Reeskont İşlemleri Alıştırma Soruları — KPSS Muhasebe

Bir işletmenin 31.12.2025 tarihli envanter çalışmaları sonucunda aşağıdaki veriler elde edilmiştir:

- Nominal değeri $202.000$ TL olan bir alacak senedinin vadesine $45$ gün vardır.
- Nominal değeri $151.500$ TL olan bir borç senedinin vadesine $60$ gün vardır.

İşletme yönetimi, alacak senetleri için reeskont hesaplanması yönünde karar almıştır. Reeskont işlemlerinde uygulanacak yıllık faiz oranı $\%36$ olarak belirlenmiştir.

Vergi Usul Kanunu (VUK) ve Tekdüzen Hesap Planı hükümleri dikkate alındığında, bu işlemin işletmenin Dönem Karı veya Zararı ( $690$ ) hesabı üzerindeki net etkisi aşağıdakilerden hangisidir? (Hesaplamalarda iç iskonto yöntemi kullanılacak ve sonuçlar en yakın tam sayıya yuvarlanacaktır.)

124

TL azalış

124

TL artış

8.699

TL azalış

Dönem karı veya zararı üzerinde herhangi bir değişim yaratmaz

8.575

TL artış

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $124$ TL azalış

Cevap

İşletmenin dönem karı üzerinde

124

TL azalış yönünde bir etki meydana gelir.

Vergi Usul Kanunu uyarınca alacak senetlerini reeskonta tabi tutan mükellefler, borç senetlerini de reeskonta tabi tutmak zorundadırlar. İç iskonto formülü kullanılarak yapılan hesaplamalarda; alacak senedi için

8.699

TL tutarında '657 Reeskont Faiz Gideri', borç senedi için ise

8.575

TL tutarında '647 Reeskont Faiz Geliri' hesaplanmıştır. Gelir ve gider tutarları arasındaki fark (

8.575 - 8.699 = -124

) işletmenin dönem net karını

124

TL azaltıcı yönde etkilemektedir.

Adım Adım Çözüm

1

VUK Mevzuat Kontrolü

Alacak senetleri reeskonta tabi tutulduğu için borç senetleri de zorunlu olarak reeskonta tabi tutulmalıdır.

VUK uyarınca reeskont işlemlerinde karşılıklılık esastır.

2

Alacak Senedi Reeskont Tutarının Hesaplanması

F_a = 202.000 - \frac{202.000 \times 36.000}{36.000 + (45 \times 36)} \approx 8.699

TL

İç iskonto yöntemi ile dönem sonu faiz gideri belirlenir.

3

Borç Senedi Reeskont Tutarının Hesaplanması

F_b = 151.500 - \frac{151.500 \times 36.000}{36.000 + (60 \times 36)} \approx 8.575

TL

İç iskonto yöntemi ile dönem sonu faiz geliri belirlenir.

4

Net Kar/Zarar Etkisinin Belirlenmesi

8.575 (Gelir) - 8.699 (Gider) = -124

TL

647 Reeskont Faiz Gelirleri ve 657 Reeskont Faiz Giderleri hesaplarının farkı alınarak 690 hesabına yansıması bulunur.

Anahtar Kavram

VUK Reeskont Karşılıklılık İlkesi ve İç İskonto Hesaplaması

İpuçları

1

VUK'a göre alacak senetleri için reeskont ayrılıyorsa, borç senetleri için de ayrılmak zorunda olduğunu hatırlayın.

2

Hesaplamada

F = A - [ (A \times 36.000) / (36.000 + n \times r) ]

iç iskonto formülünü kullanın.

3

Alacak senedi reeskontu bir gider (657), borç senedi reeskontu ise bir gelirdir (647). Bu ikisinin net farkını bulun.

Daha Fazla Pratik

Reeskont işlemlerinin izleyen yılın başında yapılan ters kayıt (iptal) süreçlerini inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:3m 0s

Soru 2Soru →

Bir işletme, $31.12$ tarihinde envanter çalışmaları kapsamında ticari nitelikli alacak ve borç senetlerini reeskonta tabi tutmaya karar vermiştir. Yapılan incelemeler sonucunda şu verilere ulaşılmıştır:

Senet Türü	Nominal Değer	Vadeye Kalan Gün	Faiz Oranı
Ticari Alacak Senedi	$182.250$ TL	$45$ gün	$\%10$
Ticari Borç Senedi	$91.000$ TL	$40$ gün	$\%10$
Hatır Senedi (Alacak)	$50.000$ TL	$30$ gün	$\%10$

Vergi Usul Kanunu (VUK) hükümlerine göre iç iskonto yöntemi kullanılarak yapılan reeskont işlemleri sonucunda, işletmenin dönem karındaki net değişim aşağıdakilerden hangisidir?

1.250

TL azalır

1.250

TL artar

2.250

TL azalır

1.663

TL azalır

1.267

TL azalır

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $1.250$ TL azalır

Cevap

Yapılan reeskont işlemleri sonucunda ticari alacak senetlerinden doğan gider ticari borç senetlerinden doğan gelirden fazla olduğu için dönem karı

1.250

TL azalır.

Ticari alacak senedi için hesaplanan

2.250

TL tutarındaki reeskont faiz gideri ile ticari borç senedi için hesaplanan

1.000

TL tutarındaki reeskont faiz geliri karşılaştırıldığında, giderlerin gelirlerden

1.250

TL daha fazla olduğu görülmektedir. Bu durum, işletmenin dönem karının bu miktar kadar azalmasına neden olur. Hatır senedi ise ticari nitelik taşımadığı için hesaplamaya dahil edilmemelidir.

Adım Adım Çözüm

1

Kapsama girmeyen senetleri belirleme

Hatır senedi reeskonta tabi tutulmaz.

VUK'a göre sadece ticari ilişki sonucunda doğan senetler reeskonta tabi tutulabilir; hatır senetleri bu kapsama girmez.

2

Alacak Senedi Reeskont Tutarı Hesabı (İç İskonto)

Reeskont Tutarı =

182.250 - [182.250 \times 36.000 / (36.000 + (45 \times 10))] = 2.250

TL.

Alacak senetlerinin dönem sonundaki peşin değerini bulmak ve aradaki farkı '657 Reeskont Faiz Giderleri' hesabına kaydetmek gerekir.

3

Borç Senedi Reeskont Tutarı Hesabı (İç İskonto)

Reeskont Tutarı =

91.000 - [91.000 \times 36.000 / (36.000 + (40 \times 10))] = 1.000

TL.

Borç senetlerinin dönem sonundaki peşin değerini bulmak ve aradaki farkı '647 Reeskont Faiz Gelirleri' hesabına kaydetmek gerekir.

4

Net Etkinin Hesaplanması

1.000

TL (Gelir) -

2.250

TL (Gider) =

-1.250

TL (Net Azalış).

Gelir ve gider hesapları arasındaki fark, dönem net karı veya zararı üzerindeki nihai etkiyi gösterir.

Anahtar Kavram

VUK'a göre reeskont işlemlerinde ticari nitelik şartı, iç iskonto yöntemi zorunluluğu ve alacak/borç senetlerinin karşılıklı reeskontu kuralı.

İpuçları

1

VUK'a göre sadece ticari senetler reeskonta tabi tutulur. Hatır senedine dikkat edin.

2

Reeskont hesaplamasında iç iskonto formülünü (

P = A \times 36.000 / (36.000 + n.t)

) kullanmalısınız.

3

Alacak senedi reeskontu gider (

657

), borç senedi reeskontu ise gelirdir (

647

). Net etkiyi bu iki tutar arasındaki fark belirler.

Daha Fazla Pratik

Yabancı para cinsinden düzenlenen senetlerde reeskont oranının nasıl belirlendiğini inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 3Soru →

$31.12.2025$ tarihinde envanter çalışmaları yapan bir işletmenin portföyünde; vadesine $60$ gün kalmış $73.200$ TL nominal değerli alacak senedi ve vadesine $45$ gün kalmış $36.450$ TL nominal değerli borç senedi bulunmaktadır. İşletme, dönem sonunda tüm ticari senetlerini reeskonta tabi tutmaya karar vermiştir. Yıllık reeskont faiz oranı $\%10$ olarak belirlendiğine göre, yapılan bu reeskont işlemleri sonucunda işletmenin dönem kârı veya zararı üzerindeki net etki aşağıdakilerden hangisidir?

750

TL artış

750

TL azalış

1.220

TL azalış

450

TL artış

1.650

TL azalış

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $750$ TL azalış

Cevap

Reeskont işlemleri sonucunda işletmenin dönem kârı net

750

TL azalır.

Doğru seçenekte belirtilen 750 TL azalış, alacak senetleri için hesaplanan 1.200 TL tutarındaki reeskont faiz gideri ile borç senetleri için hesaplanan 450 TL tutarındaki reeskont faiz gelirinin net farkıdır. Muhasebe mantığı gereği, alacakların dönem sonunda peşin değerine indirgenmesi kârı azaltırken, borçların peşin değerine indirgenmesi kârı artırır.

Adım Adım Çözüm

1

Alacak senetleri için iç iskonto yöntemine göre reeskont tutarını hesaplamak.

R = \frac{73.200 \times 60 \times 10}{36.000 + (60 \times 10)} = 1.200

TL

VUK uyarınca reeskont hesaplamalarında iç iskonto formülü kullanılır.

2

Alacak senedi reeskontunun muhasebe kaydını ve kâr üzerindeki etkisini belirlemek.

657

Reeskont Faiz Giderleri hesabına

1.200

TL borç kaydı yapılır.

Alacak senetlerinin değerinin düşürülmesi işletme için bir dönem gideridir.

3

Borç senetleri için iç iskonto yöntemine göre reeskont tutarını hesaplamak.

R = \frac{36.450 \times 45 \times 10}{36.000 + (45 \times 10)} = 450

TL

Aynı faiz oranı ve iç iskonto formülü borç senetleri için de uygulanır.

4

Borç senedi reeskontunun muhasebe kaydını ve kâr üzerindeki etkisini belirlemek.

647

Reeskont Faiz Gelirleri hesabına

450

TL alacak kaydı yapılır.

Borç senetlerinin değerinin düşürülmesi işletme için bir dönem geliridir.

5

Net kâr/zarar etkisini hesaplamak.

450

TL (Gelir) -

1.200

TL (Gider) =

-750

TL (Net Azalış)

Gelir ve gider kalemlerinin toplam etkisi dönem kârını belirler.

Anahtar Kavram

İç İskonto Yöntemi ve Reeskontun Gelir/Gider Karakteri

İpuçları

1

Reeskont hesaplamasında VUK gereği iç iskonto formülünü kullanmayı unutmayın.

2

Alacak senedi reeskontunun işletme için bir gider (657), borç senedi reeskontunun ise bir gelir (647) olduğunu hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

Ertesi yılın başında bu reeskont kayıtlarının nasıl iptal edildiğini (ters kayıt) ve kâr üzerindeki etkisini inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Önce her bir senedin peşin değerini (P) bulup ardından nominal değerden çıkararak reeskont tutarına ulaşabilirsiniz. P = (N * 36.000) / (36.000 + n*t).

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 4Soru →

Bir işletme, $31.12.2025$ tarihinde yaptığı envanter çalışmalarında ticari nitelikteki alacak ve borç senetlerini reeskonta tabi tutmaya karar vermiştir. İlgili senetlere ilişkin bilgiler şu şekildedir:

Senet Türü	Nominal Değer	Vadeye Kalan Gün
Alacak Senedi	$121.200$ TL	$40$ Gün
Borç Senedi	$90.900$ TL	$40$ Gün

T.C. Merkez Bankası reeskont faiz oranı $\%9$ olduğuna göre, iç iskonto yöntemi kullanılarak hesaplanan reeskont tutarlarının dönem sonu kar/zararı üzerindeki net etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

300

TL azalış

2.100

TL azalış

300

TL artış

303

TL azalış

1.200

TL azalış

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $300$ TL azalış

Cevap

Dönem karında

300

TL azalış meydana gelir.

Dönem sonu envanter işlemlerinde, alacak senetlerinin reeskontu tasarruf değeri ile nominal değer arasındaki farkı bir gider unsuru (657 Reeskont Faiz Giderleri) olarak ortaya çıkarırken; borç senetlerinin reeskontu bir gelir unsuru (647 Reeskont Faiz Gelirleri) yaratır. İç iskonto formülü (

F = \frac{A \cdot i \cdot t}{36000 + (i \cdot t)}

) uygulandığında alacak senedi için

1.200

TL gider, borç senedi için

900

TL gelir hesaplanmış olur. Bu iki tutar arasındaki fark olan

300

TL net gider yönlü olduğu için dönem karını

300

TL azaltacaktır.

Adım Adım Çözüm

1

Alacak Senedi için reeskont tutarını iç iskonto formülü ile hesapla.

F = \frac{121.200 \times 9 \times 40}{36.000 + (9 \times 40)} = \frac{43.632.000}{36.360} = 1.200

TL.

Alacak senetlerinin dönem sonundaki tasarruf değerine indirgenmesi için iç iskonto yöntemi kullanılır.

2

Alacak Senedi reeskontunun muhasebe mantığını belirle.

1.200

TL '657 Reeskont Faiz Giderleri' hesabına kaydedilir.

Alacak senedi reeskontu işletme için bir dönem sonu gideridir.

3

Borç Senedi için reeskont tutarını iç iskonto formülü ile hesapla.

F = \frac{90.900 \times 9 \times 40}{36.000 + (9 \times 40)} = \frac{32.724.000}{36.360} = 900

TL.

Borç senetlerinin dönem sonundaki tasarruf değerine indirgenmesi için iç iskonto yöntemi kullanılır.

4

Borç Senedi reeskontunun muhasebe mantığını belirle.

900

TL '647 Reeskont Faiz Gelirleri' hesabına kaydedilir.

Borç senedi reeskontu işletme için bir dönem sonu geliridir.

5

Net kar/zarar etkisini hesapla.

900

(Gelir) -

1.200

(Gider) =

-300

TL (Net Gider).

Gelir ve gider unsurları karşılaştırılarak net etki bulunur; gider fazlası karı azaltır.

Anahtar Kavram

Reeskont işlemlerinde alacak senetleri reeskontu gider, borç senetleri reeskontu ise gelir yaratır; hesaplamalarda iç iskonto yöntemi esastır.

İpuçları

1

Alacak senedi reeskontu gider, borç senedi reeskontu ise gelir etkisi yaratır.

2

İç iskonto formülündeki payda kısmında

36.000

sayısına

(i \times t)

çarpımını eklemeyi unutmayın.

3

Her iki senedin reeskont tutarlarını ayrı ayrı hesaplayıp net farkın hangi yönde (gelir/gider) olduğunu bulun.

Daha Fazla Pratik

Reeskont faiz gideri ve gelirinin izleyen yılın ilk gününde nasıl kapatıldığını (ters kayıt mantığı) inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 5Soru →

İşletme, $31.12.2025$ tarihinde portföyünde bulunan ticari nitelikli alacak senetleri için $5.000$ TL reeskont hesaplamıştır.

Buna göre, söz konusu reeskont tutarının muhasebeleştirilmesinde aşağıdaki hesaplardan hangisi borçlandırılmalıdır?

657

Reeskont Faiz Giderleri

647

Reeskont Faiz Gelirleri

122

Alacak Senetleri Reeskontu

322

Borç Senetleri Reeskontu

121

Alacak Senetleri

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $657$ Reeskont Faiz Giderleri

Cevap

Alacak senetleri reeskont kaydında borçlandırılması gereken hesap '657 Reeskont Faiz Giderleri' hesabıdır.

Alacak senetleri için reeskont hesaplandığında, senedin nominal değeri ile peşin değeri arasındaki fark bir faiz gideri olarak kabul edilir. Bu gider, dönemsellik ilkesi gereği cari döneme yüklenir ve '657 Reeskont Faiz Giderleri' hesabının borcuna kaydedilir. Karşılığında ise '122 Alacak Senetleri Reeskontu' hesabı alacaklandırılarak varlığın net değeri bilançoda gösterilir.

Adım Adım Çözüm

1

İşlemin niteliğini belirle.

Alacak senetleri için reeskont hesaplanması, senedin dönem sonundaki peşin değerine indirgenmesi işlemidir.

İhtiyatlılık ve dönemsellik kavramları gereği dönem sonu değerlemesi yapılmalıdır.

2

Kullanılacak hesapları tespit et.

Gider hesabı olarak '657 Reeskont Faiz Giderleri', düzenleyici varlık hesabı olarak '122 Alacak Senetleri Reeskontu (-)' seçilir.

Varlıkların değer azalışı gider yazılırken, ana hesap yerine düzenleyici hesap kullanılır.

3

Muhasebe kaydını oluştur.

657 nolu hesap borçlandırılır (

5.000

TL), 122 nolu hesap alacaklandırılır (

5.000

TL).

Giderlerdeki artış borç, aktif düzenleyici hesaplardaki artış alacak tarafına kaydedilir.

Anahtar Kavram

Alacak Senetleri Reeskontunun Muhasebeleştirilmesi

İpuçları

1

Alacak senetlerinin reeskontu, işletme için bir gider mi yoksa gelir mi oluşturur?

2

Dönem sonu işlemlerinde 'gider' yaratan hesaplar borçlandırılır.

Daha Fazla Pratik

Borç senetleri reeskontunda hangi hesabın alacaklandırıldığını inceleyerek aradaki farkı pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 6Soru →

İşletme, $31.12.2025$ tarihinde yaptığı envanter çalışmalarında ticari borçları için reeskont hesaplamaya karar vermiştir. Dönem sonu itibarıyla işletmenin senet bilgilerine dair veriler şu şekildedir:

Senet Türü	Nominal Değer	Vadeye Kalan Gün	Faiz Oranı
Ticari Borç Senetleri	$61.200$ TL	$40$ gün	$\%60$

İşletme reeskont hesaplamalarında iç iskonto yöntemini kullandığına göre, yapılması gereken yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir? (Yıllık gün sayısı $360$ alınacaktır.)

322 Borç Senetleri Reeskontu Hesabı (Borçlu)

3.825

TL / 647 Reeskont Faiz Gelirleri Hesabı (Alacaklı)

3.825

TL

657 Reeskont Faiz Giderleri Hesabı (Borçlu)

3.825

TL / 122 Alacak Senetleri Reeskontu Hesabı (Alacaklı)

3.825

TL

322 Borç Senetleri Reeskontu Hesabı (Borçlu)

4.080

TL / 647 Reeskont Faiz Gelirleri Hesabı (Alacaklı)

4.080

TL

647 Reeskont Faiz Gelirleri Hesabı (Borçlu)

3.825

TL / 322 Borç Senetleri Reeskontu Hesabı (Alacaklı)

3.825

TL

321 Borç Senetleri Hesabı (Borçlu)

3.825

TL / 647 Reeskont Faiz Gelirleri Hesabı (Alacaklı)

3.825

TL

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 322 Borç Senetleri Reeskontu Hesabı (Borçlu) $3.825$ TL / 647 Reeskont Faiz Gelirleri Hesabı (Alacaklı) $3.825$ TL

Cevap

322 Borç Senetleri Reeskontu Hesabı borçlu, 647 Reeskont Faiz Gelirleri Hesabı alacaklı olacak şekilde

3.825

TL tutarında kayıt yapılmalıdır.

İç iskonto formülüne (

F = \frac{A \times n \times t}{36000 + (n \times t)}

) göre yapılan hesaplamada tutar

3.825

TL olarak bulunur. Borç senetleri reeskontu, pasif düzenleyici bir hesap olduğu için borç tarafında artış gösterir ve karşılığında gelir kaydedilir.

Adım Adım Çözüm

1

İç iskonto formülü kullanılarak reeskont tutarı hesaplanır.

F = \frac{61.200 \times 60 \times 40}{36000 + (60 \times 40)} = 3.825

TL

VUK uyarınca reeskont hesaplamalarında iç iskonto yöntemi esas alınır.

2

Hesapların işleyiş yönü belirlenir.

322 Hesabına borç, 647 Hesabına alacak kaydı yapılır.

Borç senetleri reeskontu, borcun gerçek değerine indirilmesini sağlar ve bu bir gelir kalemidir.

Anahtar Kavram

İç İskonto Yöntemi ve Borç Senetleri Reeskontu Kaydı

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 7Soru →

Bir işletme, $31.12.2025$ tarihli envanter işlemleri sırasında ticari faaliyetlerinden kaynaklanan $204.000$ TL nominal değerli ve vadesine $40$ gün kalmış olan bir borç senedini reeskonta tabi tutmaya karar vermiştir. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından belirlenen iskonto faiz oranı $\%18$ olduğuna göre; Vergi Usul Kanunu (VUK) hükümleri uyarınca iç iskonto yöntemiyle hesaplanacak reeskont tutarı ve yapılması gereken yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

322 BORÇ SENETLERİ REESKONTU 4.000 TL (Borçlu) / 647 REESKONT FAİZ GELİRLERİ 4.000 TL (Alacaklı)

657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ 4.000 TL (Borçlu) / 122 ALACAK SENETLERİ REESKONTU 4.000 TL (Alacaklı)

322 BORÇ SENETLERİ REESKONTU 4.080 TL (Borçlu) / 647 REESKONT FAİZ GELİRLERİ 4.080 TL (Alacaklı)

647 REESKONT FAİZ GELİRLERİ 4.000 TL (Borçlu) / 322 BORÇ SENETLERİ REESKONTU 4.000 TL (Alacaklı)

657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ 4.000 TL (Borçlu) / 322 BORÇ SENETLERİ REESKONTU 4.000 TL (Alacaklı)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 322 BORÇ SENETLERİ REESKONTU 4.000 TL (Borçlu) / 647 REESKONT FAİZ GELİRLERİ 4.000 TL (Alacaklı)

Cevap

İç iskonto yöntemiyle hesaplanan 4.000 TL reeskont tutarının '322 BORÇ SENETLERİ REESKONTU' hesabına borç, '647 REESKONT FAİZ GELİRLERİ' hesabına alacak kaydedilmesi gerekir.

Vergi Usul Kanunu'na göre reeskont tutarı iç iskonto formülü (

F = \frac{A \cdot n \cdot t}{36.000 + (n \cdot t)}

) ile hesaplanır. Hesaplama sonucu bulunan

4.000

TL tutar, borç senetlerinin bilanço değerini azaltan bir unsurdur. '322 Borç Senetleri Reeskontu' hesabı pasifi düzenleyici (aktif karakterli) bir hesap olduğu için borç taraflı çalışır ve karşılığında işletme lehine oluşan bu durum '647 Reeskont Faiz Gelirleri' hesabına alacak kaydedilir.

Adım Adım Çözüm

1

Verilen verileri iç iskonto formülünde yerine koyun.

Nominal Değer (

A

) =

204.000

TL, Gün (

n

) =

40

, Faiz Oranı (

t

) =

\%18

.

VUK'a göre reeskont hesaplamalarında iç iskonto metodu zorunludur.

2

İç iskonto formülünü kullanarak reeskont tutarını (faiz tutarını) hesaplayın.

Iskonto = \frac{204.000 \times 40 \times 18}{36.000 + (40 \times 18)} = \frac{146.880.000}{36.720} = 4.000

TL.

Senedin bugünkü değerini bulmak için vadeye kalan süre ve faiz oranı üzerinden indirim yapılır.

3

Hesaplanan tutarın muhasebe kaydını yapın.

322 Borç Senetleri Reeskontu hesabına 4.000 TL borç, 647 Reeskont Faiz Gelirleri hesabına 4.000 TL alacak kaydı yapılır.

Borç senetlerinin reeskonta tabi tutulması, borcun bilanço tarihindeki değerini düşürür ve bu durum işletme için bir gelir (647) niteliği taşır.

Anahtar Kavram

VUK uyarınca borç senetlerinin dönem sonunda iç iskonto yöntemiyle tasarruf değerine indirgenmesi.

İpuçları

1

İç iskonto formülünü hatırlayın: Payda kısmında

36.000

değerine

(n \times t)

sonucunun eklendiğini unutmayın.

2

Borç senedinin reeskonta tabi tutulması, borcun bugünkü değerinin nominal değerinden düşük olması demektir. Borcun azalması işletme için gelir mi gider mi yaratır?

3

İç iskonto formülü:

Iskonto = \frac{204.000 \times 40 \times 18}{36.000 + (40 \times 18)}

. Hesaplamayı yaptıktan sonra 322 ve 647 hesaplarını kullanmalısınız.

Daha Fazla Pratik

Bu işlemin izleyen yılın ilk gününde (

01.01.2026

) yapılması gereken iptal kaydını gözden geçirin.

Alternatif Yöntem

Önce senedin bugünkü değerini (

PV = \frac{A \cdot 36.000}{36.000 + (n \cdot t)}

) bulup sonra nominal değerden çıkararak da reeskont tutarına ulaşabilirsiniz:

PV = \frac{204.000 \times 36.000}{36.720} = 200.000

TL. Reeskont =

204.000 - 200.000 = 4.000

TL.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 8Soru →

İşletmenin $31.12.2026$ tarihli envanter kayıtlarında yer alan senetli alacak ve borçlarına ilişkin veriler şu şekildedir:

Senet Türü	Nominal Değer	Vadeye Kalan Gün
Alacak Senetleri	$181.800$ TL	$30$ Gün
Borç Senetleri	$90.900$ TL	$30$ Gün

İşletme, her iki senet grubu için de $\%12$ faiz oranı üzerinden iç iskonto yöntemine göre reeskont ayırmaya karar vermiştir. Buna göre, yapılan reeskont işlemleri sonucunda işletmenin dönem karı üzerindeki net etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

900

TL azalış

900

TL artış

2.700

TL azalış

1.800

TL azalış

909

TL azalış

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $900$ TL azalış

Cevap

Reeskont işlemleri sonucunda dönem karı

900

TL azalır.

Vergi Usul Kanunu uyarınca iç iskonto yöntemi kullanılarak yapılan hesaplamada, alacak senetleri için

1.800

TL reeskont faiz gideri, borç senetleri için ise

900

TL reeskont faiz geliri tahakkuk ettirilir. Gelir tablosunda giderlerin gelirlerden fazla olması nedeniyle dönem karı net

900

TL azalır.

Adım Adım Çözüm

1

Alacak senetleri reeskont tutarının iç iskonto yöntemiyle hesaplanması

R = \frac{181.800 \times 30 \times 12}{36.000 + (30 \times 12)} = \frac{65.448.000}{36.360} = 1.800

TL

Alacak senetleri için dönem sonunda '657 Reeskont Faiz Giderleri' hesabına kayıt yapılır.

2

Borç senetleri reeskont tutarının iç iskonto yöntemiyle hesaplanması

R = \frac{90.900 \times 30 \times 12}{36.000 + (30 \times 12)} = \frac{32.724.000}{36.360} = 900

TL

Borç senetleri için dönem sonunda '647 Reeskont Faiz Gelirleri' hesabına kayıt yapılır.

3

Dönem karı üzerindeki net etkinin belirlenmesi

900

TL Gider (Azalış)

1.800

TL Gider (Alacak Senetleri Reeskontu) -

900

TL Gelir (Borç Senetleri Reeskontu) =

900

TL net gider etkisi oluşur.

Anahtar Kavram

İç İskonto Yöntemi ve Reeskont Hesaplarının Gelir Tablosuna Etkisi

Daha Fazla Pratik

Reeskont işlemlerinde 01.01 tarihindeki iptal kayıtlarının bir sonraki yılın karı üzerindeki etkisini inceleyen soruları çözebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 9Soru →

İşletmenin $31.12.2025$ tarihli envanter çalışmaları sırasında, ticari faaliyetlerinden kaynaklanan aşağıdaki verilere sahip bir senedi olduğu tespit edilmiştir:

Kalem	Bilgi
Senet Türü	Alacak Senedi
Nominal Değer	$183.600$ TL
Vadeye Kalan Gün ( $t$ )	$36$ gün
İskonto Faiz Oranı ( $n$ )	$\%20$

İşletme reeskont hesaplamalarında Vergi Usul Kanunu (VUK) hükümlerine uygun yöntemi (İç İskonto) benimsemiştir. Buna göre, söz konusu alacak senedi için dönem sonunda yapılması gereken yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ:

3.600

TL (Borçlu) / 122 ALACAK SENETLERİ REESKONTU:

3.600

TL (Alacaklı)

657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ:

3.672

TL (Borçlu) / 122 ALACAK SENETLERİ REESKONTU:

3.672

TL (Alacaklı)

122 ALACAK SENETLERİ REESKONTU:

3.600

TL (Borçlu) / 647 REESKONT FAİZ GELİRLERİ:

3.600

TL (Alacaklı)

657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ:

3.600

TL (Borçlu) / 121 ALACAK SENETLERİ:

3.600

TL (Alacaklı)

322 BORÇ SENETLERİ REESKONTU:

3.600

TL (Borçlu) / 647 REESKONT FAİZ GELİRLERİ:

3.600

TL (Alacaklı)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ: $3.600$ TL (Borçlu) / 122 ALACAK SENETLERİ REESKONTU: $3.600$ TL (Alacaklı)

Cevap

İç iskonto formülü ile hesaplanan

3.600

TL tutarındaki reeskont, 657 Reeskont Faiz Giderleri hesabına borç, 122 Alacak Senetleri Reeskontu hesabına alacak kaydedilmelidir.

Vergi Usul Kanunu uyarınca senetli alacakların dönem sonu değerlemesinde iç iskonto yöntemi uygulanır. Hesaplanan

3.600

TL tutarı, işletme için dönem gideri niteliğindedir (657) ve bilançoda alacak senetlerinin net değerini göstermek amacıyla aktif düzenleyici hesapta (122) takip edilir.

Adım Adım Çözüm

1

İç İskonto Formülünü Uygula

F = \frac{A \times n \times t}{36000 + (n \times t)}

formülünde verileri yerine koyun.

VUK'a göre reeskont hesaplamalarında iç iskonto yöntemi zorunludur.

2

Hesaplamayı Tamamla

F = \frac{183.600 \times 20 \times 36}{36000 + (20 \times 36)} = \frac{132.192.000}{36.720} = 3.600

TL

Senedin peşin değerini (tasarruf değerini) bulmak için nominal değerden düşülecek faiz tutarı hesaplanır.

3

Muhasebe Kaydını Belirle

Borçlu: 657 Reeskont Faiz Giderleri (

3.600

), Alacaklı: 122 Alacak Senetleri Reeskontu (

3.600

)

Alacak senetlerindeki değer azalışı bir giderdir ve aktif düzenleyici hesapta izlenir.

Anahtar Kavram

İç İskonto Yöntemi ve Alacak Senetleri Değerlemesi

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 10Soru →

İşletmenin $31.12.2025$ tarihli mizanında "121 Alacak Senetleri" hesabının borç kalanı $153.000$ TL'dir. Yapılan envanter incelemesinde bu tutarın tamamının vadesine $30$ gün kalmış ticari bir senede ait olduğu tespit edilmiştir. T.C. Merkez Bankası reeskont faiz oranı $\%24$ olduğuna göre, Vergi Usul Kanunu (VUK) hükümlerine göre hesaplanacak reeskont tutarı ve yapılacak yevmiye kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Reeskont tutarı

3.000

TL'dir ve "657 Reeskont Faiz Giderleri" hesabı borçlandırılır.

Reeskont tutarı

3.060

TL'dir ve "657 Reeskont Faiz Giderleri" hesabı borçlandırılır.

Reeskont tutarı

3.000

TL'dir ve "647 Reeskont Faiz Gelirleri" hesabı borçlandırılır.

Dönemsellik kavramı gereği senet vadesinde tahsil edilene kadar herhangi bir reeskont kaydı yapılmaz.

Reeskont tutarı

3.000

TL'dir ve "121 Alacak Senetleri" hesabı alacaklandırılır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Reeskont tutarı $3.000$ TL'dir ve "657 Reeskont Faiz Giderleri" hesabı borçlandırılır.

Cevap

Reeskont tutarı

3.000

TL olarak hesaplanır ve alacak senedi olduğu için "657 Reeskont Faiz Giderleri" hesabı borçlandırılır.

VUK hükümlerine göre reeskont hesaplamasında iç iskonto yöntemi kullanılır. Yapılan hesaplamada

F = \frac{153.000 \times 30 \times 24}{36.000 + (30 \times 24)} = 3.000

TL sonucu bulunur. Alacak senetlerinin dönem sonu değerindeki bu düşüş, ihtiyatlılık kavramı gereği gider olarak kaydedilmelidir. Bu nedenle "657 Reeskont Faiz Giderleri" hesabı borçlandırılırken, aktif düzenleyici bir hesap olan "122 Alacak Senetleri Reeskontu" hesabı alacaklandırılır.

Adım Adım Çözüm

1

Vergi Usul Kanunu'na uygun İç İskonto formülünü belirleyiniz.

F = \frac{A \times n \times t}{36.000 + (n \times t)}

VUK uyarınca senetli alacak ve borçların değerlemesinde iç iskonto yöntemi esastır.

2

Verilen değerleri formülde yerine koyunuz (

A=153.000

,

n=30

,

t=24

).

F = \frac{153.000 \times 30 \times 24}{36.000 + (30 \times 24)}

Nominal değer, kalan gün sayısı ve faiz oranı hesaplamaya dahil edilir.

3

Matematiksel işlemleri gerçekleştiriniz.

F = \frac{110.160.000}{36.720} = 3.000

TL

Payda kısmındaki

36.000 + 720

toplamı iç iskonto hesaplamasının temel farkıdır.

4

Muhasebe kaydını oluşturunuz.

Borç: 657 Reeskont Faiz Giderleri

3.000

TL / Alacak: 122 Alacak Senetleri Reeskontu

3.000

TL

Alacak senetlerindeki değer azalışı işletme için bir giderdir ve ihtiyatlılık kavramı gereği kaydedilir.

Anahtar Kavram

Reeskont işlemi, senedin üzerindeki nominal değerin, bilançonun düzenlendiği tarih itibarıyla sahip olduğu gerçek değere (peşin değere) indirgenmesi işlemidir.

İpuçları

1

Reeskont hesaplamasında VUK'un zorunlu kıldığı 'İç İskonto' formülünü hatırlayınız.

2

Formüldeki payda kısmının

36.000 + (n \times t)

şeklinde olması gerektiğini ve alacak senedi için bunun bir gider olduğunu unutmayınız.

3

153.000 \times 720 / 36.720

işlemini yaparak tutarı bulabilir, gider kaydı için 657 kodlu hesabı kullanabilirsiniz.

Daha Fazla Pratik

Aynı verileri Borç Senetleri için kullanarak yapılacak gelir kaydını ve net kar üzerindeki etkisini inceleyiniz.

Alternatif Yöntem

Matematiksel olarak nominal değeri

(1 + (faiz \times vade))

oranına bölerek peşin değeri bulabilir (

153.000 / 1,02 = 150.000

), aradaki farkı reeskont olarak alabilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 11Soru →

İşletmenin $31.12.2025$ tarihli mizanında ticari faaliyetlerinden kaynaklanan $244.000$ TL tutarında Alacak Senedi ve $122.000$ TL tutarında Borç Senedi bulunmaktadır. Her iki senedin de vadesine $30$ gün kalmıştır ve reeskont işlemlerinde uygulanacak yıllık faiz oranı $\%20$ olarak belirlenmiştir. Vergi Usul Kanunu (VUK) hükümleri ve iç iskonto yöntemi dikkate alındığında, bu reeskont işlemlerinin işletmenin dönem sonu kârı üzerindeki net etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

2.000

TL azalış

2.000

TL artış

2.033

TL azalış

4.000

TL azalış

6.000

TL azalış

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $2.000$ TL azalış

Cevap

Dönem sonu kârında net 2.000 TL azalış meydana gelir.

Vergi Usul Kanunu uyarınca iç iskonto yöntemi kullanılarak yapılan hesaplamada, alacak senetleri için

4.000

TL tutarında faiz gideri (657), borç senetleri için ise

2.000

TL tutarında faiz geliri (647) tahakkuk ettirilir. Gelir ve giderlerin netleştirilmesi sonucunda işletmenin dönem sonu kârı

2.000

TL azalmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Alacak senetleri için iç iskonto tutarını hesapla.

F_{alacak} = \frac{244.000 \times 20 \times 30}{36000 + (20 \times 30)} = \frac{146.400.000}{36.600} = 4.000

TL

VUK'a göre reeskont hesaplamalarında iç iskonto yöntemi zorunludur.

2

Borç senetleri için iç iskonto tutarını hesapla.

F_{borç} = \frac{122.000 \times 20 \times 30}{36000 + (20 \times 30)} = \frac{73.200.000}{36.600} = 2.000

TL

Alacak senetleri reeskont edildiğinde borç senetlerinin de reeskont edilmesi zorunludur.

3

Reeskont tutarlarının gelir/gider karakterini belirle ve net etkiyi bul.

Alacak Reeskontu:

4.000

TL (Gider) | Borç Reeskontu:

2.000

TL (Gelir) | Net:

2.000

TL Gider Fazlası (Azalış)

657 Reeskont Faiz Giderleri hesabı kârı azaltırken, 647 Reeskont Faiz Gelirleri hesabı kârı artırır.

Anahtar Kavram

İç İskonto ve Reeskontun Kâr Üzerindeki Net Etkisi

Daha Fazla Pratik

Reeskont işlemlerinin ertesi yılın başında (

01.01

) yapılan ters kayıt (iptal) işleminin bilançodaki etkilerini inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 12Soru →

İşletmenin $31.12.2025$ tarihinde yapılan envanter çalışmaları sonucunda ticari senetlerine ilişkin bilgiler aşağıdaki gibidir:

Senet Türü	Nominal Değer (TL)	Vadeye Kalan Gün Sayısı
Alacak Senetleri	$223.200$	$40$
Borç Senetleri	$211.200$	$80$

Reeskont hesaplamalarında yıllık $\%30$ faiz oranı ve Vergi Usul Kanunu'na (VUK) uygun olarak iç iskonto yöntemi kullanılmaktadır.

Bu bilgilere göre, yapılan reeskont işlemleri sonucunda işletmenin dönem karındaki değişim aşağıdakilerden hangisidir?

6.000

TL artış

6.000

TL azalış

6.640

TL artış

7.200

TL azalış

20.400

TL artış

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $6.000$ TL artış

Cevap

Yapılan reeskont işlemleri sonucunda işletmenin dönem karı 6.000 TL artış gösterir.

İşletme dönem sonunda elindeki senetleri tasarruf değerine indirgerken, Borç Senetleri Reeskontu (

13.200

TL) sayesinde gelecekteki bir faiz yükünden kurtulmuş gibi '647 Reeskont Faiz Gelirleri' oluşturur. Alacak Senetleri Reeskontu (

7.200

TL) ise gelecekteki faiz alacağının bu döneme ait olmayan kısmını '657 Reeskont Faiz Giderleri' olarak kaydetmeyi gerektirir.

13.200

TL gelir ile

7.200

TL giderin net sonucu

6.000

TL kar artışıdır.

Adım Adım Çözüm

1

Alacak senetleri reeskont tutarının hesaplanması

F_a = \frac{223.200 \times 40 \times 30}{36.000 + (40 \times 30)} = \frac{267.840.000}{37.200} = 7.200

TL

Alacak senetlerinin dönem sonu tasarruf değerine indirgenmesi için iç iskonto formülü uygulanır. Bu tutar 657 Reeskont Faiz Giderleri hesabına kaydedilir.

2

Borç senetleri reeskont tutarının hesaplanması

F_b = \frac{211.200 \times 80 \times 30}{36.000 + (80 \times 30)} = \frac{506.880.000}{38.400} = 13.200

TL

Borç senetlerinin tasarruf değerine indirgenmesi için iç iskonto uygulanır. Bu tutar 647 Reeskont Faiz Gelirleri hesabına kaydedilir.

3

Dönem karı üzerindeki net etkinin belirlenmesi

13.200 \text{ (Gelir)} - 7.200 \text{ (Gider)} = 6.000

TL Kar Artışı

Dönem sonunda oluşan faiz gelirleri ile faiz giderleri netleştirilerek toplam karda meydana gelen değişim bulunur.

Anahtar Kavram

İç iskonto yöntemi ile alacak ve borç senetlerinin reeskonta tabi tutulması ve gelir-gider hesapları arasındaki mahsup ilişkisi.

İpuçları

1

Reeskont hesaplamasında VUK uyarınca iç iskonto yöntemi olan

F = [A \times n \times r] / [36.000 + (n \times r)]

formülünü kullanmalısınız.

2

Alacak senetleri reeskontu işletme için bir gider unsuru iken, borç senetleri reeskontunun bir gelir unsuru olduğunu unutmayın.

Daha Fazla Pratik

Reeskont yapılan senetlerin izleyen yılın ilk gününde yapılan 'İptal Kaydı'nın (Açılış kaydı sonrası ters kayıt) özkaynaklar ve dönem karı üzerindeki etkisini inceleyiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 13Soru →

İşletmenin $31.12.2025$ tarihli envanter çalışmalarında, ticari alacak senetlerinin toplam nominal değeri $221.400$ TL (vadesine 25 gün var), ticari borç senetlerinin toplam nominal değeri ise $151.200$ TL (vadesine 50 gün var) olarak saptanmıştır. Reeskont işlemlerinde T.C. Merkez Bankası tarafından belirlenen %36 iskonto oranı uygulanacaktır. (Vergi etkisi ihmal edilecektir.)

Bu bilgilere göre, reeskont işlemlerinin 2025 yılı dönem sonu kayıtları ve mali tablolar üzerindeki etkisine ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Dönem net kârı

1.800

TL artar ve 31.12.2025 tarihinde "322 Borç Senetleri Reeskontu (-)" hesabı

7.200

TL borçlandırılır.

Dönem net kârı

1.800

TL artar ve hesaplamada

F = \frac{A \times n \times t}{36000}

formülü (Dış İskonto) esas alınır.

Dönem net kârı

1.800

TL azalır ve "122 Alacak Senetleri Reeskontu (-)" hesabı

5.400

TL borçlandırılır.

Dönem net kârı

2.025

TL artar ve reeskont işlemi borç senetleri için ihtiyari olduğundan "İhtiyatlılık" ilkesine dayanır.

Dönem net kârı

1.800

TL artar ve 01.01.2026 tarihindeki açılış kaydında "122 Alacak Senetleri Reeskontu (-)" hesabı alacaklandırılarak kapatılır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Dönem net kârı $1.800$ TL artar ve 31.12.2025 tarihinde "322 Borç Senetleri Reeskontu (-)" hesabı $7.200$ TL borçlandırılır.

Cevap

Dönem net kârının

1.800

TL artması ve borç senetleri reeskontu hesabının

7.200

TL borçlandırılması ifadesi doğrudur.

Yapılan hesaplamalar sonucunda alacak senetleri için

5.400

TL reeskont faiz gideri, borç senetleri için ise

7.200

TL reeskont faiz geliri ortaya çıkmaktadır. Bu iki işlemin gelir tablosu üzerindeki net etkisi kârın

1.800

TL artması yönündedir. Muhasebe kaydı açısından, '322 Borç Senetleri Reeskontu (-)' hesabı pasif karakterli bilançoyu düzenleyen (contra-liability) bir hesap olup, dönem sonunda borçlandırılarak artırılır ve karşılığında '647 Reeskont Faiz Gelirleri' hesabı alacaklandırılır.

Adım Adım Çözüm

1

Alacak Senetleri Reeskont Tutarı Hesaplama (İç İskonto)

F_a = \frac{221.400 \times 36 \times 25}{36000 + (36 \times 25)} = \frac{199.260.000}{36.900} = 5.400 \text{ TL}

VUK uyarınca senetli alacakların dönem sonundaki peşin değerine indirgenmesi için iç iskonto uygulanır.

2

Borç Senetleri Reeskont Tutarı Hesaplama (İç İskonto)

F_b = \frac{151.200 \times 36 \times 50}{36000 + (36 \times 50)} = \frac{272.160.000}{37.800} = 7.200 \text{ TL}

Senetli borçların peşin değerine indirgenmesi için aynı yöntem ve oran kullanılır.

3

Dönem Sonu Yevmiye Kayıtlarının Belirlenmesi

Alacaklar için: 657 (Borç) / 122 (Alacak)

5.400

; Borçlar için: 322 (Borç) / 647 (Alacak)

7.200

.

Alacak reeskontu gider (657), borç reeskontu gelir (647) niteliğindedir.

4

Kâr Üzerindeki Net Etkinin Belirlenmesi

7.200 \text{ (Gelir)} - 5.400 \text{ (Gider)} = 1.800 \text{ TL Kâr Artışı}

.

Gelir hesaplarının alacak toplamı ile gider hesaplarının borç toplamı arasındaki fark net sonucu verir.

Anahtar Kavram

İç İskonto Yöntemi ve Reeskontun Dönem Sonucu Etkisi

Daha Fazla Pratik

Reeskont işlemlerinin bir sonraki yılın başında yapılan iptal (ters kayıt) işlemlerinin gelir tablosu üzerindeki etkisini inceleyiniz.

Alternatif Yöntem

Net etkiyi bulmak için doğrudan nominal değerlerin farkı üzerinden işlem yapmak yerine, her iki senedin faiz yükünü ayrı ayrı hesaplayıp gelir ve gider hesaplarına aktarmak en güvenli yoldur.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 14Soru →

Bir işletmenin $31.12.2025$ tarihli envanter işlemleri sırasında, cüzdanında bulunan ticari bir alacak senedinin nominal değerinin $121.200$ TL olduğu ve vadesine 30 gün kaldığı tespit edilmiştir. T.C. Merkez Bankası iskonto faiz oranı $\%12$ olduğuna göre, Vergi Usul Kanunu (VUK) hükümleri çerçevesinde dönem sonunda yapılması gereken yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ 1.200 (Borç) / 122 ALACAK SENETLERİ REESKONTU 1.200 (Alacak)

657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ 1.212 (Borç) / 122 ALACAK SENETLERİ REESKONTU 1.212 (Alacak)

122 ALACAK SENETLERİ REESKONTU 1.200 (Borç) / 647 REESKONT FAİZ GELİRLERİ 1.200 (Alacak)

322 BORÇ SENETLERİ REESKONTU 1.200 (Borç) / 647 REESKONT FAİZ GELİRLERİ 1.200 (Alacak)

657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ 1.200 (Borç) / 121 ALACAK SENETLERİ 1.200 (Alacak)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ 1.200 (Borç) / 122 ALACAK SENETLERİ REESKONTU 1.200 (Alacak)

Cevap

Dönem sonunda reeskont tutarı iç iskonto formülü ile

1.200

TL olarak hesaplanmalı ve Reeskont Faiz Giderleri borçlandırılırken, Alacak Senetleri Reeskontu hesabı alacaklandırılmalıdır.

Verilen bilgilere göre iç iskonto formülü uygulandığında reeskont tutarı

1.200

TL bulunmaktadır. Alacak senetlerinin dönem sonunda reeskonta tabi tutulması, '122 Alacak Senetleri Reeskontu (-)' düzenleyici hesabının alacaklandırılmasını ve karşılığında '657 Reeskont Faiz Giderleri' hesabının borçlandırılmasını gerektirir. Bu işlem İhtiyatlılık ve Dönemsellik kavramlarının bir gereğidir.

Adım Adım Çözüm

1

İç iskonto formülünü kullanarak reeskont tutarını hesaplayın.

F = \frac{121.200 \times 12 \times 30}{36000 + (12 \times 30)} = \frac{43.632.000}{36.360} = 1.200

TL

VUK'a göre reeskont hesaplamalarında iç iskonto metodu zorunludur.

2

Alacak senetleri için dönem sonu değerleme kaydını belirleyin.

657 Reeskont Faiz Giderleri (Borç) / 122 Alacak Senetleri Reeskontu (Alacak)

Alacak senetlerinin öz değerine indirgenmesi işletme için bir dönem sonu gideridir (İhtiyatlılık kavramı).

Anahtar Kavram

Reeskont işlemi, senetli alacak ve borçların dönem sonundaki peşin değerlerine indirgenmesi işlemidir. Alacak senetleri için yapılan reeskont, dönem kârını azaltan bir gider kaydı gerektirir.

Daha Fazla Pratik

Borç senetleri reeskontunun bilanço ve gelir tablosu üzerindeki etkilerini inceleyiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 15Soru →

İşletmenin $31.12.2025$ tarihli mizanında ticari faaliyetlerinden kaynaklanan "321 Borç Senetleri" hesabının alacak kalanı $102.000$ TL'dir. Envanter çalışmaları sırasında bu senetlerin vadesine ortalama $40$ gün kaldığı ve reeskont işlemlerinde $\%18$ faiz oranının uygulanacağı belirlenmiştir. Buna göre, işletmenin dönem sonunda yapması gereken reeskont kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

322 Borç Senetleri Reeskontu

2.000

(Borç) / 647 Reeskont Faiz Gelirleri

2.000

(Alacak)

322 Borç Senetleri Reeskontu

2.040

(Borç) / 647 Reeskont Faiz Gelirleri

2.040

(Alacak)

122 Alacak Senetleri Reeskontu

2.000

(Borç) / 647 Reeskont Faiz Gelirleri

2.000

(Alacak)

657 Reeskont Faiz Giderleri

2.000

(Borç) / 322 Borç Senetleri Reeskontu

2.000

(Alacak)

321 Borç Senetleri

2.000

(Borç) / 647 Reeskont Faiz Gelirleri

2.000

(Alacak)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 322 Borç Senetleri Reeskontu $2.000$ (Borç) / 647 Reeskont Faiz Gelirleri $2.000$ (Alacak)

Cevap

İşletme, iç iskonto formülüyle hesapladığı

2.000

TL tutarındaki tutarı "322 Borç Senetleri Reeskontu" hesabının borcuna ve "647 Reeskont Faiz Gelirleri" hesabının alacağına kaydetmelidir.

Vergi Usul Kanunu'na göre reeskont tutarı iç iskonto formülüyle hesaplanmalıdır. Yapılan hesaplamada

102.000 \times 18 \times 40 / (36000 + 720) = 2.000

TL sonucuna ulaşılır. Borç senetlerinin reeskontu, borcun vadesine kadar geçecek süredeki faiz yükünden kurtulmayı ifade ettiği için gelir niteliğindedir. Bu nedenle "322 Borç Senetleri Reeskontu" hesabı borçlandırılırken "647 Reeskont Faiz Gelirleri" hesabı alacaklandırılır.

Adım Adım Çözüm

1

İç iskonto formülünü kullanarak reeskont tutarını hesaplayınız.

F = \frac{102.000 \times 18 \times 40}{36000 + (18 \times 40)} = \frac{73.440.000}{36.720} = 2.000

TL

VUK uyarınca reeskont hesaplamalarında iç iskonto metodunun kullanılması zorunludur.

2

Borç senetleri reeskontunun muhasebe mantığını belirleyiniz.

Borç Senetleri Reeskontu bir gelir unsurudur (647) ve bilançoda borç senetlerinin değerini düşürür (322).

Borçların dönem sonundaki peşin değerine indirgenmesi işletme için bir tasarruf ve dolayısıyla gelir niteliğindedir.

3

Yevmiye kaydını oluşturunuz.

322 Borç Senetleri Reeskontu hesabı borçlandırılır, 647 Reeskont Faiz Gelirleri hesabı alacaklandırılır.

322 hesabı pasifi düzenleyen aktif karakterli bir hesap olduğu için artışlar borç tarafına kaydedilir.

Anahtar Kavram

Borç Senetleri Reeskontu

Daha Fazla Pratik

Bu işlemin ardından 01.01.2026 tarihinde yapılması gereken ters kayıt işlemini ve bu kaydın 2026 yılı kârı üzerindeki etkisini inceleyiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 16Soru →

İşletmenin $31.12.2025$ tarihinde yapılan envanter çalışmaları sonucunda, aktifinde kayıtlı olan ticari alacak senetleri için $1.000$ TL reeskont hesaplanmıştır. Dönemsellik kavramı gereği yapılan bu işlemin muhasebe kaydında alacaklandırılması gereken hesap aşağıdakilerden hangisidir?

122 Alacak Senetleri Reeskontu (-)

657 Reeskont Faiz Giderleri

121 Alacak Senetleri

647 Reeskont Faiz Gelirleri

322 Borç Senetleri Reeskontu (-)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 122 Alacak Senetleri Reeskontu (-)

Cevap

Alacaklandırılması gereken hesap '122 Alacak Senetleri Reeskontu (-)' hesabıdır.

Dönem sonunda alacak senetlerinin tasarruf değerine (bugünkü değerine) indirgenmesi için hesaplanan tutar, bir gider olarak kaydedilir. Bu işlemde gider niteliğindeki tutar '657 Reeskont Faiz Giderleri' hesabının borcuna yazılırken, bu giderin karşılığı olan ve bilançonun aktifinde yer alan alacak senetlerinin değerini azaltan '122 Alacak Senetleri Reeskontu (-)' hesabı alacaklandırılır.

Adım Adım Çözüm

1

İşlemin türü belirlenir.

İşlem, dönem sonu alacak senetleri reeskont kaydıdır.

Soruda ticari alacak senetleri için hesaplanan reeskontun muhasebeleştirilmesi sorulmaktadır.

2

Kullanılacak hesaplar ve çalışma yönleri tespit edilir.

Gider olarak '657 Reeskont Faiz Giderleri' (Borç), düzenleyici hesap olarak '122 Alacak Senetleri Reeskontu (-)' (Alacak) kullanılır.

Muhasebenin temel kavramlarından ihtiyatlılık ve dönemsellik gereği, gelecekteki bir giderin bugünden tanınması gerekir.

3

Kayıt düzeni oluşturulur.

657 Reeskont Faiz Giderleri Hesabı borçlandırılırken, 122 Alacak Senetleri Reeskontu Hesabı alacaklandırılır.

Aktifi düzenleyen eksi (-) karakterli hesapların ilk kaydı her zaman alacak tarafına yapılır.

Anahtar Kavram

Alacak Senetleri Reeskontu Muhasebe Kaydı

İpuçları

1

Alacak senetleri reeskontu yapıldığında aktifte bir azalma (veya aktifi düzenleyen bir hesapta artış) meydana gelir.

2

Düzenleyici (eksi karakterli) aktif hesaplar, pasif karakterli hesaplar gibi çalışır; yani ilk kayıtları alacak tarafına yapılır.

Daha Fazla Pratik

Borç senetleri reeskontunda hangi hesabın borçlandırıldığını inceleyerek aradaki farkı pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 17Soru →

İşletmenin $31.12.2025$ tarihli mizan ve envanter çalışmaları sonucunda ticari senetlerine ilişkin veriler aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Senet Türü	Nominal Değer (TL)	Vadeye Kalan Gün	Faiz Oranı
Ticari Alacak Senetleri	$121.200$	$30$	$\%12$
Hatır Alacak Senetleri	$40.400$	$30$	$\%12$
Ticari Borç Senetleri	$242.400$	$30$	$\%12$

İşletme, dönem sonunda ticari alacak senetleri için reeskont hesaplama kararı almıştır. T.C. Merkez Bankası reeskont faiz oranı $\%12$ olduğuna ve Vergi Usul Kanunu (VUK) hükümlerine göre iç iskonto yöntemi uygulandığına göre, bu işlemlerin işletmenin dönem net karı üzerindeki net etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

1.200

TL artış

1.212

TL artış

800

TL artış

1.200

TL azalış

2.400

TL artış

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $1.200$ TL artış

Cevap

İşletmenin dönem net karı üzerinde

1.200

TL tutarında bir artış meydana gelir.

İşletme alacak senetlerine reeskont ayırdığında, VUK uyarınca borç senetlerine de reeskont ayırmak zorundadır. İç iskonto formülü olan

D = \frac{A \cdot n \cdot r}{360 + (n \cdot r)}

kullanılarak yapılan hesaplamada, ticari alacak senetleri için

1.200

TL reeskont faiz gideri (

657

), ticari borç senetleri için ise

2.400

TL reeskont faiz geliri (

647

) tahakkuk eder. Bu iki tutar arasındaki fark, dönem karını net

1.200

TL artırır. Hatır senetleri ise ticari bir işlem sonucu doğmadığı için hesaplamaya dahil edilmez.

Adım Adım Çözüm

1

Reeskonta tabi olacak senetlerin belirlenmesi

Sadece 'Ticari Alacak Senetleri' (

121.200

TL) ve 'Ticari Borç Senetleri' (

242.400

TL) dikkate alınır.

VUK'a göre hatır senetleri gibi ticari nitelik taşımayan senetler reeskonta tabi tutulamaz.

2

Alacak senetleri reeskont tutarının iç iskonto ile hesaplanması

F = \frac{121.200 \times 30 \times 0,12}{360 + (30 \times 0,12)} = 1.200

TL

VUK gereği reeskont hesaplamalarında iç iskonto yöntemi kullanılmalıdır.

3

Borç senetleri reeskont tutarının hesaplanması

F = \frac{242.400 \times 30 \times 0,12}{360 + (30 \times 0,12)} = 2.400

TL

VUK'a göre alacak senetlerini reeskonta tabi tutan işletmeler, borç senetlerini de reeskonta tabi tutmak zorundadır.

4

Net kar etkisinin belirlenmesi

2.400

TL (Gelir) -

1.200

TL (Gider) =

1.200

TL Net Kar Artışı

Alacak senedi reeskontu gider (657), borç senedi reeskontu ise gelir (647) niteliğindedir.

Anahtar Kavram

VUK Reeskont Uygulama Esasları ve İç İskonto Hesaplaması

İpuçları

1

VUK'a göre hangi senetlerin reeskonta tabi tutulabileceğini ve iç iskonto formülünü hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

Reeskont iptal kayıtlarının bir sonraki dönem başında nasıl yapılacağını ve dönem net karını nasıl etkileyeceğini inceleyin.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 18Soru →

İşletmenin $31.12.2025$ tarihli kapanış bilançosunda "122 Alacak Senetleri Reeskontu (-)" hesabı $4.500$ TL, "322 Borç Senetleri Reeskontu (-)" hesabı ise $3.200$ TL bakiye ile yer almaktadır. İşletmenin $31.12 .2026$ tarihinde yapılan envanter işlemlerinde senet portföyüne ilişkin aşağıdaki bilgiler tespit edilmiştir:

Senet Türü	Nominal Değer	Vadeye Kalan Gün
Alacak Senetleri	$186.000$ TL	$30$ gün
Borç Senetleri	$124.000$ TL	$60$ gün

İskonto oranı tüm senetler için yıllık $\%40$ olup, işletme Vergi Usul Kanunu (VUK) uyarınca iç iskonto yöntemi uygulamaktadır. Buna göre, yapılan reeskont işlemleri sonucunda işletmenin $2026$ yılı dönem net kârı üzerindeki toplam net etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

3.050

TL artış

1.750

TL artış

450

TL azalış

3.350

TL artış

3.050

TL azalış

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $3.050$ TL artış

Cevap

Dönem net kârı üzerindeki toplam net etki

3.050

TL artış yönündedir.

Dönem net kârı üzerindeki etki iki aşamada oluşur: Birincisi,

2025

yılından sarkan reeskontların

01.01.2026

tarihinde iptal edilmesidir. Bu aşamada

4.500

TL gelir (647) ve

3.200

TL gider (657) oluşur, net etki

+1.300

TL'dir. İkincisi,

31.12 .2026

tarihinde yeni senetler için reeskont ayrılmasıdır. İç iskonto formülüyle alacak senetleri için

6.000

TL gider (657), borç senetleri için

7.750

TL gelir (647) hesaplanır, buradaki net etki ise

+1.750

TL'dir. İki aşamanın toplamı (

1.300 + 1.750

) işletme kârını

3.050

TL artırır.

Adım Adım Çözüm

1

2025 yılından devreden reeskont tutarlarının iptal etkisini hesapla.

4.500

TL (Gelir) -

3.200

TL (Gider) =

1.300

TL (Artış)

Dönem başında 122 nolu hesap 647 Reeskont Faiz Gelirlerine, 322 nolu hesap ise 657 Reeskont Faiz Giderlerine aktarılarak kapatılır.

2

2026 dönem sonu Alacak Senetleri Reeskont tutarını hesapla.

F = (186.000 \times 40 \times 30) / (36.000 + (40 \times 30)) = 6.000

TL

VUK gereği iç iskonto formülü uygulanır. Bu tutar 657 Reeskont Faiz Giderleri hesabına borç kaydedilir (Kârı azaltır).

3

2026 dönem sonu Borç Senetleri Reeskont tutarını hesapla.

F = (124.000 \times 40 \times 60) / (36.000 + (40 \times 60)) = 7.750

TL

Bu tutar 647 Reeskont Faiz Gelirleri hesabına alacak kaydedilir (Kârı artırır).

4

Dönem sonu kayıtlarının net etkisini ve genel toplamı bul.

+7.750

(Gelir)

- 6.000

(Gider) =

+1.750

TL. Toplam Etki:

1.300 + 1.750 = 3.050

TL

Dönem başı ve dönem sonu tüm reeskont hareketlerinin kâr/zarar üzerindeki toplam etkisi birleştirilir.

Anahtar Kavram

Reeskont İşlemlerinde Dönemsellik ve Net Kâr Etkisi

İpuçları

1

Reeskont işlemlerinde dönem başında önceki yıldan devreden tutarların mutlaka iptal edilmesi gerektiğini unutmayın.

2

İç iskonto formülünde payda kısmının

36.000 + (n \times t)

olduğunu hatırlayın ve alacak senedi reeskontunun bir gider unsuru olduğunu düşünün.

3

Dönem başı iptalinden gelen

+1.300

TL net gelir ile dönem sonu yeni reeskontlardan gelen

+1.750

TL net geliri toplayın.

Daha Fazla Pratik

Yabancı paralı senetlerde reeskont hesaplamadan önce kur değerlemesi yapılması gereken daha karmaşık senaryoları inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:3m 0s

Soru 19Soru →

İşletmenin $31.12.2025$ tarihli mizanında "321 Borç Senetleri" hesabının alacak kalanı $202.000$ TL'dir. Dönem sonu envanter çalışmalarında, bu senetlerin tamamının vadesine $36$ gün kaldığı ve reeskont hesaplamalarında yıllık $\%10$ faiz oranının esas alınacağı saptanmıştır.

Vergi Usul Kanunu (VUK) hükümlerine göre yapılacak reeskont işlemiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

"647 Reeskont Faiz Gelirleri" hesabına

2.000

TL alacak kaydı yapılır.

"657 Reeskont Faiz Giderleri" hesabına

2.000

TL borç kaydı yapılır.

"322 Borç Senetleri Reeskontu" hesabına

2.000

TL alacak kaydı yapılır.

Dış iskonto yöntemine göre

2.020

TL reeskont tutarı hesaplanır.

"122 Alacak Senetleri Reeskontu" hesabına

2.000

TL borç kaydı yapılır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: "647 Reeskont Faiz Gelirleri" hesabına $2.000$ TL alacak kaydı yapılır.

Cevap

"647 Reeskont Faiz Gelirleri" hesabına

2.000

TL alacak kaydı yapılmasına yönelik ifade doğrudur.

Vergi Usul Kanunu'na göre reeskont hesaplaması iç iskonto yöntemiyle yapılır. Yapılan hesaplama sonucunda bulunan

2.000

TL tutarındaki fark, borç senetlerinin değerini azaltarak işletme lehine bir durum yarattığı için "647 Reeskont Faiz Gelirleri" hesabının alacağına kaydedilerek gelire dönüştürülür.

Adım Adım Çözüm

1

VUK uyarınca iç iskonto formülünü kullanarak reeskont tutarını hesaplayınız.

F = \frac{A \times n \times t}{36000 + (n \times t)} = \frac{202.000 \times 36 \times 10}{36000 + (36 \times 10)} = \frac{72.720.000}{36.360} = 2.000

TL

VUK'a göre senetlerin dönem sonundaki değerini bulmak için iç iskonto yöntemi kullanılmalıdır.

2

Borç senetleri reeskontu için kullanılacak hesapları ve kayıt yönlerini belirleyiniz.

"322 Borç Senetleri Reeskontu (-)" hesabı borçlandırılır, "647 Reeskont Faiz Gelirleri" hesabı alacaklandırılır.

Borç senetlerinin reeskontu, senedin peşin değerini düşürürken işletme için bir tasarruf (gelir) sağlar.

Anahtar Kavram

Borç senetleri reeskontu işlemi, işletmenin dönem sonunda henüz vadesi gelmemiş borç senetlerinin nominal değerini peşin değerine indirgemesi işlemidir ve bu fark işletme için bir gelir (647) oluşturur.

İpuçları

1

Reeskont hesaplamasında VUK tarafından zorunlu kılınan formül iç iskonto formülüdür.

2

Borç senetlerinin vadeden önceki değerinin hesaplanması işletme için bir yükümlülük azalışı, yani bir gelirdir.

3

İç iskonto formülü şöyledir:

F = (Nominal Değer \times Gün \times Faiz) / (36000 + (Gün \times Faiz))

Daha Fazla Pratik

Aynı verilerle alacak senetleri reeskontu yapılsaydı, dönem karı üzerindeki etki nasıl değişirdi?

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 20Soru →

İşletmenin $31.12.2025$ tarihli envanter çalışmaları sonucunda ticari senetlerine ilişkin şu veriler tespit edilmiştir:

- Alacak Senetleri: Nominal değeri $181.800$ TL, vadesine $40$ gün kalmış, yıllık faiz oranı $\%9$ .
- Borç Senetleri: Nominal değeri $363.600$ TL, vadesine $30$ gün kalmış, yıllık faiz oranı $\%12$ .

İşletme yönetimi, Vergi Usul Kanunu (VUK) hükümleri çerçevesinde alacak senetlerini reeskonta tabi tutma kararı almıştır. İç iskonto yöntemi kullanıldığı varsayıldığında, bu işlemlerin işletmenin dönem kârı üzerindeki toplam net etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

1.800

TL artış

1.800

TL azalış

1.818

TL artış

3.600

TL artış

5.400

TL artış

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $1.800$ TL artış

Cevap

Reeskont işlemlerinin dönem kârı üzerindeki net etkisi

1.800

TL artış yönündedir.

Vergi Usul Kanunu uyarınca, alacak senetlerini reeskonta tabi tutan işletmeler, borç senetlerini de reeskonta tabi tutmak zorundadır. İç iskonto formülü (

F = (A \times n \times t) / (36000 + (n \times t))

) uygulandığında; alacak senetleri için

1.800

TL reeskont gideri, borç senetleri için ise

3.600

TL reeskont geliri hesaplanır. Gelir ve gider arasındaki fark olan

1.800

TL (

3.600 - 1.800

), dönem kârını net olarak artırır.

Adım Adım Çözüm

1

Alacak senetleri için iç iskonto yöntemiyle reeskont tutarını hesapla.

F_a = \frac{181.800 \times 9 \times 40}{36000 + (9 \times 40)} = \frac{65.448.000}{36.360} = 1.800

TL

VUK'a göre reeskont hesaplamalarında iç iskonto yöntemi zorunludur.

2

Borç senetleri için iç iskonto yöntemiyle reeskont tutarını hesapla.

F_b = \frac{363.600 \times 12 \times 30}{36000 + (12 \times 30)} = \frac{130.896.000}{36.360} = 3.600

TL

Alacak senetleri reeskonta tabi tutulduğunda, VUK gereği borç senetleri de reeskonta tabi tutulmalıdır.

3

Reeskont işlemlerinin muhasebe mantığına göre kâr üzerindeki etkisini belirle.

Net Etki =

3.600

TL (Gelir) -

1.800

TL (Gider) =

1.800

TL artış

Alacak senetleri reeskontu

657

Reeskont Faiz Giderleri hesabına, borç senetleri reeskontu ise

647

Reeskont Faiz Gelirleri hesabına kaydedilir.

Anahtar Kavram

VUK Reeskont Eşitliği ve İç İskonto Hesaplaması

Daha Fazla Pratik

Reeskont işlemlerinin özün önceliği ve dönemsellik kavramlarıyla ilişkisini inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Dönem sonunda (31.12) kârı artıran bu işlem, izleyen dönemin başında (01.01) ters kayıtla iptal edilir; bu durum reeskontun aslında bir 'tahakkuk' işlemi olduğunu ve faiz yükünün ilgili olduğu dönemlere paylaştırılmasını sağladığını gösterir.

Tahmini Süre:2m 30s

Reeskont İşlemleri

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Alternatif Yöntem

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Alternatif Yöntem

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Alternatif Yöntem

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Alternatif Yöntem

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar