Soru

Zorluk: OrtaGelir Tablosu Kalemlerinin (Kârlılığın) Yorumlanması

Bir ticari işletmenin gelir tablosu verileri üzerinde uygulanan dikey (yüzde) analiz sonuçlarına göre şu bilgiler elde edilmiştir:

Gelir Tablosu KalemiDikey Yüzde (%)
Net Satışlar100
Satışların Maliyeti62
Faaliyet Giderleri30
Olağan Gider ve Zararlar15

(İşletmenin diğer gelir ve gider kalemlerinin bulunmadığı varsayılmaktadır.)

Bu verilere göre, işletmenin kârlılık yapısıyla ilgili yapılabilecek en doğru değerlendirme aşağıdakilerden hangisidir?

  1. İşletmenin faaliyet giderlerinin yüksekliği brüt kârı önemli ölçüde eritmiş ve yüksek olağan giderler nedeniyle dönem olağan zararla sonuçlanmıştır.Cevap
  2. B
    İşletme esas faaliyetlerinden zarar ettiği için brüt satış kârı elde etmesine rağmen finansal dengesi bozulmuştur.
  3. C
    Satışların maliyeti oranının düşüklüğü sayesinde işletmenin net kâr marjı sektör ortalamasının üzerinde gerçekleşmiştir.
  4. D
    Faaliyet giderlerinin net satışlara oranı (%30), işletmenin pazarlama ve yönetim verimliliğinin çok yüksek olduğunu kanıtlamaktadır.
  5. E
    Brüt satış kârı %38 olduğu için işletme tüm olağan ve olağan dışı giderlerini karşılayarak dönemi kârla kapatmıştır.

Cevap

İşletmenin faaliyet giderlerinin brüt kârı büyük ölçüde azalttığı ve faaliyet dışı yüksek giderler sebebiyle dönemin olağan zararla sonuçlandığı değerlendirmesi doğrudur.
Dikey analiz verilerine göre yapılan hesaplamalarda; işletmenin %38 brüt kâr elde ettiği, ancak %30 seviyesindeki faaliyet giderlerinin bu kârın büyük kısmını tükettiği (%8 faaliyet kârı kaldığı) ve son aşamada %15'lik olağan giderlerin işletmeyi -%7'lik bir zarara uğrattığı görülmektedir. Bu durum, faaliyet giderlerinin yüksekliğini ve finansal/olağan gider yükünün kârlılığı tamamen ortadan kaldırdığını doğrular.

Adım Adım Çözüm

1
Brüt Satış Kârı yüzdesini hesaplayınız.
Net Satışlar (%100) - Satışların Maliyeti (%62) = %38 Brüt Satış Kârı.
Dikey analizde tüm gelir tablosu kalemleri Net Satışlara oranlanır.
2
Faaliyet Kârı yüzdesini hesaplayınız.
Brüt Satış Kârı (%38) - Faaliyet Giderleri (%30) = %8 Faaliyet Kârı.
Esas faaliyet kârlılığını ölçmek için faaliyet giderleri brüt kârdan düşülür.
3
Olağan Kâr veya Zarar yüzdesini hesaplayınız.
Faaliyet Kârı (%8) - Olağan Gider ve Zararlar (%15) = -%7 Olağan Zarar.
İşletmenin finansman ve diğer olağan faaliyetlerinin net sonuca etkisini görmek için bu hesaplama yapılır.

Anahtar Kavram

Dikey Analizde Kâr Marjlarının Kademeli İncelenmesi
Bu soruyu puanla