düzeyinin en düşük maliyetle elde edilmesi" veya "sabit bir maliyetle en yüksek hizmet düzeyine ulaşılması" şeklinde tanımlanan bu rasyonel kullanımı, aşağıdaki bütçe ilkelerinden hangisiyle doğrudan ilişkilidir?

Bir afet yönetimi birimi, bölge depolarında acil durumlar için kullanılmak üzere jeneratör alımı yapmayı planlamaktadır. İdarenin yaptığı piyasa araştırması sonucunda teknik şartnameye tam uyum sağlayan iki farklı seçenek için belirlenen maliyet ve kapasite verileri aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

İdarenin, her iki model de aynı teknik performansı sergilemesine rağmen toplam maliyet açısından daha avantajlı olan Model Y'yi tercih etmesi, aşağıdaki bütçe ilkelerinden hangisinin doğrudan bir yansımasıdır?

Bir kamu kurumu, merkez teşkilatı hizmet binalarında kullanılmak üzere yeni bir iklimlendirme sistemi kurmayı planlamaktadır. İhale sürecinde teknik heyet tarafından hazırlanan karşılaştırma tablosu aşağıdadır:

Kurumun, başlangıç maliyeti daha yüksek olmasına rağmen toplam kullanım ömrü boyunca en düşük maliyeti sağlayan ve kaynak israfını önleyen $A$ sistemini tercih etmesi, aşağıdaki bütçe ilkelerinden hangisinin doğrudan bir gereğidir?

Bir kamu idaresi, bölge müdürlükleri arasındaki resmi yazışma ve evrak akışını fiziksel ortamdan dijital sisteme aktarma kararı almıştır. Yapılan teknik incelemeler sonucunda, bu geçişin kırtasiye ve posta giderlerinde yıllık bazda yaklaşık $\%30$ oranında tasarruf sağlayacağı, aynı zamanda işlem süreçlerini hızlandırarak mevcut personel ile daha fazla iş yükünün yönetilmesine imkan tanıyacağı tespit edilmiştir. İdarenin, kamu kaynaklarını israf etmeden en yüksek verimi almayı hedefleyen bu yaklaşımı, aşağıdaki bütçe ilkelerinden hangisiyle doğrudan ilişkilidir?