Akreditifli İthalat İşlemleri Alıştırma Soruları — KPSS Muhasebe

Soru 1Soru →

Bir dış ticaret işletmesi, hammadde ithal etmek amacıyla banka aracılığıyla akreditif açtırmış ve bu işlem için bankaya belirli bir tutarda akreditif komisyonu ödemiştir. Söz konusu akreditif komisyonu ödemesinin Tek Düzen Hesap Planı'na göre muhasebeleştirilmesinde borçlandırılması gereken hesap aşağıdakilerden hangisidir?

159 Verilen Sipariş Avansları

780 Finansman Giderleri

653 Komisyon Giderleri

770 Genel Yönetim Giderleri

153 Ticari Mallar

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 159 Verilen Sipariş Avansları

Cevap

İthalat işlemlerinde akreditif komisyonları malın maliyetine eklenmek üzere 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında izlenmelidir.

İthalat işlemlerinde akreditif açılması, bankaya komisyon ödenmesi, sigorta ve navlun gibi harcamalar malın stoklara girene kadarki maliyetini oluşturur. Bu harcamalar, ithalat tamamlanıp mallar millileşene kadar '159 Verilen Sipariş Avansları' hesabının borcuna kaydedilerek takip edilir. Mallar gümrükten çekildiğinde ise bu hesap alacaklandırılarak toplam maliyet '153 Ticari Mallar' veya '150 İlk Madde ve Malzeme' hesabına devredilir.

Adım Adım Çözüm

1

Harçamanın niteliğini belirlemek

Akreditif komisyonu, ithal edilen malın maliyetine dahil edilmesi gereken bir giderdir.

VUK ve TMS gereği, malın stoklara girene kadar yapılan zorunlu harcamalar malın maliyet bedeline eklenir.

2

Süreç aşamasını kontrol etmek

Mallar henüz işletmeye ulaşmadığı için maliyetler geçici bir hesapta toplanmalıdır.

Akreditif süreci devam ettiği için maliyetlerin stok hesabına (153) aktarılmasından önce avans niteliğindeki bir hesapta izlenmesi gerekir.

3

Doğru hesap kodunu seçmek

159 Verilen Sipariş Avansları hesabı kullanılır.

Tek Düzen Hesap Planı'nda ithalatla ilgili her türlü ön ödeme ve masrafın (akreditif dahil) takip edildiği hesap budur.

Anahtar Kavram

İthalat Maliyeti ve Avans Hesapları

İpuçları

1

İthalat sürecinde mallar elinize geçene kadar yapılan tüm masraflar malın maliyetine eklenir.

2

Bu tür masraflar doğrudan gider hesaplarına yazılmaz, 'Sipariş Avansları' kapsamında değerlendirilir.

Daha Fazla Pratik

İthalat süreci tamamlandığında 159 nolu hesabın nasıl kapatıldığını ve kur farklarının bu sürece etkisini inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 2Soru →

Akreditifli ithalat işlemlerinde; akreditif açılış komisyonu, haberleşme giderleri ve gümrükleme sürecine kadar yapılan diğer ithalat masrafları, malın maliyetine yüklenmek üzere geçici olarak aşağıdaki hesapların hangisinde izlenmelidir?

159 Verilen Sipariş Avansları

153 Ticari Mallar

770 Genel Yönetim Giderleri

780 Finansman Giderleri

653 Komisyon Giderleri

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 159 Verilen Sipariş Avansları

Cevap

İthalat maliyetine dahil edilecek tüm harcamaların mal teslim alınana kadar 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında izlenmesi gerekir.

Dış ticaret işlemlerinde, akreditif açılmasıyla başlayan ve malın gümrükten çekilip işletme stoklarına girmesine kadar devam eden süreçte yapılan tüm ödemeler (akreditif komisyonu, navlun, sigorta vb.) '159 Verilen Sipariş Avansları' hesabında izlenir. Mallar işletmeye ulaştığında bu hesapta biriken tutar ilgili stok hesabına (150 veya 153) devredilir.

Adım Adım Çözüm

1

Harvamanın niteliğini analiz etme

Akreditif komisyonu ve masrafların malın elde edilme maliyetinin bir parçası olduğu belirlenir.

VUK ve muhasebe standartlarına göre ithalat giderleri malın maliyetine eklenmelidir.

2

Zamanlama kontrolü yapma

Malların henüz işletmeye ulaşmadığı ve ithalatın sonuçlanmadığı tespit edilir.

Mal stoklara girmeden önce maliyetler geçici bir hesapta biriktirilmelidir.

3

Uygun hesabı seçme

Harcamalar 159 Verilen Sipariş Avansları hesabının borcuna kaydedilir.

Dış ticaret işlemlerinde mal bedeli ve giderler için kullanılan standart hesap 159 nolu hesaptır.

Anahtar Kavram

İthalat Maliyetinin Oluşumu ve 159 Hesabın Kullanımı

İpuçları

1

İthal edilen mallar gümrükten çekilinceye kadar hangi geçici hesap kullanılır?

Daha Fazla Pratik

İthalat tamamlandığında 159 nolu hesabın nasıl kapatıldığını inceleyiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 3Soru →

Bir dış ticaret işletmesi, İtalya'dan $30.000 \text{ EUR}$ tutarında kumaş ithal etmek amacıyla bankası aracılığıyla akreditif açtırmıştır. Banka, akreditif bedelinin $\%20$ 'si oranında nakit teminatı bloke etmiş, ayrıca $3.200 \text{ TL}$ akreditif komisyonu ve $650 \text{ TL}$ haberleşme masrafını işletme hesabından tahsil etmiştir. İşlem tarihindeki kur $1 \text{ EUR} = 38 \text{ TL}$ 'dir.

Bu bilgilere göre, akreditif açılış tarihinde yapılacak yevmiye kaydında ilgili sipariş avansı hesabının borç tarafında yer alacak toplam tutar kaç $\text{ TL}$ 'dir?

231.850

228.000

3.850

1.143.850

231.200

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $231.850$

Cevap

İlgili sipariş avansı hesabına (159) kaydedilecek toplam tutar

231.850 \text{ TL}

'dir.

Doğru seçenek olan

231.850 \text{ TL}

, bankanın bloke ettiği

\%20

oranındaki teminat (

228.000 \text{ TL}

) ile banka tarafından tahsil edilen masrafların (

3.200 + 650 = 3.850 \text{ TL}

) toplamını yansıtmaktadır. Bu tutarların tamamı, malın fiili ithalatı gerçekleşene kadar avans niteliğinde değerlendirilir.

Adım Adım Çözüm

1

Akreditif teminat tutarının TL cinsinden hesaplanması

30.000 \text{ EUR} \times 38 = 1.140.000 \text{ TL}

toplam bedel.

1.140.000 \times 0,20 = 228.000 \text{ TL}

teminat.

Banka tarafından bloke edilen teminat, malın maliyetine eklenecek bir avans ödemesidir.

2

Akreditif açılış masraflarının toplamının bulunması

3.200 \text{ TL (Komisyon)} + 650 \text{ TL (Haberleşme)} = 3.850 \text{ TL}

Akreditif açılışı için yapılan tüm doğrudan masraflar maliyete dahil edilmelidir.

3

Avans hesabına kaydedilecek toplam tutarın hesaplanması

228.000 + 3.850 = 231.850 \text{ TL}

VUK ve TDHP uyarınca, ithalat gerçekleşene kadar yapılan bu ödemeler 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında toplanır.

Anahtar Kavram

Akreditifli ithalat işlemlerinde, akreditif açılması aşamasında bankaya ödenen teminatlar ve banka tarafından tahsil edilen komisyon/giderlerin tamamı malın maliyet unsuru olarak kabul edilir ve ithalat tamamlanana kadar '159 Verilen Sipariş Avansları' hesabında izlenir.

İpuçları

1

Akreditifli ithalatta malın maliyetine dahil edilmesi gereken tüm unsurlar başlangıçta avans hesabında toplanır.

2

Teminat tutarını hesaplamak için akreditif bedelini önce TL'ye çevirip sonra verilen yüzdeyi uygulayın.

3

Hesapladığınız teminat tutarına, bankanın tahsil ettiği tüm komisyon ve haberleşme giderlerini ekleyin.

Daha Fazla Pratik

Malın gümrükten çekilmesi sırasında yapılan KDV ve Gümrük Vergisi ödemelerinin 159 hesaba etkisini inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 4Soru →

Bir dış ticaret işletmesi, Almanya'daki bir tedarikçiden $40.000 \text{ USD}$ tutarında yedek parça ithal etmek amacıyla bankası aracılığıyla akreditif açtırmıştır. Akreditif açılış tarihinde geçerli olan döviz kuru $1 \text{ USD} = 32,50 \text{ TL}$ 'dir. Banka, akreditif sözleşmesi gereği aşağıdaki işlemleri işletmenin ticari mevduat hesabından gerçekleştirmiştir:

İşlem Türü	Tutarı / Oranı
Akreditif Teminatı (Nakit)	$\%10$
Akreditif Açılış Komisyonu	$1.200 \text{ TL}$
Haberleşme ve Diğer Giderler	$300 \text{ TL}$

Bu bilgilere göre, işletmenin yapacağı akreditif açılış kaydında "159 Verilen Sipariş Avansları" hesabının borcuna kaydedilmesi gereken toplam tutar kaç $\text{TL}$ 'dir?

131.500

130.000

1.500

1.301.500

131.200

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $131.500$

Cevap

Akreditif açılışında bankaya yatırılan nakit teminat ve ödenen tüm banka masraflarının toplamı olan

131.500 \text{ TL}

, 159 Verilen Sipariş Avansları hesabına borç kaydedilir.

Doğru cevap olan tutar, bankaya yatırılan nakit teminatın TL değeri (

130.000

) ile bankanın tahsil ettiği komisyon ve haberleşme giderlerinin (

1.500

) toplamından oluşur. İthalat işlemlerinde, mal gümrükten çekilip işletme stoklarına girene kadar yapılan tüm ödemeler (teminatlar, komisyonlar, nakliye, sigorta vb.) '159 Verilen Sipariş Avansları' hesabının borcunda takip edilir.

Adım Adım Çözüm

1

Nakit teminat tutarının TL karşılığını hesapla

40.000 \text{ USD} \times \%10 = 4.000 \text{ USD}

;

4.000 \text{ USD} \times 32,50 = 130.000 \text{ TL}

Akreditifli ithalatta bankaya yatırılan teminat, malın maliyetine dahil edilecek bir avans niteliğindedir.

2

Banka komisyon ve masraflarını topla

1.200 \text{ TL} + 300 \text{ TL} = 1.500 \text{ TL}

İthalat süreci tamamlanana kadar yapılan tüm doğrudan giderler malın maliyetiyle ilişkilendirilmelidir.

3

Toplam avans tutarını belirle

130.000 \text{ TL} + 1.500 \text{ TL} = 131.500 \text{ TL}

TMS-2 Stoklar standardı ve Tek Düzen Hesap Planı gereği, ithalat gerçekleşene kadar yapılan ödemeler 159 nolu hesapta izlenir.

Anahtar Kavram

Akreditifli ithalatta bankaya ödenen teminat ve açılış masrafları '159 Verilen Sipariş Avansları' hesabında aktifleştirilir.

İpuçları

1

İthalat işlemlerinde mal stoklara girene kadar yapılan harcamalar hangi hesapta toplanır?

2

Banka tarafından kesilen komisyonlar ve haberleşme ücretleri birer ithalat gideridir.

3

40.000 \text{ USD}

tutarındaki akreditifin sadece

\%10

teminatının ve ek masrafların hesaptan çekildiğini unutmayın.

Daha Fazla Pratik

İthalat tamamlandığında 159 nolu hesabın nasıl kapatılıp 153 Ticari Mallar hesabına aktarıldığını gözden geçirebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 5Soru →

Bir dış ticaret işletmesi, yurt dışından ticari mal ithal etmek amacıyla bankası aracılığıyla akreditif açtırmıştır. Akreditif açılışı sırasında banka tarafından tahsil edilen akreditif komisyonu ve haberleşme giderleri, mallar işletmeye ulaşıncaya kadar aşağıdaki hesaplardan hangisinde takip edilmelidir?

153 Ticari Mallar

159 Verilen Sipariş Avansları

770 Genel Yönetim Giderleri

780 Finansman Giderleri

150 İlk Madde ve Malzeme

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 159 Verilen Sipariş Avansları

Cevap

İthalat sürecindeki masraflar, mallar işletme stoklarına dahil edilinceye kadar 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında izlenmelidir.

Akreditifli ithalat işlemlerinde, akreditif açılması aşamasında ödenen komisyonlar, haberleşme masrafları ve diğer banka giderleri malın maliyet bedelinin bir parçasıdır. Tek Düzen Hesap Planı gereği, mallar fiilen işletmeye ulaşıp millileştirilene kadar bu tür maliyet unsurlarının '159 Verilen Sipariş Avansları' hesabında takip edilmesi zorunludur.

Adım Adım Çözüm

1

İşlemin niteliğini belirlemek

Akreditif açılış masrafları, ithal edilen malın maliyetine eklenmesi gereken harcamalardır.

VUK ve TDHP uyarınca, malın satın alınması ve işletmeye getirilmesi için yapılan harcamalar malın maliyet bedeline eklenir.

2

Dönemsel takip hesabını seçmek

Mal henüz fiilen teslim alınmadığı için maliyetler 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında biriktirilir.

Dış ticaret işlemlerinde fiili ithalat (millileştirme) gerçekleşene kadar yapılan ödemeler ve masraflar avans niteliğinde kabul edilir.

3

Hesap transferini planlamak

Mal teslim alındığında 159 nolu hesap alacaklandırılarak 153 nolu hesaba devredilir.

Maliyetin kesinleşmesi ve stoklara giriş kaydının yapılması aşamasında geçici hesap kapatılır.

Anahtar Kavram

Akreditifli ithalat masraflarının maliyetleşme süreci

Daha Fazla Pratik

İthalat masraflarının malın maliyetine eklendiği yevmiye maddesini ve mal stoklara girdiğinde yapılan virman kaydını inceleyiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 6Soru →

Bir işletme, yurt dışından hammadde ithal etmek amacıyla akreditif açtırmış; bu işlem için bankaya $2.000$ TL komisyon ve $100$ TL BSMV ödemiştir. İthalat süreci tamamlanıp mallar gümrükten çekilerek işletme deposuna alındığında, akreditif dosyasında biriken toplam $150.000$ TL tutarındaki tüm maliyetler ilgili stok hesabına aktarılmıştır.

Buna göre, söz konusu akreditifli ithalat işleminin muhasebeleştirilmesiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Banka komisyonu ve BSMV tutarı '159 Verilen Sipariş Avansları' hesabının borcuna kaydedilmelidir.

Mallar işletme deposuna alındığında '159 Verilen Sipariş Avansları' hesabı alacaklandırılarak kapatılmalıdır.

Akreditif açılışında ödenen komisyon ve BSMV tutarı doğrudan '770 Genel Yönetim Giderleri' hesabında izlenmelidir.

İthal edilen kalem hammadde olduğu için maliyet devri aşamasında '150 İlk Madde ve Malzeme' hesabı borçlandırılmalıdır.

Mallar gümrükten çekilene kadar yapılan sigorta ve navlun gibi diğer giderler de '159 Verilen Sipariş Avansları' hesabında biriktirilmelidir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Akreditif açılışında ödenen komisyon ve BSMV tutarı doğrudan '770 Genel Yönetim Giderleri' hesabında izlenmelidir.

Cevap

Akreditif açılışında ödenen komisyon ve BSMV tutarı doğrudan '770 Genel Yönetim Giderleri' hesabında izlenmelidir ifadesi yanlıştır; bu tutarlar maliyete dahil edilerek '159 Verilen Sipariş Avansları' hesabında takip edilmelidir.

İthalat işlemlerinde, özellikle akreditifli ödemelerde bankaya ödenen komisyon, haberleşme giderleri ve vergi (BSMV) gibi tutarlar malın maliyet unsuru olarak kabul edilir. Bu tutarlar dönem gideri (770) olarak değil, malın fiilen depoya girdiği ana kadar '159 Verilen Sipariş Avansları' hesabında toplanmalıdır. Bu nedenle komisyonun doğrudan gider yazılacağını belirten ifade hatalıdır.

Adım Adım Çözüm

1

Akreditif açılış giderlerinin niteliğini belirlemek.

Komisyon ve BSMV gibi giderler, ithal edilen malın maliyet bedeline eklenmesi gereken unsurlardır.

VUK ve Muhasebe Standartları gereği, bir varlığın iktisap edilmesi için yapılan zorunlu harcamalar o varlığın maliyetini oluşturur.

2

Kullanılacak geçici hesabı tespit etmek.

İthalat süreci devam ederken yapılan tüm ödemeler '159 Verilen Sipariş Avansları' hesabının borcuna kaydedilir.

Mallar henüz işletme mülkiyetine/deposuna fiilen girmediği için doğrudan stok hesapları (150/153) yerine avans nitelikli bir hesap kullanılır.

3

Malların işletmeye girişi aşamasındaki devir kaydını analiz etmek.

Hammadde ithal edildiği için

150.000

TL tutarındaki toplam maliyet '150 İlk Madde ve Malzeme' hesabına borç, '159' nolu hesaba alacak kaydedilerek aktarılır.

İthalat tamamlandığında maliyetlerin asıl stok hesabına devredilerek geçici hesabın kapatılması gerekir.

Anahtar Kavram

İthalat maliyetlerinin unsurları ve 159 Verilen Sipariş Avansları hesabının işleyişi.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 7Soru →

İşletme, ticari mal ithalatı gerçekleştirmek amacıyla bankası aracılığıyla $80.000 \text{ USD}$ tutarında bir akreditif açtırmış ve $\%25$ oranında nakit teminat yatırmıştır. Akreditif açılış tarihinde kur $1 \text{ USD} = 30 \text{ TL}$ 'dir. Belgelerin bankaya ulaştığı ve kalan akreditif bedelinin transfer edildiği tarihte kur $1 \text{ USD} = 33 \text{ TL}$ olarak gerçekleşmiştir. Ayrıca bu aşamada banka $10.000 \text{ TL}$ haberleşme ve komisyon gideri tahsil etmiştir.

Bu bilgilere göre, belgelerin bankadan teslim alınması ve transfer işleminin gerçekleştirilmesi aşamasında yapılacak muhasebe kaydıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

159 Verilen Sipariş Avansları hesabı

2.050.000 \text{ TL}

borçlandırılır.

656 Kambiyo Zararları hesabı

60.000 \text{ TL}

borçlandırılır.

159 Verilen Sipariş Avansları hesabı

1.990.000 \text{ TL}

borçlandırılır.

770 Genel Yönetim Giderleri hesabı

10.000 \text{ TL}

borçlandırılır.

159 Verilen Sipariş Avansları hesabı

2.650.000 \text{ TL}

borçlandırılır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 159 Verilen Sipariş Avansları hesabı $2.050.000 \text{ TL}$ borçlandırılır.

Cevap

159 Verilen Sipariş Avansları hesabı

2.050.000 \text{ TL}

borçlandırılır.

Doğru cevapta belirtilen tutar (

2.050.000 \text{ TL}

), transfer edilen kalan bakiye (

60.000 \text{ USD} \times 33

), daha önce yatırılan teminatın değer artışı (

20.000 \text{ USD} \times 3

) ve banka komisyonunun (

10.000 \text{ TL}

) toplamıdır. Bu kalemlerin tamamı akreditifli ithalatta malın maliyetine eklenmesi gereken unsurlardır ve belge teslimi aşamasında 159 Verilen Sipariş Avansları hesabının borç tarafına kaydedilirler.

Adım Adım Çözüm

1

Akreditif açılışındaki teminat tutarını hesapla.

80.000 \text{ USD} \times \%25 = 20.000 \text{ USD}

. TL karşılığı:

20.000 \times 30 = 600.000 \text{ TL}

.

Bu tutar başlangıçta 159 hesaba borç kaydedilmiştir.

2

Transfer tarihindeki kalan ödeme tutarını hesapla.

60.000 \text{ USD} \times 33 = 1.980.000 \text{ TL}

.

Belgeler geldiğinde bankadan satıcıya transfer edilen güncel kurdaki bedeldir.

3

Teminat tutarı üzerindeki kur farkını hesapla.

20.000 \text{ USD} \times (33 - 30) = 60.000 \text{ TL}

.

Nakit teminat mal bedeline mahsup edileceğinden, değer artışı maliyete eklenmelidir.

4

Transfer aşamasında 159 hesaba yapılacak toplam borç kaydını bul.

1.980.000

(Kalan ödeme) +

60.000

(Kur farkı) +

10.000

(Komisyon) =

2.050.000 \text{ TL}

.

Belge gelişiyle birlikte tüm maliyet unsurları akreditif avansı hesabında toplanır.

Anahtar Kavram

İthalat işlemlerinde mallar gümrük hattını geçip işletme stoklarına girene kadar oluşan tüm kur farkları ve masraflar stok maliyetinin bir parçası olarak 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında izlenir.

İpuçları

1

İthalat işlemlerinde mallar depoya girene kadar yapılan tüm giderleri ve kur farklarını maliyete eklemeyi unutmayın.

2

Daha önce yatırılan teminat (avans) tutarını transfer günündeki kur ile değerleyip aradaki farkı 159 hesabın borcuna eklemelisiniz.

Daha Fazla Pratik

İthalat tamamlanıp mallar depoya alındıktan sonra oluşan kur farklarının hangi hesapta izleneceğini (646/656) araştırınız.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 8Soru →

Dış ticaretle uğraşan bir işletme, Güney Kore'den $50.000 \text{ USD}$ tutarında tıbbi cihaz ithal etmek amacıyla bankası aracılığıyla akreditif açtırmıştır. Akreditif açılış tarihinde banka tarafından $\%10$ oranında nakit teminat bloke edilmiş, $\%0,5$ oranında akreditif komisyonu tahsil edilmiş ve ayrıca $500 \text{ TL}$ haberleşme (swift) gideri işletme hesabından kesilmiştir. Akreditif açılış tarihinde $\%5$ BSMV hesaplanmış olup döviz kuru $1 \text{ USD} = 32,50 \text{ TL}$ 'dir.

Buna göre, akreditif açılış işlemlerine ilişkin yapılacak muhasebe kaydında "159 Verilen Sipariş Avansları" hesabına borç kaydedilecek toplam tutar aşağıdakilerden hangisidir?

171.531,25 \text{ TL}

171.125,00 \text{ TL}

162.500,00 \text{ TL}

9.031,25 \text{ TL}

170.625,00 \text{ TL}

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $171.531,25 \text{ TL}$

Cevap

Yapılacak kayıtta 159 Verilen Sipariş Avansları hesabına borç kaydedilecek toplam tutar

171.531,25 \text{ TL}

olmalıdır.

Doğru yanıt olan tutar, akreditif açılışı için ödenen

\%10

teminat (

162.500 \text{ TL}

),

\%0,5

banka komisyonu (

8.125 \text{ TL}

), bu komisyonun

\%5

BSMV'si (

406,25 \text{ TL}

) ve

500 \text{ TL}

haberleşme giderinin toplamıdır. İthalat işlemlerinde, malın fiili ithaline (gümrükten çekilip işletmeye alınmasına) kadar yapılan her türlü harcama ithalat maliyetinin bir unsuru olarak kabul edilir ve 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında takip edilir.

Adım Adım Çözüm

1

Akreditif teminatının TL karşılığını hesapla

5.000 \text{ USD} \times 32,50 = 162.500 \text{ TL}

İthalat tutarının (

50.000 \text{ USD}

)

\%10

'u teminat olarak bankaya yatırılmıştır.

2

Akreditif komisyonunun TL karşılığını hesapla

250 \text{ USD} \times 32,50 = 8.125 \text{ TL}

İthalat tutarının

\%0,5

'i banka tarafından komisyon olarak tahsil edilmiştir.

3

Komisyon üzerinden BSMV tutarını hesapla

8.125 \text{ TL} \times 0,05 = 406,25 \text{ TL}

Banka komisyonları üzerinden

\%5

oranında Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi (BSMV) hesaplanır.

4

Tüm maliyet unsurlarını topla

162.500 + 8.125 + 406,25 + 500 = 171.531,25 \text{ TL}

Akreditifli ithalatta mallar işletmeye ulaşana kadar yapılan tüm masraflar ve ödenen teminatlar 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında toplanır.

Anahtar Kavram

İthalat Maliyeti ve Akreditif İşlemleri

İpuçları

1

İthalat maliyetine dahil edilmesi gereken unsurları belirleyerek işe başlayın.

2

Banka komisyonu üzerinden hesaplanacak BSMV tutarını ve Swift giderini eklemeyi unutmayın.

3

Akreditif teminatı (

5.000 \text{ USD}

), komisyon (

250 \text{ USD}

), BSMV (

406,25 \text{ TL}

) ve Swift (

500 \text{ TL}

) kalemlerini TL'ye çevirip toplayın.

Daha Fazla Pratik

İthalat süreci tamamlandığında bu kalemlerin 153 Ticari Mallar hesabına nasıl devredileceğini gözden geçirebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 9Soru →

İşletme, yurt dışından ticari mal ithal etmek amacıyla bir banka nezdinde akreditif açtırmıştır. Bu işleme ilişkin veriler aşağıda sunulmuştur:

İşlem Kalemi	Tutarı
Akreditif açılış komisyonu	$6.000$ TL
Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi (BSMV)	$\%5$
Akreditif açılışında yatırılan nakit teminat (marj)	$40.000$ TL
Gümrükleme sürecine kadar ödenen nakliye ve sigorta giderleri	$12.000$ TL
İthal edilen malın toplam fatura bedeli	$300.000$ TL

İthalat sürecindeki tüm harcamalar banka mevduat hesabından ödenmiş ve mallar gümrükten çekilerek işletme deposuna alınana kadar ilgili tüm maliyetler $159$ Verilen Sipariş Avansları hesabında takip edilmiştir. (Not: Teminat tutarı mal bedeline mahsup edilmiştir.)

Buna göre, malların işletme deposuna alındığı tarihte yapılacak muhasebe kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

153

TİCARİ MALLAR Hesabı

318.300

TL borçlu,

159

VERİLEN SİPARİŞ AVANSLARI Hesabı

318.300

TL alacaklı.

153

TİCARİ MALLAR Hesabı

300.000

TL borçlu,

770

GENEL YÖNETİM GİDERLERİ Hesabı

18.300

TL borçlu,

159

VERİLEN SİPARİŞ AVANSLARI Hesabı

318.300

TL alacaklı.

150

İLK MADDE VE MALZEME Hesabı

318.300

TL borçlu,

159

VERİLEN SİPARİŞ AVANSLARI Hesabı

318.300

TL alacaklı.

153

TİCARİ MALLAR Hesabı

358.300

TL borçlu,

159

VERİLEN SİPARİŞ AVANSLARI Hesabı

358.300

TL alacaklı.

153

TİCARİ MALLAR Hesabı

318.300

TL borçlu,

102

BANKALAR Hesabı

318.300

TL alacaklı.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $153$ TİCARİ MALLAR Hesabı $318.300$ TL borçlu, $159$ VERİLEN SİPARİŞ AVANSLARI Hesabı $318.300$ TL alacaklı.

Cevap

İthalat maliyetini oluşturan tüm unsurların (fatura bedeli, komisyon, BSMV, nakliye ve sigorta) toplamı olan

318.300

TL tutarı

153

Ticari Mallar hesabına borç,

159

Verilen Sipariş Avansları hesabına alacak kaydedilir.

Akreditifli ithalat işlemlerinde, akreditif açılış komisyonu, bu komisyonun vergisi (BSMV), malların gümrüğe kadar olan nakliye ve sigorta giderleri ile malın fatura bedeli birer maliyet unsurudur. Tek Düzen Hesap Planı uyarınca bu unsurlar mallar işletme deposuna girene kadar

159

Verilen Sipariş Avansları hesabında toplanır. Teslimat gerçekleştiğinde ise bu hesap alacaklandırılarak kapatılır ve toplam tutar (

318.300

TL)

153

Ticari Mallar hesabının borcuna aktarılır.

Adım Adım Çözüm

1

Akreditif komisyonu üzerinden ödenecek BSMV tutarını hesaplayınız.

6.000 \times 0,05 = 300

TL

Banka işlemlerinde komisyon bedeli üzerinden

\%5

oranında BSMV hesaplanır.

2

Malın toplam ithalat maliyetini belirleyiniz.

300.000 + 6.000 + 300 + 12.000 = 318.300

TL

VUK ve THP uyarınca stok maliyetine malın alış bedeli ile birlikte gümrüğe gelene kadar yapılan tüm zorunlu giderler eklenir.

3

Teminat tutarının maliyet üzerindeki etkisini analiz ediniz.

40.000

TL maliyete dahil edilmez.

Teminat bir gider değil, mal bedelinin (fatura tutarının) bir parçası olarak yapılan ön ödemedir.

4

Kapanış kaydını oluşturunuz.

153

Ticari Mallar (B) /

159

Verilen Sipariş Avansları (A)

Malların gümrükten çekilip depoya girmesiyle geçici hesap olan

159

kapatılarak maliyet ilgili stok hesabına devredilir.

Anahtar Kavram

İthalat Maliyet Unsurları ve 159 Nolu Hesabın Kapatılması

Daha Fazla Pratik

İthalat sürecinde ortaya çıkan kur farklarının mal maliyetine mi yoksa finansman giderine mi ekleneceği konusundaki VUK tebliğlerini inceleyiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 10Soru →

İşletme, yurt dışından ticari mal ithal etmek amacıyla bankası aracılığıyla $60.000 \text{ USD}$ tutarında bir akreditif açtırmıştır. İşleme ilişkin detaylar aşağıda verilmiştir:

- Akreditif açılış tarihinde (T1) kur: $1 \text{ USD} = 31,50 \text{ TL}$
- Banka akreditif açılış komisyonu: $6.000 \text{ TL}$ (ayrıca $\%5 \text{ BSMV}$ ödenmiştir)
- Akreditif teminat oranı: $\%20$ (teminat bedeli peşin yatırılmıştır)
- Vesaikin bankaya ulaştığı ve ithalatın gerçekleştiği tarihte (T2) kur: $1 \text{ USD} = 33,20 \text{ TL}$
- İthalatla ilgili nakliye ve sigorta giderleri: $22.000 \text{ TL}$ (işletme tarafından nakit ödenmiştir)

Buna göre, işletmenin bu ithalat işlemi sonucunda "153 Ticari Mallar" hesabına borç kaydedilecek toplam tutar kaç TL'dir?

2.020 .300 \text{ TL}

1.918 .300 \text{ TL}

1.992 .000 \text{ TL}

2.020 .000 \text{ TL}

1.998 .300 \text{ TL}

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $2.020 .300 \text{ TL}$

Cevap

2.020 .300 \text{ TL}

tutarındaki seçenek doğrudur. İthalat maliyeti hesaplanırken, malın fiili ithalat tarihindeki kur değeri esas alınmalı ve o ana kadar yapılan tüm direkt giderler maliyete eklenmelidir.

İthalat işlemlerinde malın maliyeti, fiili ithalat tarihindeki kur üzerinden hesaplanan bedele, malın işletmeye getirilmesi için yapılan akreditif komisyonu, BSMV, nakliye ve sigorta gibi tüm ek giderlerin eklenmesiyle bulunur. Hesaplamada

60.000 \text{ USD} \times 33,20 = 1.992 .000 \text{ TL}

mal bedeline,

6.300 \text{ TL}

banka masrafı ve

22.000 \text{ TL}

nakliye gideri eklendiğinde

2.020 .300 \text{ TL}

sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Akreditif açılış masraflarının (Komisyon ve BSMV) hesaplanması

6.000 + (6.000 \times 0,05) = 6.300 \text{ TL}

Akreditif açılış masrafları, malın elde edilme maliyetinin bir parçasıdır ve 159 nolu hesapta izlenir.

2

Fiili ithalat tarihindeki (T2) mal bedelinin TL cinsinden hesaplanması

60.000 \text{ USD} \times 33,20 \text{ TL/USD} = 1.992 .000 \text{ TL}

Muhasebe standartları ve VUK uyarınca, ithal edilen varlıklar fiili ithalat veya vesaikin teslim alındığı tarihteki kur üzerinden kayda alınır.

3

Tüm maliyet unsurlarının toplanarak 153 Ticari Mallar hesabına aktarılacak tutarın bulunması

1.992 .000 \text{ (Mal Bedeli)} + 6.300 \text{ (Banka Masrafı)} + 22.000 \text{ (Nakliye/Sigorta)} = 2.020 .300 \text{ TL}

Ticari malın maliyeti; alış bedeli ile depoya girene kadar yapılan gümrük vergisi, nakliye, komisyon ve benzeri giderlerin toplamından oluşur.

Anahtar Kavram

İthalat İşlemlerinde Maliyet Oluşumu ve Kur Değerlemesi

İpuçları

1

İthalat işlemlerinde mal bedeli hangi tarihteki kur ile Türk Lirasına çevrilir?

2

Banka komisyonları ve nakliye giderleri dönem gideri mi yoksa malın maliyeti midir?

3

Akreditif açılırken ödenen komisyon ve BSMV tutarlarını da malın bedeline eklemeyi unutmayın.

Daha Fazla Pratik

İthalat tamamlandıktan sonra yapılan ödemelerde ortaya çıkan kur farklarının muhasebeleştirilmesini inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 11Soru →

Dış ticaretle uğraşan bir işletme, yurt dışından $120.000 \text{ USD}$ tutarında ticari mal ithal etmek amacıyla akreditif açtırmıştır. İşleme ilişkin veriler şu şekildedir:

İşlem Detayı	Değer / Tutar	Döviz Kuru ( $1 \text{ USD}$ )
Akreditif Açılış Tarihi	$\%20$ Nakit Teminat	$30,00 \text{ TL}$
Akreditif Komisyonu	$2.400 \text{ TL}$ ( $+ \%5$ BSMV)	-
Navlun (Nakliye) Gideri	$3.000 \text{ USD}$	$31,00 \text{ TL}$
Fiili İthalat Tarihi (Vesaikin Gelişi)	Fatura Bedeli ( $120.000 \text{ USD}$ )	$32,50 \text{ TL}$
Gümrük Vergisi Oranı	$\%10$	-
Katma Değer Vergisi Oranı	$\%20$	-

Gümrük vergisi matrahı hesaplanırken mal bedeli ve navlun gideri dikkate alınmaktadır. İthalat işlemi tamamlandığında, malların maliyet bedeli üzerinden "153 Ticari Mallar" hesabına yapılacak borç kaydı tutarı toplam kaç $\text{TL}$ olmalıdır?

4.394.820 \text{ TL}

5.273.280 \text{ TL}

4.392.300 \text{ TL}

4.064.820 \text{ TL}

4.301.820 \text{ TL}

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $4.394.820 \text{ TL}$

Cevap

İthal edilen malların toplam maliyeti

4.394.820 \text{ TL}

olarak hesaplanmıştır.

Doğru cevap olan

4.394.820 \text{ TL}

tutarı, ithalat sürecinde katlanılan tüm maliyet unsurlarının doğru tarihlerdeki kurlarla hesaplanıp toplanmasıyla elde edilmiştir. Mal bedeli (

3.900.000 \text{ TL}

), navlun (

93.000 \text{ TL}

), gümrük vergisi (

399.300 \text{ TL}

) ve akreditif masrafları (

2.520 \text{ TL}

) toplamı bu sonuca ulaşmamızı sağlar.

Adım Adım Çözüm

1

Akreditif açılış masraflarının hesaplanması

2.520 \text{ TL}

Banka komisyonu (

2.400 \text{ TL}

) ve BSMV (

2.400 \times \%5 = 120 \text{ TL}

) toplamı olan

2.520 \text{ TL}

, 159 Verilen Sipariş Avansları hesabına borç kaydedilir.

2

Navlun giderinin TL cinsinden hesaplanması

93.000 \text{ TL}

Navlun gideri, ödeme tarihindeki kur üzerinden hesaplanır:

3.000 \text{ USD} \times 31,00 \text{ TL/USD} = 93.000 \text{ TL}

.

3

Fiili ithalat tarihindeki fatura bedelinin hesaplanması

3.900.000 \text{ TL}

Malın gümrüğe geldiği ve belgelerin intikal ettiği tarihteki kur esas alınır:

120.000 \text{ USD} \times 32,50 \text{ TL/USD} = 3.900.000 \text{ TL}

.

4

Gümrük vergisi matrahının ve vergisinin hesaplanması

399.300 \text{ TL}

Matrah: Fatura (

3.900.000

) + Navlun (

93.000

) =

3.993.000 \text{ TL}

. Gümrük Vergisi:

3.993.000 \times \%10 = 399.300 \text{ TL}

.

5

Toplam maliyetin toplanması

4.394.820 \text{ TL}

Toplam Maliyet = Fatura (

3.900.000

) + Navlun (

93.000

) + Gümrük Vergisi (

399.300

) + Banka Masrafları (

2.520

) =

4.394.820 \text{ TL}

.

Anahtar Kavram

İthalat maliyetinin oluşumunda; mal bedeli, gümrük vergileri, nakliye, sigorta ve akreditif masrafları gibi unsurların fiili ithalat tarihindeki kurlar esas alınarak maliyete dahil edilmesi esastır.

İpuçları

1

İthalat maliyetini hesaplarken Katma Değer Vergisi'ni (KDV) hariç tutmayı unutmayın.

2

Mal bedelini hesaplarken akreditif açılış tarihini değil, malların gümrüğe geldiği (fiili ithalat) tarihindeki döviz kurunu kullanmalısınız.

3

Önce gümrük vergisi matrahını (Fatura + Navlun) bulun, ardından bu matrahın %10'u olan gümrük vergisini hesaplayıp diğer maliyet unsurlarıyla toplayın.

Daha Fazla Pratik

Akreditif ödemesinde oluşan kur farklarının (fiili ithalat tarihinden sonraki ödeme gününde oluşan) 646 veya 656 hesaplarda nasıl izlendiğini inceleyiniz.

Alternatif Yöntem

Önce tüm giderleri (navlun, komisyon, fatura bedeli, gümrük vergisi) TL cinsinden tek tek listeleyip toplamını alarak sağlamasını yapabilirsiniz.

Tahmini Süre:3m 0s

Soru 12Soru →

İşletme, üretim faaliyetlerinde kullanmak üzere yurt dışından hammadde ithal etmek amacıyla bir banka aracılığıyla akreditif açtırmıştır. Bu işlemle ilgili olarak bankaya ödenen akreditif açılış komisyonu ve banka nezdinde bloke edilen nakit akreditif teminatı, ithal edilen mallar gümrükten çekilip işletme deposuna girinceye kadar Tek Düzen Hesap Planı'na göre hangi hesapta izlenmelidir?

159 Verilen Sipariş Avansları

153 Ticari Mallar

780 Finansman Giderleri

770 Genel Yönetim Giderleri

126 Verilen Depozito ve Teminatlar

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 159 Verilen Sipariş Avansları

Cevap

İthalat süreci tamamlanana kadar yapılan komisyon ve teminat ödemeleri 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında izlenmelidir.

Akreditifli ithalat işlemlerinde, akreditifin açılmasından malın gümrükten çekilip işletme deposuna girmesine kadar geçen süreçte ödenen mal bedeli, banka komisyonları, sigorta, nakliye ve yatırılan teminatlar '159 Verilen Sipariş Avansları' hesabının borcuna kaydedilir. Bu hesap, ithalat maliyetinin toplandığı bir geçici hesap görevi görür.

Adım Adım Çözüm

1

İşlem aşamasının belirlenmesi

İşlemin malın henüz yolda veya hazırlık aşamasında olduğu akreditif açılış evresi olduğu tespit edilir.

Muhasebe kaydının zamanlamasını doğru belirlemek için gereklidir.

2

Maliyet unsurlarının analizi

Bankaya ödenen komisyon ve yatırılan teminatın ithal edilecek malın maliyetine eklenecek birer unsur olduğu belirlenir.

Maliyetin dönem gideri mi yoksa varlık maliyeti mi olduğunu ayırmak için önemlidir.

3

Uygun hesabın seçimi

Tek Düzen Hesap Planı gereği, ithalat dosyası kapanana kadar tüm unsurlar 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında borçlandırılır.

İthalat maliyetinin topluca takip edilmesi ve sürecin sonunda ana stok hesabına devredilmesi kuralıdır.

Anahtar Kavram

İthalat maliyetinin oluşumu ve 159 Verilen Sipariş Avansları hesabının işleyişi.

İpuçları

1

İthalat işlemlerinde mal depoya girene kadar maliyetler nerede toplanır?

Daha Fazla Pratik

İthalat dosyası kapandığında 159 nolu hesabın hangi hesaba devredildiğini araştırınız.

Tahmini Süre:45s

Soru 13Soru →

Bir dış ticaret işletmesi, yurt dışından ticari mal ithal etmek amacıyla bankası aracılığıyla görüldüğünde ödemeli bir akreditif açtırmıştır. İşleme ilişkin veriler aşağıda sunulmuştur:

Kalem	Değer
Akreditif Tutarı	$40.000 \text{ USD}$
Akreditif Teminat Oranı	$\%20$
Banka Komisyon ve Masrafları	$4.500 \text{ TL}$
İşlem Tarihindeki Kur ( $1 \text{ USD}$ )	$34,00 \text{ TL}$

Banka, akreditif teminatını ve komisyon tutarını işletmenin vadesiz mevduat hesabından tahsil etmiştir. Bu bilgilere göre, akreditif açılış işleminin muhasebeleştirilmesinde "159 Verilen Sipariş Avansları" hesabının borç tarafına kaydedilmesi gereken tutar kaç $\text{TL}$ 'dir?

276.500

272.000

1.360.000

1.364.500

267.500

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $276.500$

Cevap

Akreditif açılışında "159 Verilen Sipariş Avansları" hesabına borç kaydedilecek toplam tutar

276.500 \text{ TL}

'dir.

Doğru yanıt olan tutar, banka tarafından kesilen

\%20

oranındaki nakit teminatın TL karşılığı olan

272.000 \text{ TL}

ile doğrudan akreditif açılışıyla ilgili olan

4.500 \text{ TL}

tutarındaki komisyonun toplamıdır. Akreditifli ithalatta mal millileşene kadar yapılan bu tür ödemeler malın maliyetine dahil edilmek üzere "159 Verilen Sipariş Avansları" hesabının borcuna kaydedilir.

Adım Adım Çözüm

1

Akreditif teminatının yabancı para cinsinden tutarını hesaplamak

40.000 \text{ USD} \times \%20 = 8.000 \text{ USD}

Banka, akreditif açılışında bedelin belirli bir kısmını teminat olarak bloke eder.

2

Teminat tutarını Türk Lirası'na çevirmek

8.000 \text{ USD} \times 34,00 \text{ TL/USD} = 272.000 \text{ TL}

Muhasebe kayıtları ulusal para birimi üzerinden yapılır.

3

TL bazlı banka komisyon ve masraflarını eklemek

272.000 \text{ TL} + 4.500 \text{ TL} = 276.500 \text{ TL}

Akreditif açılışı için ödenen masraflar malın maliyetine dahil edilmek üzere avans hesabında toplanır.

4

Muhasebe hesabını belirlemek

159 Verilen Sipariş Avansları (Borçlu)

İthalat tamamlanana kadar yapılan tüm ödemeler bu hesapta izlenir.

Anahtar Kavram

Akreditif açılışında ödenen teminatlar ve masraflar, Tek Düzen Hesap Planı gereği malın maliyet unsuru olarak kabul edilir ve 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında takip edilir.

İpuçları

1

Akreditif açılışında ödenen teminatlar malın maliyetine dahil edilir.

2

Sadece teminat değil, bankaya ödenen komisyonlar da 159 nolu hesapta izlenmelidir.

3

Hesaplama: (Döviz Tutarı x Teminat Oranı x Kur) + Komisyon formülünü kullanın.

Daha Fazla Pratik

Akreditifli ithalatta malın gümrükten çekilmesi aşamasındaki maliyet aktarım kayıtlarını inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 14Soru →

Bir işletme, yurt dışından ticari mal ithal etmek amacıyla bir banka nezdinde akreditif açtırmış ve banka bu işleme ilişkin olarak işletmenin mevduat hesabından $3.500 \text{ TL}$ tutarında komisyon tahsil etmiştir. Mallar henüz işletmeye ulaşmadığına göre, bu komisyon tutarının borç kaydedilmesi gereken hesap aşağıdakilerden hangisidir?

159 Verilen Sipariş Avansları

770 Genel Yönetim Giderleri

153 Ticari Mallar

780 Finansman Giderleri

150 İlk Madde ve Malzeme

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 159 Verilen Sipariş Avansları

Cevap

İthalat süreci tamamlanana kadar yapılan harcamalar 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında takip edilmelidir.

Dış ticaret işlemlerinde, ithal edilecek mallar için yapılan akreditif açılış komisyonu, sigorta ve navlun gibi harcamalar malın maliyetine dahil edilir. Mallar gümrükten çekilip işletme stoklarına girinceye kadar geçen süreçte bu harcamalar '159 Verilen Sipariş Avansları' hesabının borcunda takip edilir.

Adım Adım Çözüm

1

Harvamanın niteliğini belirleme

Akreditif komisyonu, ithalat maliyetine dahil edilmesi gereken bir giderdir.

VUK ve Tek Düzen Hesap Planı uyarınca, varlıklar işletmeye ulaşana kadar yapılan tüm giderler maliyete eklenir.

2

Doğru hesabı seçme

Mallar henüz ulaşmadığı için 159 Verilen Sipariş Avansları hesabı borçlandırılır.

İthalat süreci boyunca maliyet unsurlarının biriktirileceği geçici hesap 159 numaralı hesaptır.

Anahtar Kavram

İthalat Maliyeti ve Avans Hesabı İlişkisi

Soru 15Soru →

Bir işletme, yurt dışındaki bir tedarikçiden $80.000 \text{ USD}$ tutarında ticari mal ithal etmek amacıyla bankası aracılığıyla akreditif açtırmıştır. Akreditif işlemlerine ilişkin detaylar aşağıda verilmiştir:

- Akreditif açılış tarihinde kur $1 \text{ USD} = 30 \text{ TL}$ 'dir ve banka toplam tutarın $\%15$ 'ini teminat (marj) olarak işletmenin mevduat hesabından bloke etmiştir.
- Banka, akreditif açılışı için toplam tutar üzerinden $\%0,5$ komisyon ve komisyon tutarı üzerinden $\%5 \text{ BSMV}$ tahakkuk ettirerek işletmenin hesabından tahsil etmiştir.
- Malların gümrüğe geldiği ve millileştirildiği tarihte kur $1 \text{ USD} = 32 \text{ TL}$ 'dir. Banka, kalan tutarı ( $\%85$ ) işletmenin ticari mevduat hesabından ödeyerek akreditif hesabını kapatmıştır.
- İthalat sürecinde $256.000 \text{ TL}$ gümrük vergisi ve $5.000 \text{ TL}$ ardiye gideri nakden ödenmiştir.

Buna göre, ithalat işleminin tamamlanmasıyla birlikte "153 Ticari Mallar" hesabının borç tarafına kaydedilecek toplam maliyet tutarı kaç TL'dir?

2.809.600

2.833.600

2.797.000

2.809.000

2.536.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $2.809.600$

Cevap

İthal edilen malların toplam maliyeti

2.809.600 \text{ TL}

olarak hesaplanır.

Doğru cevap, teminat tutarının ödendiği gündeki kuru (

12.000 \text{ USD} \times 30

), kalan borcun ödendiği gündeki kuru (

68.000 \text{ USD} \times 32

), banka komisyonunu, BSMV'yi ve gümrük/ardiye masraflarının tamamını içeren tutardır. Muhasebe standartlarına göre, ithalat için verilen avanslar (marj/teminat) parasal olmayan kalem olarak kabul edilir ve tarihsel maliyeti ile stok maliyetine girer.

Adım Adım Çözüm

1

Akreditif açılış giderlerini ve teminat tutarını hesapla

Teminat:

12.000 \text{ USD} \times 30 = 360.000 \text{ TL}

; Komisyon:

80.000 \times 30 \times 0,005 = 12.000 \text{ TL}

; BSMV:

12.000 \times 0,05 = 600 \text{ TL}

.

İthalat için açılan akreditif masrafları malın maliyetine eklenmek üzere "159 Verilen Sipariş Avansları" hesabında takip edilir.

2

Kalan ödeme tutarını cari kur üzerinden hesapla

Kalan Ödeme:

68.000 \text{ USD} \times 32 = 2.176.000 \text{ TL}

.

Akreditifin teminat dışında kalan kısmı, ödeme tarihindeki (veya millileşme tarihindeki) cari kur üzerinden maliyete yansıtılır.

3

Tüm maliyet unsurlarını topla

360.000 (Teminat) + 2.176.000 (Kalan) + 12.000 (Komisyon) + 600 (BSMV) + 256.000 (Gümrük) + 5.000 (Ardiye) = 2.809.600 \text{ TL}

.

Tek Düzen Hesap Planı gereği, malın işletme stoklarına girene kadar yapılan tüm zorunlu harcamalar maliyete eklenir.

Anahtar Kavram

İthalat işlemlerinde, peşin ödenen teminatlar (avans niteliğinde) tarihsel kurları ile değerlenirken; diğer maliyet unsurları ve kalan ödemeler işlem tarihindeki kurlar üzerinden maliyete dahil edilir.

İpuçları

1

Akreditif teminatı ödendiği tarihteki kurla, kalan borç ise ödeme tarihindeki kurla maliyete alınmalıdır.

Daha Fazla Pratik

Akreditifli ithalatta mal bedeli ödenmeden önce yapılan değerlemelerin (varsa dönem sonu) stok maliyetine mi yoksa kambiyo kar/zararına mı yazılacağını inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 16Soru →

İşletme, yurt dışından ticari mal ithal etmek amacıyla bir banka nezdinde akreditif açtırmış ve bu işlem için bankaya $4.500 \text{ TL}$ tutarında komisyon ödemiştir. Tekdüzen Hesap Planı çerçevesinde, söz konusu komisyon ödemesine ilişkin yapılması gereken muhasebe kaydında borçlandırılacak hesap aşağıdakilerden hangisidir?

153 Ticari Mallar

159 Verilen Sipariş Avansları

770 Genel Yönetim Giderleri

780 Finansman Giderleri

653 Komisyon Giderleri

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 159 Verilen Sipariş Avansları

Cevap

Akreditif açılış komisyonunun kaydedilmesi gereken hesap 159 Verilen Sipariş Avansları hesabıdır.

İthalat işlemlerinde, malların işletmeye ulaşıp stoklara giriş kaydı yapılana kadar geçen süreçte ortaya çıkan tüm alış giderleri (akreditif komisyonu, haberleşme giderleri, banka masrafları vb.) malın maliyetine eklenmek üzere 159 Verilen Sipariş Avansları hesabının borcuna kaydedilir. Bu hesap, ithalat tamamlandığında ilgili stok hesabına (153 veya 150) devredilerek kapatılır.

Adım Adım Çözüm

1

İşlemin niteliğini belirlemek

İthalat süreci başlamış ve akreditif açılışı için bir maliyete katlanılmıştır.

Dış ticaret muhasebesinde maliyetlerin hangi aşamada hangi hesaba kaydedileceğini belirlemek gerekir.

2

Maliyet esasını uygulamak

İthal edilen malların gümrükten çekilip işletme stoklarına girmesine kadar yapılan tüm harcamalar malın maliyetine eklenmelidir.

Vergi Usul Kanunu ve muhasebe standartları gereği ithalat giderleri maliyet unsurudur.

3

Uygun hesabı seçmek

Mallar henüz yoldayken veya hazırlık aşamasındayken yapılan bu harcamalar 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında toplanır.

Mallar fiilen teslim alınana kadar tüm maliyetlerin geçici olarak izlendiği hesap budur.

Anahtar Kavram

Akreditifli ithalatta malın millileşmesine kadar yapılan tüm giderlerin (komisyon, sigorta, nakliye vb.) 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında izlenmesi zorunluluğu.

Daha Fazla Pratik

İthalat süreci tamamlandığında 159 nolu hesapta biriken tutarın 153 nolu hesaba nasıl devredildiğini gösteren kayıtları inceleyiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 17Soru →

Dış ticaretle uğraşan bir işletme, akreditifli ithalat işlemi kapsamında banka aracılığıyla yurt dışındaki satıcıya mal bedelini ödetmiştir. Malların mülkiyeti işletmeye geçmiş olmasına rağmen, mallar henüz yoldadır ve işletme gümrüğüne veya deposuna ulaşmamıştır.

Buna göre, banka tarafından satıcıya ödenen bu tutar Tek Düzen Hesap Planı'na göre aşağıdaki hesaplardan hangisinin borcuna kaydedilmelidir?

153

Ticari Mallar

159

Verilen Sipariş Avansları

157

Diğer Stoklar

320

Satıcılar

780

Finansman Giderleri

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $159$ Verilen Sipariş Avansları

Cevap

Akreditif bedelinin ödendiği ancak malların henüz işletmeye ulaşmadığı aşamada tutar

159

Verilen Sipariş Avansları hesabında izlenir.

Doğru cevap, akreditifli ithalat işlemlerinde mal bedelinin banka tarafından ödenmesiyle birlikte mülkiyetin işletmeye geçtiği ancak malın henüz depoya girmediği 'yoldaki mallar' durumunu yansıtmaktadır. Tek Düzen Hesap Planı uyarınca, ithalat işlemi tamamlanıp mallar millileşene kadar yapılan tüm ödemeler ve katlanılan giderler

159

Verilen Sipariş Avansları hesabının borcuna kaydedilir.

Adım Adım Çözüm

1

İşlemin niteliğini belirlemek

İşlem bir akreditifli ithalat ödemesidir.

Muhasebe kaydının hangi aşamada yapıldığını anlamak için gereklidir.

2

Malın konumunu kontrol etmek

Mallar yoldadır, henüz işletme stoklarına girmemiştir.

Fiili ithalat gerçekleşene kadar maliyetlerin geçici bir hesapta izlenmesi gerekir.

3

Hesap seçimi yapmak

Tek Düzen Hesap Planı'na göre ithalat süreci tamamlanana kadar tüm maliyetler

159

nolu hesapta toplanır.

İthalat maliyetinin tam ve doğru oluşmasını sağlamak.

Anahtar Kavram

İthalat sürecindeki maliyetlerin (yoldaki mallar dahil) aktifleştirilmesi ve

159

nolu hesapta takibi.

İpuçları

1

İthalat işlemlerinde malın maliyetine girecek unsurlar mal depoya girene kadar geçici bir hesapta toplanır.

2

Tek Düzen Hesap Planı'nda 'Stoklar' grubu içindeki 'Avanslar' ile ilgili hesabı düşünün.

Daha Fazla Pratik

İthalat tamamlandığında

159

nolu hesaptaki bakiyenin hangi hesaba devredildiğini çalışabilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 18Soru →

Bir işletme, yurt dışından ticari mal ithal etmek amacıyla bankası aracılığıyla akreditif açtırmıştır. Bu işleme ilişkin olarak banka tarafından işletmenin mevduat hesabından $2.500 \text{ TL}$ akreditif komisyonu ve $1.000 \text{ TL}$ haberleşme gideri kesilmiştir. Buna göre, söz konusu banka masraflarının muhasebeleştirilmesinde yapılacak yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

/------------------ / ------------------
159 VERİLEN SİPARİŞ AVANSLARI 3.500
102 BANKALAR 3.500
/ ------------------ / ------------------

/------------------ / ------------------
770 GENEL YÖNETİM GİDERLERİ 3.500
102 BANKALAR 3.500
/ ------------------ / ------------------

/------------------ / ------------------
780 FİNANSMAN GİDERLERİ 3.500
102 BANKALAR 3.500
/ ------------------ / ------------------

/------------------ / ------------------
153 TİCARİ MALLAR 3.500
102 BANKALAR 3.500
/ ------------------ / ------------------

/------------------ / ------------------
653 KOMİSYON GİDERLERİ 3.500
102 BANKALAR 3.500
/ ------------------ / ------------------

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: /------------------ / ------------------
159 VERİLEN SİPARİŞ AVANSLARI 3.500
102 BANKALAR 3.500
/ ------------------ / ------------------

Cevap

159 Verilen Sipariş Avansları hesabının borçlu, 102 Bankalar hesabının alacaklı olduğu kayıt doğrudur.

Dış ticaret işlemlerinde 'Maliyet Esası' ilkesi gereği, bir varlığın iktisap edilmesi için yapılan tüm zorunlu harcamalar o varlığın maliyetine eklenir. Akreditifli ithalatta ise malın siparişinden işletmeye ulaşmasına kadar geçen süreçte katlanılan banka komisyonları, sigorta, nakliye ve gümrük vergileri gibi giderler, malın maliyetini oluşturmak üzere geçici olarak 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında toplanır. Ödeme banka mevduatından yapıldığı için 102 Bankalar hesabı alacaklandırılır.

Adım Adım Çözüm

1

İthalat maliyet unsurlarını belirleme

Komisyon (

2.500 \text{ TL}

) + Haberleşme Gideri (

1.000 \text{ TL}

) =

3.500 \text{ TL}

VUK ve muhasebe standartları gereği ithalat masrafları malın maliyetine dahil edilmelidir.

2

Kullanılacak geçici stok hesabını seçme

159 Verilen Sipariş Avansları hesabı borçlandırılır.

Akreditifli ithalatta mal işletmeye girene kadar tüm maliyetler bu ara hesapta toplanır.

3

Ödeme kaynağını kaydetme

102 Bankalar hesabı alacaklandırılır.

Masraflar mevduat hesabından kesildiği için banka varlıklarında azalış gerçekleşmiştir.

Anahtar Kavram

İthalat Maliyetlerinin Aktifleştirilmesi ve 159 Nolu Hesabın Kullanımı

Daha Fazla Pratik

İthalat tamamlandığında 159 nolu hesapta biriken toplam tutarın hangi hesaba devredilmesi gerektiğini inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 19Soru →

İşletme, yurt dışından $50.000$ USD tutarında ticari mal ithal etmek amacıyla bankası aracılığıyla akreditif açtırmıştır. İşleme ilişkin detaylar aşağıdadır:

* Akreditif açılış tarihinde $\%20$ oranında nakit teminat (marj) işletmenin ticari mevduat hesabından bankaca tahsil edilmiştir (Kur: $1 \text{ USD} = 32 \text{ TL}$ ).
* Banka, akreditif açılış komisyonu olarak $4.500 \text{ TL}$ tutarı işletme hesabından çekmiştir.
* Mallara ilişkin belgeler bankaya ulaştığında, banka kalan tutarı satıcıya ödemiş ve işletme hesabından mahsup etmiştir (Kur: $1 \text{ USD} = 34 \text{ TL}$ ).

Buna göre, ithal edilen malların gümrükten çekilmesi (millileştirilmesi) aşamasında "153 Ticari Mallar" hesabına devredilecek olan "159 Verilen Sipariş Avansları" hesabının toplam borç bakiyesi kaç TL'dir?

1.604.500 \text{ TL}

1.680.000 \text{ TL}

1.684.500 \text{ TL}

1.704.500 \text{ TL}

1.364.500 \text{ TL}

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $1.684.500 \text{ TL}$

Cevap

İthal edilen malların maliyeti, nakit teminat tutarı (

320.000 \text{ TL}

), banka komisyonu (

4.500 \text{ TL}

) ve bakiye ödemenin (

1.360.000 \text{ TL}

) toplamı olan

1.684.500 \text{ TL}

olarak hesaplanır.

İthalat sürecinde 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında toplanan tutar, açılış tarihindeki kurla ödenen

10.000 \text{ USD}

tutarındaki marj (

320.000 \text{ TL}

), bankaya ödenen komisyon (

4.500 \text{ TL}

) ve belgeler ulaştığında güncel kurla ödenen

40.000 \text{ USD}

tutarındaki bakiyenin (

1.360.000 \text{ TL}

) toplamıdır. Bu kalemlerin birleşimi olan

1.684.500 \text{ TL}

malın doğru maliyet bedelidir.

Adım Adım Çözüm

1

Akreditif açılışında ödenen nakit teminatın hesaplanması

50.000 \times 0,20 = 10.000 \text{ USD} \times 32 \text{ TL} = 320.000 \text{ TL}

Akreditif açılışında ödenen marj tutarı, ödeme tarihindeki kur üzerinden 159 hesabına borç kaydedilir.

2

Açılış komisyonunun belirlenmesi

4.500 \text{ TL}

İthalatla ilgili yapılan banka komisyon ve giderleri, malın maliyetine dahil edilmek üzere 159 hesabına kaydedilir.

3

Banka tarafından ödenen bakiye tutarın hesaplanması

50.000 \times 0,80 = 40.000 \text{ USD} \times 34 \text{ TL} = 1.360.000 \text{ TL}

Kalan bakiye, belgeler bankaya ulaştığı tarihteki kur üzerinden hesaplanarak 159 hesabına borç kaydedilir.

4

Toplam maliyetin (159 hesabı borç bakiyesi) toplanması

320.000 + 4.500 + 1.360.000 = 1.684.500 \text{ TL}

Tüm maliyet unsurları toplandığında malın millileştirme öncesi toplam maliyetine ulaşılır.

Anahtar Kavram

Akreditifli ithalatta tüm harcamalar (marj, komisyon, bakiye ödeme) malın maliyetine dahil edilmek üzere 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında izlenir.

İpuçları

1

Akreditifli ithalatta ödenen nakit teminat bir avanstır ve ödendiği günkü kurla 159 hesabına borç kaydedilir.

2

Kalan bakiye ödenirken kur değişmişse, bu fark malın maliyetine (159 hesabına) yansıtılmalıdır.

3

Toplam maliyet = (Marj

\times

Açılış Kuru) + Komisyon + (Kalan Bakiye

\times

Ödeme Günü Kuru) formülüyle bulunur.

Daha Fazla Pratik

Akreditifli ithalatta malların millileştirilmesi sonrası ortaya çıkan kur farklarının hangi hesaba kaydedileceğini inceleyin.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 20Soru →

Bir işletme, yurt dışından ticari mal ithal etmek amacıyla bankası aracılığıyla akreditif açtırmıştır. İşletme, bu işleme ilişkin olarak banka tarafından tahsil edilen $4.500$ TL tutarındaki akreditif açılış komisyonunu aşağıdaki hesaplardan hangisine borç kaydederek muhasebeleştirmelidir?

159 Verilen Sipariş Avansları

153 Ticari Mallar

770 Genel Yönetim Giderleri

653 Komisyon Giderleri

780 Finansman Giderleri

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 159 Verilen Sipariş Avansları

Cevap

İthalat sürecindeki akreditif açılış komisyonu, mal işletmeye ulaşana kadar maliyetlerin izlendiği 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında borçlandırılarak muhasebeleştirilir.

Doğru yanıt olan seçenek, ithalat işlemlerinde mallar işletmeye fiilen ulaşıncaya kadar yapılan tüm harcamaların (akreditif masrafları, navlun, gümrük vb.) izlendiği hesabı temsil eder. Bu hesap, mal teslim alındığında toplam tutarıyla ilgili stok hesabına devredilir.

Adım Adım Çözüm

1

Masrafın niteliğini belirlemek

İthalat maliyet unsuru

VUK ve Tek Düzen Hesap Planı'na göre ithal edilen malların maliyetine giren harcamalar aktifleştirilmelidir.

2

Malların teslim durumunu kontrol etmek

Mal henüz yoldadır/teslim alınmamıştır

Akreditif açılış aşamasında mal henüz işletme stoklarına girmediği için geçici bir hesap kullanılmalıdır.

3

Uygun hesabı seçmek

159 Verilen Sipariş Avansları

İthalat tamamlanana kadar tüm harcamaların tek bir hesapta (159) toplanması, malın toplam maliyetinin doğru hesaplanmasını sağlar.

Anahtar Kavram

İthalat maliyetlerinin oluşum süreci ve 159 nolu hesabın kullanımı.

Tahmini Süre:45s

Akreditifli İthalat İşlemleri

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Alternatif Yöntem

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar