Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorVesaik Mukabili ve Akreditifli İhracat İşlemleri

İşletme, yurt dışındaki bir alıcıyla 20.00020.000 USD değerindeki ticari malın akreditifli ödeme şekliyle ihracı konusunda anlaşmıştır. İşleme ilişkin veriler şu şekildedir:

* 01.03.2026: %10 tutarındaki avans işletmenin banka hesabına yatmıştır (11 USD = 32,0032,00 TL).
* 10.03.2026: Mallar gümrüğe sevk edilmiş ve fatura düzenlenmiştir (11 USD = 32,2032,20 TL).
* 15.03.2026: Gümrük beyannamesi kapanmış ve fiili ihracat gerçekleşmiştir (11 USD = 32,5032,50 TL).
* 25.03.2026: Akreditif bedelinden 100100 USD banka komisyonu kesildikten sonra kalan tutar işletmenin banka hesabına geçmiştir (11 USD = 32,4032,40 TL).

Bu bilgilere göre, Tek Düzen Hesap Planı çerçevesinde yapılan muhasebe kayıtlarında 15.03.2026 tarihinde kaydedilecek "601 Yurtdışı Satışlar" tutarı ile 25.03.2026 tarihinde tahsilat sırasında oluşacak "656 Kambiyo Zararları" tutarı sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?

  1. 650.000650.000 TL ve 1.8001.800 TLCevap
  2. B
    644.000644.000 TL ve 1.8001.800 TL
  3. C
    650.000650.000 TL ve 5.0405.040 TL
  4. D
    640.000640.000 TL ve 3.6003.600 TL
  5. E
    650.000650.000 TL ve 3.2403.240 TL

Cevap

650.000650.000 TL tutarında yurtdışı satışı ve 1.8001.800 TL tutarında kambiyo zararı oluşmaktadır.
İhracat işlemlerinde hasılat, malların gümrük hattını geçtiği ve beyannamenin kapandığı tarihteki kur (32,5032,50) üzerinden hesaplanır. Bu durumda 20.00020.000 USD ×32,50=650.000\times 32,50 = 650.000 TL hasılat doğar. Tahsilat aşamasında ise, ihracat tarihinde 585.000585.000 TL (18.000×32,5018.000 \times 32,50) olarak kaydedilen alacak, tahsilat günü 583.200583.200 TL (18.000×32,4018.000 \times 32,40) değerine düşmüştür. Aradaki 1.8001.800 TL kur azalışı kambiyo zararıdır. Banka komisyonu ise ayrı bir gider hesabında takip edilir.

Adım Adım Çözüm

1
İhracat gelirinin (Hasılatın) hesaplanması
20.00020.000 USD ×32,50=650.000\times 32,50 = 650.000 TL
Muhasebe standartları ve vergi mevzuatı gereği ihracat geliri, gümrük beyannamesinin kapandığı (intibak) tarihteki kur üzerinden 601 hesaba kaydedilir.
2
Avansın değerlenmesi ve kapatılması
2.0002.000 USD ×(32,50−32,00)=1.000\times (32,50 - 32,00) = 1.000 TL Kambiyo Karı
Daha önce alınan avans (2.0002.000 USD), ihracat tarihinde o günkü kurdan kapatılır; aradaki kur artışı gelir yazılır.
3
Kalan alacağın tespiti
18.00018.000 USD ×32,50=585.000\times 32,50 = 585.000 TL
Toplam bedelden avans düşüldükten sonra kalan tutar 120 Alıcılar hesabına ihracat tarihindeki kurla kaydedilir.
4
Tahsilat günü kambiyo farkının hesaplanması
18.00018.000 USD ×(32,50−32,40)=1.800\times (32,50 - 32,40) = 1.800 TL Kambiyo Zararı
Alacak tutarı tahsil edildiğinde, kayıtlı değer ile tahsilat günü değeri arasındaki kur azalışı finansal zarar niteliğindedir.
5
Banka komisyonunun ayrıştırılması
100100 USD ×32,40=3.240\times 32,40 = 3.240 TL Pazarlama Satış Dağıtım Gideri
Akreditif işlemlerinde bankaya ödenen komisyonlar kur farkından bağımsız bir faaliyet gideridir.

Anahtar Kavram

İhracatta Hasılatın Tahakkuku ve Kur Farkı Ayrımı

İpuçları

1
İhracat gelirinin hangi tarihteki kur üzerinden kaydedilmesi gerektiğini hatırlayın.
2
Alınan avansın (2.0002.000 USD) ihracat tarihindeki değerlemesinin hasılata etkisini ve kalan alacağın (18.00018.000 USD) tahsilat günü kurunu kontrol edin.
3
Banka komisyonu olan 100100 USD'nin bir gider kalemi mi yoksa kur farkı zararı mı olduğunu ayırt edin.

Daha Fazla Pratik

İthalat işlemlerinde akreditif açılış masraflarının malın maliyetine mi yoksa gidere mi atılacağını inceleyin.
Tahmini Süre:3m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Vesaik Mukabili ve Akreditifli İhracat İşlemleri