Soru

Zorluk: Çok zorKur Farklarının Muhasebeleştirilmesi ve Değerleme

İşletme, 1515 Kasım 20252025 tarihinde yurt dışındaki bir müşterisine 30.00030.000 ABD Doları tutarındaki ticari malı kredili olarak ihraç etmiş; faturayı aynı gün düzenlemiştir. Malların fiili ihracı (gümrük beyannamesinin kapanış tarihi) ise 2020 Kasım 20252025 tarihinde gerçekleşmiştir. Söz konusu dış ticaret işlemine ilişkin bilgiler şu şekildedir:

- 1515 Kasım 20252025 (Fatura Tarihi) Kuru: 11 USD = 33,2033,20 TL
- 2020 Kasım 20252025 (Gümrük Kapanış Tarihi) Kuru: 11 USD = 33,5033,50 TL
- 1515 Aralık 20252025 tarihinde alıcı, borcuna karşılık 12.00012.000 ABD Doları tutarındaki ödemeyi işletmenin banka hesabına göndermiştir (1515 Aralık Kuru: 11 USD = 34,1034,10 TL).
- 3131 Aralık 20252025 (Dönem Sonu Değerleme) Kuru: 11 USD = 34,8034,80 TL

Buna göre, işletmenin 31.12.202531.12.2025 tarihinde yapacağı dönem sonu değerleme yevmiye kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    "646 Kambiyo Kârları" hesabı 30.60030.600 TL alacaklandırılır.
  2. B
    "646 Kambiyo Kârları" hesabı 28.80028.800 TL alacaklandırılır.
  3. "120 Alıcılar" hesabı 23.40023.400 TL borçlandırılır.Cevap
  4. D
    "656 Kambiyo Zararları" hesabı 23.40023.400 TL borçlandırılır.
  5. E
    "120 Alıcılar" hesabı 39.00039.000 TL borçlandırılır.

Cevap

120 Alıcılar hesabının 23.400 TL borçlandırılması
Doğru seçenek, gümrük kapanış tarihindeki kur olan 33,5033,50 TL ile dönem sonu kuru olan 34,8034,80 TL arasındaki 1,301,30 TL'lik artışın, kalan 18.00018.000 USD bakiye ile çarpılması sonucu elde edilen 23.40023.400 TL'lik değerleme farkını ifade eder. Kur yükseldiği için işletmenin alacağı artmıştır, bu nedenle alıcılar hesabı borçlandırılmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
İhracat alacağının başlangıç kaydında esas alınacak kurun belirlenmesi
11 USD = 33,5033,50 TL (Gümrük Kapanış Tarihi)
Tek Düzen Hesap Planı ve vergi mevzuatı uyarınca, ihracat işlemlerinde hasılat ve alacak kaydı için fiili ihraç (gümrük beyannamesinin kapandığı) tarihindeki T.C. Merkez Bankası kuru esas alınır.
2
Dönem sonuna devreden alacak bakiyesinin miktar olarak tespiti
30.00030.000 USD - 12.00012.000 USD = 18.00018.000 USD
Yıl içinde yapılan tahsilatın ardından kalan bakiye değerlemeye tabi tutulacaktır.
3
Dönem sonu değerleme farkının (kur farkının) hesaplanması
18.00018.000 USD ×(34,8033,50)=23.400\times (34,80 - 33,50) = 23.400 TL
Dönem sonu kur değerinden, alacağın defter değeri (başlangıç kuru) çıkarılarak birim kur farkı bulunur ve mevcut bakiye ile çarpılır.
4
Muhasebe kaydının yönünün belirlenmesi
120 Alıcılar (Borçlu), 646 Kambiyo Kârları (Alacaklı)
Dönem sonu kurunun başlangıç kurundan yüksek olması alacağın TL değerini artırdığı için aktif hesap borçlandırılır ve karşılığında gelir (kâr) kaydı yapılır.

Anahtar Kavram

İhracat İşlemlerinde Fiili İhraç Kuru ve Dönem Sonu Değerlemesi

Daha Fazla Pratik

İthalat işlemlerinde, gümrükten çekilene kadar oluşan kur farklarının malın maliyetine eklenmesi zorunluluğunu inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla