Gelir Tablosu: Yapısı, İlkeleri ve Kalemleri Alıştırma Soruları — KPSS Muhasebe

Bir işletmenin ilgili hesap dönemine ait bazı verileri aşağıda sunulmuştur:

Hesap Kalemi	Tutar (TL)
Brüt Satışlar	$500.000$
Satıştan İadeler	$20.000$
Satış İskontoları	$10.000$

Bu verilere göre, işletmenin gelir tablosunda yer alacak "Net Satışlar" tutarı kaç TL'dir?

470.000

480.000

490.000

500.000

530.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $470.000$

Cevap

İşletmenin net satışlar tutarı

470.000

TL'dir.

Net satışlar; Brüt Satışlar kaleminden Satıştan İadeler, Satış İskontoları ve Diğer İndirimler kalemlerinin toplamının çıkarılmasıyla hesaplanır. Bu soruda

500.000 - (20.000 + 10.000) = 470.000

TL sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Satış indirimleri toplamını hesaplayın.

20.000 + 10.000 = 30.000

TL

Net satışlara ulaşmak için brüt satışlardan düşülecek toplam indirim miktarını belirlemek gerekir.

2

Brüt satışlardan toplam indirimleri çıkarın.

500.000 - 30.000 = 470.000

TL

Gelir tablosu formatına göre: Net Satışlar = Brüt Satışlar - Satış İndirimleri (İadeler + İskontolar + Diğer İndirimler).

Anahtar Kavram

Gelir Tablosunda Net Satış Hesaplama Hiyerarşisi

İpuçları

1

Gelir tablosunun en üstündeki satışlar grubunda brüt rakamdan indirimlerin düşüldüğünü hatırlayın.

2

Net Satışlar formülü: Brüt Satışlar - (İadeler + İskontolar) şeklindedir.

Daha Fazla Pratik

Brüt satış kârını hesaplamak için bu net satış rakamından 'Satışların Maliyeti'ni çıkarmanız gerektiğini unutmayın.

Tahmini Süre:45s

Soru 2Soru →

Bir işletmenin yıl sonu itibarıyla muhasebe kayıtlarından elde edilen bazı veriler aşağıda sunulmuştur:

Hesap Kalemi	Tutar (TL)
Yurtiçi Satışlar	$850.000$
Yurtdışı Satışlar	$150.000$
Satıştan İadeler	$40.000$
Satış İskontoları	$20.000$
Satılan Ticari Mallar Maliyeti	$620.000$

Bu verilere göre, işletmenin gelir tablosunda raporlayacağı "Brüt Satış Kârı" kaç TL'dir?

380.000

320.000

940.000

1.000.000

260.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $320.000$

Cevap

İşletmenin Brüt Satış Kârı

320.000

TL'dir.

320.000

TL tutarındaki değer; brüt satışlar toplamı olan

1.000.000

TL'den, satış indirimleri olan

60.000

TL ve satışların maliyeti olan

620.000

TL'nin usulüne uygun şekilde düşülmesiyle hesaplandığı için doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1

Brüt Satışlar toplamının hesaplanması

850.000 + 150.000 = 1.000.000

TL

Yurtiçi ve yurtdışı satışlar toplamı brüt hasılatı oluşturur.

2

Satış İndirimleri toplamının hesaplanması

40.000 + 20.000 = 60.000

TL

İadeler ve iskontolar, brüt satışlardan indirilmesi gereken kalemlerdir.

3

Net Satışlar tutarının bulunması

1.000.000 - 60.000 = 940.000

TL

Net satışlar, brüt satışlardan indirimlerin çıkarılmasıyla elde edilir.

4

Brüt Satış Kârının hesaplanması

940.000 - 620.000 = 320.000

TL

Net satışlardan satılan ticari malların maliyeti düşüldüğünde brüt satış kârına ulaşılır.

Anahtar Kavram

Gelir tablosu hiyerarşisinde Brüt Satış Kârı; Brüt Satışlar, Satış İndirimleri ve Satışların Maliyeti arasındaki ilişkiyle tanımlanır.

İpuçları

1

Brüt satış kârına ulaşmak için önce 'Net Satışlar' rakamını bulmalısınız.

2

Net Satışlar = (Yurtiçi Satışlar + Yurtdışı Satışlar) - (Satıştan İadeler + Satış İskontoları) formülünü kullanın.

3

Bulduğunuz Net Satışlar tutarından Satılan Ticari Mallar Maliyetini çıkardığınızda sonuç

320.000

TL olmalıdır.

Daha Fazla Pratik

Farklı gelir tablosu kalemlerini (Faaliyet Giderleri gibi) ekleyerek 'Esas Faaliyet Kârı' hesaplama çalışmaları yapabilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 3Soru →

Bir işletmenin $31.12.2025$ tarihli dönem sonu mizanından elde edilen bazı hesap bakiyeleri şu şekildedir:

Hesap Adı	Tutar (TL)
Brüt Satışlar	$800.000$
Satış İndirimleri	$40.000$
Satışların Maliyeti	$420.000$
Faaliyet Giderleri	$100.000$
Diğer Olağan Gelir ve Kârlar	$25.000$
Diğer Olağan Gider ve Zararlar	$15.000$
Finansman Giderleri	$50.000$
Gelecek Aylara Ait Gelirler	$20.000$
Gelir Tahakkukları	$10.000$

Tekdüzen Hesap Planı ve gelir tablosu ilkeleri dikkate alındığında, bu verilere göre işletmenin "Olağan Kâr" tutarı kaç TL'dir?

200.000

240.000

210.000

220.000

340.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $200.000$

Cevap

İşletmenin Olağan Kâr tutarı

200.000

TL'dir.

Olağan kâr, işletmenin ana faaliyeti ve bu faaliyetle ilişkili diğer sürekli işlemlerden elde ettiği kârdır. Hesaplama şu şekildedir: Net Satışlar (

760.000

) - Satışların Maliyeti (

420.000

) = Brüt Satış Kârı (

340.000

); Brüt Satış Kârı - Faaliyet Giderleri (

100.000

) = Faaliyet Kârı (

240.000

); Faaliyet Kârı + Diğer Olağan Gelirler (

25.000

) - Diğer Olağan Giderler (

15.000

) - Finansman Giderleri (

50.000

) =

200.000

TL.

Adım Adım Çözüm

1

Net Satışların hesaplanması

800.000 - 40.000 = 760.000

TL

Brüt satışlardan satış indirimleri düşülerek işletmenin gerçek satış hacmine ulaşılır.

2

Brüt Satış Kârının hesaplanması

760.000 - 420.000 = 340.000

TL

Net satışlardan satışların maliyeti çıkarılarak üretim/tedarik aşamasındaki kârlılık ölçülür.

3

Faaliyet Kârının hesaplanması

340.000 - 100.000 = 240.000

TL

Brüt satış kârından faaliyet giderleri (yönetim, pazarlama vb.) düşülür.

4

Olağan Kârın hesaplanması

240.000 + 25.000 - 15.000 - 50.000 = 200.000

TL

Faaliyet kârına diğer olağan gelirler eklenir, diğer olağan giderler ve finansman giderleri çıkarılır.

Anahtar Kavram

Gelir Tablosu Hiyerarşisi ve Bilanço-Gelir Tablosu Ayrımı

Soru 4Soru →

Tekdüzen Hesap Planı ve genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri uyarınca hazırlanan bir gelir tablosunun yapısı dikkate alındığında, aşağıdaki hesap kalemlerinden hangisinin bu tabloda yer alması beklenmez?

Satıştan İadeler

Genel Yönetim Giderleri

Gelecek Aylara Ait Gelirler

Faiz Gelirleri

Satılan Ticari Mallar Maliyeti

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Gelecek Aylara Ait Gelirler

Cevap

Gelecek aylara ait gelirler hesabı, bir gelir tablosu kalemi değil, bilançonun kısa vadeli yabancı kaynaklar grubunda yer alan bir borç (yükümlülük) kalemidir.

Gelecek aylara ait gelirler ifadesi, her ne kadar içinde gelir kelimesi geçse de, Tekdüzen Hesap Planı'nda

380

koduyla kısa vadeli yabancı kaynaklar (bilanço) içerisinde sınıflandırılmıştır. Bu hesap, parası peşin alınan ancak hizmeti veya malı henüz teslim edilmemiş yükümlülükleri ifade eder.

Adım Adım Çözüm

1

Gelir tablosunun kapsamını belirlemek

Gelir tablosu, işletmenin bir hesap dönemine ait tüm gelirlerini, giderlerini ve bunların sonucunda oluşan kâr veya zararı gösteren bir tablodur.

Dönemsellik ilkesi gereği, bu tabloda sadece ilgili döneme ait gelir ve gider hesapları (Tekdüzen Hesap Planı'ndaki

6

serisi hesaplar) yer alır.

2

Seçeneklerdeki hesapların niteliğini incelemek

Satıştan iadeler (

610

), Genel yönetim giderleri (

632

), Faiz gelirleri (

642

) ve Satılan ticari mallar maliyeti (

621

) birer gelir tablosu hesabıdır.

Bu hesaplar işletmenin faaliyet sonuçlarını doğrudan etkileyen dinamik unsurlardır.

3

Bilanço kalemini tespit etmek

Gelecek aylara ait gelirler hesabı (

380

), henüz gerçekleşmemiş bir gelirin peşin tahsil edilmesi durumunda kullanılan bir pasif karakterli hesap olup bilançoda gösterilir.

Bu hesap bir gelir değil, işletmenin gelecekte mal veya hizmet sunma yükümlülüğünü temsil eden bir yabancı kaynaktır.

Anahtar Kavram

Gelir Tablosu ve Bilanço Kalemlerinin Ayrımı

Daha Fazla Pratik

Bilançoda yer alan 'Gelecek Aylara Ait Giderler' ile gelir tablosunda yer alan gider kalemleri arasındaki farkı inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Hesap kodları üzerinden gidilebilir. Gelir tablosu hesapları

6

ile başlarken, bilançoda dönen varlıklar

1

, duran varlıklar

2

, kısa vadeli yabancı kaynaklar

3

, uzun vadeli yabancı kaynaklar

4

ve özkaynaklar

5

ile başlar. Gelecek aylara ait gelirler hesabı

3

ile başladığı için bilanço kalemidir.

Tahmini Süre:45s

Soru 5Soru →

Tekdüzen Hesap Planı ve gelir tablosu ilkeleri çerçevesinde, işletmenin "Brüt Satış Kârı veya Zararı" bölümü oluşturulurken aşağıdaki hesap kalemlerinden hangisi hesaplama sürecine dahil edilmez?

Yurtiçi Satışlar

Satış İskontoları

Satılan Ticari Malların Maliyeti

Satıştan İadeler

Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri

Cevap

Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri, gelir tablosunun Faaliyet Giderleri bölümünde yer alır ve Brüt Satış Kârı hesaplamasından sonra dikkate alınır.

Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri hesabı, Tekdüzen Hesap Planı'na göre 760 numaralı hesapta izlenir ve bir 'Faaliyet Gideri'dir. Gelir tablosu hiyerarşisinde Brüt Satış Kârı hesaplandıktan sonra gelen 'Faaliyet Giderleri' bölümünde raporlanır. Dolayısıyla Brüt Satış Kârı veya Zararı rakamına ulaşılırken bu kalem işleme dahil edilmez.

Adım Adım Çözüm

1

Net Satışların hesaplanması

Net Satışlar = Brüt Satışlar (Yurtiçi Satışlar vb.) - Satış İndirimleri (Satıştan İadeler, Satış İskontoları vb.)

Gelir tablosunun ilk kademesi olan Net Satışlara ulaşmak için satış indirimlerinin brüt hasılattan düşülmesi gerekir.

2

Brüt Satış Kârı veya Zararının hesaplanması

Brüt Satış Kârı = Net Satışlar - Satışların Maliyeti (Satılan Ticari Malların Maliyeti vb.)

İşletmenin ana faaliyet konusuyla ilgili temel kârlılığını ölçmek için satışların maliyetinin net hasılattan düşülmesi gerekir.

3

Faaliyet giderlerinin sınıflandırılması

Faaliyet Kârı = Brüt Satış Kârı - Faaliyet Giderleri (Pazarlama, Genel Yönetim, Ar-Ge)

Faaliyet giderleri, brüt kâr oluştuktan sonra raporlanan ve işletmenin yönetim/satış operasyonlarını temsil eden kalemlerdir.

Anahtar Kavram

Gelir Tablosu Kademeli Yapısı

Daha Fazla Pratik

Faaliyet Kârı ile Olağan Kâr arasındaki farkı belirleyen kalemleri (Diğer Faaliyetlerden Olağan Gelir/Giderler) çalışarak kademeli yapıyı pekiştirin.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 6Soru →

Bir işletmenin $31.12.2026$ tarihli gelir tablosu hazırlık sürecinde ilgili hesap dönemine ait verileri aşağıda sunulmuştur:

Hesap Kalemi	Tutar (TL)
Brüt Satış Kârı	$400.000$
Faaliyet Giderleri	$120.000$
Diğer Faaliyetlerden Olağan Gelir ve Kârlar	$50.000$
Diğer Faaliyetlerden Olağan Gider ve Zararlar	$30.000$
Finansman Giderleri	$40.000$
Olağandışı Gelir ve Kârlar	$20.000$
Ödenecek Vergi ve Fonlar	$25.000$

Tekdüzen Hesap Planı ve gelir tablosu ilkeleri uyarınca, bu verilere göre işletmenin "Olağan Kârı" aşağıdakilerden hangisidir?

260.000

280.000

300.000

235.000

310.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $260.000$

Cevap

İşletmenin olağan kârı

260.000

TL'dir.

Olağan kâr, işletmenin ana faaliyeti ve süreklilik gösteren yan faaliyetlerinin toplam sonucunu ifade eder. Hesaplamada; Faaliyet Kârı (

280.000

) üzerine Diğer Faaliyetlerden Olağan Gelir ve Kârlar (

50.000

) eklenir, Diğer Faaliyetlerden Olağan Gider ve Zararlar (

30.000

) ile Finansman Giderleri (

40.000

) düşülür. Sonuç olan

260.000

tutarı doğru aşamayı temsil eder.

Adım Adım Çözüm

1

Eylem: Faaliyet kârını (Esas Faaliyet Kârı) hesapla.

Sonuç:

400.000

(Brüt Satış Kârı) -

120.000

(Faaliyet Giderleri) =

280.000

TL.

Neden: Gelir tablosu hiyerarşisinde brüt satış kârından faaliyet giderleri düşülerek faaliyet kârına ulaşılır.

2

Eylem: Olağan kâr kalemlerini (Diğer faaliyetler ve finansman) işleme dahil et.

Sonuç:

280.000

+

50.000

(Diğer Olağan Gelir) -

30.000

(Diğer Olağan Gider) -

40.000

(Finansman Gideri) =

260.000

TL.

Neden: Olağan kâr, faaliyet kârına işletmenin süreklilik arz eden diğer faaliyetlerinden elde ettiği gelirlerin eklenip ilgili giderlerin ve finansman maliyetlerinin çıkarılmasıyla bulunur.

3

Eylem: Verilen distractörleri (olağandışı kalemler ve bilanço hesapları) ayırt et.

Sonuç: Olağandışı Gelir ve Kârlar (

20.000

) ve Ödenecek Vergi ve Fonlar (

25.000

) hesaplamaya dahil edilmez.

Neden: Olağandışı kalemler olağan kârdan sonra gelir. Ödenecek vergi ve fonlar ise bir borç kalemidir, gelir tablosu kalemi değildir.

Anahtar Kavram

Gelir Tablosu Kademeli Yapısı ve Olağan Kâr Kavramı

İpuçları

1

Gelir tablosunda kâr rakamları yukarıdan aşağıya doğru bir hiyerarşi izler; Brüt Satış Kârı -> Faaliyet Kârı -> Olağan Kâr.

2

Olağan kâra ulaşırken finansman giderlerini çıkarmayı, ancak olağandışı nitelikteki kalemleri henüz hesaba katmamayı unutmayın.

3

Ödenecek vergi ve fonlar hesabı (370) bir bilançodaki borç kalemidir, gelir tablosundaki vergi karşılığı gideri ile karıştırılmamalıdır.

Daha Fazla Pratik

Dönem net kârına ulaşmak için olağandışı kalemlerin ve vergi karşılıklarının hangi sırayla ekleneceğini/çıkarılacağını tekrar edin.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 7Soru →

Bir işletmenin $2025$ yılı faaliyetlerine ilişkin bazı verileri aşağıda sunulmuştur:

Hesap Kalemi	Tutar ( $TL$ )
Brüt Satışlar	$2.000.000$
Satış İndirimleri	$200.000$
Satılan Ticari Malların Maliyeti	$900.000$
Genel Yönetim Giderleri	$250.000$
Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri	$150.000$
Araştırma ve Geliştirme Giderleri	$50.000$
Diğer Faaliyetlerden Olağan Gelir ve Kârlar	$120.000$
Finansman Giderleri	$70.000$

Bu verilere göre, işletmenin ilgili dönemdeki 'Faaliyet Kârı' kaç $TL$ ’dir?

450.000

500.000

570.000

380.000

900.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $450.000$

Cevap

İşletmenin ilgili dönemdeki faaliyet kârı

450.000

TL

olarak hesaplanır.

Faaliyet kârı, işletmenin ana faaliyetlerinden elde ettiği kârı gösterir. Brüt satış kârından (

900.000

TL

), faaliyet giderleri olan genel yönetim (

250.000

TL

), pazarlama (

150.000

TL

) ve Ar-Ge giderlerinin (

50.000

TL

) toplamı olan

450.000

TL

çıkarıldığında

450.000

TL

sonucuna ulaşılır. Diğer gelirler ve finansman giderleri bu kademede yer almaz.

Adım Adım Çözüm

1

Net Satışların hesaplanması

2.000.000 - 200.000 = 1.800.000

TL

Brüt satışlardan satış indirimleri düşülerek net satış hasılatına ulaşılır.

2

Brüt Satış Kârının hesaplanması

1.800.000 - 900.000 = 900.000

TL

Net satışlardan satılan malların maliyeti çıkarılarak brüt kâr bulunur.

3

Toplam Faaliyet Giderlerinin belirlenmesi

250.000 + 150.000 + 50.000 = 450.000

TL

Genel yönetim, pazarlama ve Ar-Ge giderleri faaliyet giderleri grubunu oluşturur.

4

Faaliyet Kârının hesaplanması

900.000 - 450.000 = 450.000

TL

Brüt satış kârından faaliyet giderleri düşülerek esas faaliyetlerden elde edilen kâra ulaşılır.

Anahtar Kavram

Gelir Tablosu Kademeleri ve Faaliyet Kârı Hesaplaması

İpuçları

1

Faaliyet kârına ulaşmak için brüt kârdan sadece faaliyet giderlerini (750, 760, 770 kodlu hesaplar) düşmelisiniz.

2

Finansman giderleri ve diğer faaliyetlerden olağan gelirler, faaliyet kârından sonra raporlanan 'Olağan Kâr' hesabına dahil edilir.

Daha Fazla Pratik

İşletmenin 'Olağan Kâr' tutarını hesaplayarak aradaki farkı pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 8Soru →

Bir işletmenin $2025$ yılı faaliyet dönemi sonundaki bazı hesap kalanları aşağıda verilmiştir:

Hesap Kalemi	Tutar ( $TL$ )
Brüt Satışlar	$900.000$
Satış İndirimleri	$60.000$
Satışların Maliyeti	$440.000$
Faaliyet Giderleri	$120.000$
Finansman Giderleri	$30.000$
Diğer Faaliyetlerden Olağan Gelir ve Kârlar	$50.000$
Diğer Faaliyetlerden Olağan Gider ve Zararlar	$40.000$
Gelecek Aylara Ait Gelirler	$25.000$

Tekdüzen Hesap Planı ve Gelir Tablosu İlkeleri uyarınca, bu verilere göre işletmenin 'Olağan Kârı' kaç $TL$ olarak hesaplanmalıdır?

260.000

285.000

280.000

320.000

300.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $260.000$

Cevap

İşletmenin Olağan Kârı

260.000

TL

olarak hesaplanır.

Doğru yanıt olan tutar, Tekdüzen Hesap Planı'ndaki gelir tablosu hiyerarşisine tam uyum sağlamaktadır. Hesaplamada sırasıyla Net Satışlar (

840.000

), Brüt Satış Kârı (

400.000

), Faaliyet Kârı (

280.000

) aşamaları geçilmiş ve son olarak diğer faaliyet gelir/giderleri ile finansman giderleri netleştirilerek Olağan Kâr rakamına ulaşılmıştır. Bilançoya ait bir kalem olan 'Gelecek Aylara Ait Gelirler' ise hesaplamaya dahil edilmemiştir.

Adım Adım Çözüm

1

Net Satışların Hesaplanması

900.000 - 60.000 = 840.000

TL

Brüt satışlardan satış indirimleri düşülerek işletmenin gerçek satış hacmine ulaşılır.

2

Brüt Satış Kârının Hesaplanması

840.000 - 440.000 = 400.000

TL

Net satışlardan satılan malların maliyeti çıkarılarak temel ticaret kârı bulunur.

3

Faaliyet Kârının Hesaplanması

400.000 - 120.000 = 280.000

TL

Brüt satış kârından işletme faaliyetlerinin yürütülmesi için yapılan genel giderler düşülür.

4

Olağan Kârın Hesaplanması

280.000 + 50.000 - 40.000 - 30.000 = 260.000

TL

Faaliyet kârına diğer olağan gelirler eklenip, diğer olağan giderler ve finansman giderleri çıkarılarak dönem içindeki süreklilik arz eden kâr rakamına ulaşılır.

Anahtar Kavram

Gelir Tablosu Kademeli Yapısı ve Olağan Kâr Hesaplaması

Daha Fazla Pratik

İşletmenin 'Dönem Net Kârı'na ulaşmak için bu aşamadan sonra Olağandışı Gelir ve Giderler ile Vergi karşılıklarının nasıl işlendiğini inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 9Soru →

Tekdüzen Hesap Planı ilkeleri uyarınca hazırlanan bir gelir tablosu çalışmasında, işletmenin satış faaliyetlerine ilişkin şu veriler elde edilmiştir:

Hesap Kalemi	Tutar ( $TL$ )
Yurtiçi Satışlar	$500.000$
Yurtdışı Satışlar	$100.000$
Satıştan İadeler	$35.000$
Satış İskontoları	$15.000$

Bu verilere göre, işletmenin gelir tablosunda yer alacak "Net Satışlar" kaleminin tutarı kaç $TL$ 'dir?

650.000

600.000

565.000

550.000

450.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $550.000$

Cevap

İşletmenin gelir tablosundaki Net Satışlar tutarı

550.000

TL'dir.

Gelir tablosu ilkelerine göre Net Satışlar; Yurtiçi Satışlar ve Yurtdışı Satışlar toplamından oluşan Brüt Satışlar (

600.000

TL) tutarından, Satıştan İadeler ve Satış İskontoları toplamının (

50.000

TL) çıkarılmasıyla hesaplanır. Bu işlem sonucunda

550.000

TL sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Brüt Satışlar toplamını hesaplayın.

500.000 + 100.000 = 600.000

TL

Yurtiçi ve yurtdışı satışlar, gelir tablosunun brüt satışlar grubunu oluşturur.

2

Satış İndirimleri toplamını hesaplayın.

35.000 + 15.000 = 50.000

TL

Satıştan iadeler ve satış iskontoları, brüt satışlardan indirilmesi gereken kalemlerdir.

3

Net Satışlar tutarına ulaşın.

600.000 - 50.000 = 550.000

TL

Net Satışlar = Brüt Satışlar - Satış İndirimleri formülü uygulanır.

Anahtar Kavram

Net Satışlar Hesaplaması

İpuçları

1

Net Satışlar formülünü hatırlayın: Brüt Satışlar - Satış İndirimleri.

2

Brüt Satışlar hesaplanırken hem yurtiçi hem de yurtdışı satışları toplamayı unutmayın.

Daha Fazla Pratik

Brüt Satış Kârı'nı hesaplamak için Net Satışlar'dan Satışların Maliyeti'ni düşmeniz gerektiğini hatırlatan soruları çözebilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 10Soru →

Tekdüzen Hesap Planı (THP) çerçevesinde hazırlanan gelir tablosu, işletmenin belirli bir hesap dönemine ait tüm gelir ve giderlerini sınıflandırılmış bir şekilde gösteren dinamik bir mali tablodur. Bu tabloda sadece dönem kâr veya zararını etkileyen nominal hesaplar raporlanır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi gelir tablosunda yer alan hesap kalemlerinden biri değildir?

Satış İskontoları

Genel Yönetim Giderleri

Gelecek Aylara Ait Gelirler

Komisyon Gelirleri

Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Gelecek Aylara Ait Gelirler

Cevap

Gelecek Aylara Ait Gelirler hesabı bilançoda yer alan bir pasif karakterli hesaptır.

Gelecek Aylara Ait Gelirler (

380

) hesabı, Tekdüzen Hesap Planı'nda 'Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar' grubunda yer alan bir bilanço hesabıdır. Bu hesap, içinde bulunulan dönemde tahsil edilen ancak gelecek aylara ait olan gelirlerin izlendiği bir pasif hesaptır. Gelir tablosu ise sadece ilgili döneme ait tahakkuk etmiş gelir ve giderleri içerir.

Adım Adım Çözüm

1

Hesap kalemlerinin niteliğini belirle

Seçeneklerdeki hesapların kodlarını ve tablolarını hatırla:

611

(Gelir Tablosu),

632

(Gelir Tablosu),

380

(Bilanço),

643

(Gelir Tablosu),

631

(Gelir Tablosu).

Hesap planındaki kodlama sistemine göre

6

ile başlayan hesaplar gelir tablosu,

1-5

arası ile başlayanlar bilanço hesabıdır.

2

Dönemsellik ilkesini uygula

Gelecek Aylara Ait Gelirler hesabının henüz kazanılmamış bir geliri temsil ettiği ve bu nedenle bir yükümlülük (pasif) olduğu sonucuna ulaşılır.

Henüz hak edilmemiş ancak tahsil edilmiş gelirler, bilanço üzerinde bir borç/yükümlülük olarak takip edilir.

Anahtar Kavram

Bilanço ve Gelir Tablosu Kalemlerinin Ayrımı

Tahmini Süre:30s

Soru 11Soru →

Bir işletmenin $2025$ yılı faaliyet dönemine ilişkin bazı hesap kalanları aşağıda sunulmuştur:

Hesap Kalemi	Tutar ( $TL$ )
Brüt Satışlar	$1.200.000$
Satış İndirimleri	$150.000$
Satışların Maliyeti	$650.000$
Genel Yönetim Giderleri	$120.000$
Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri	$80.000$
Diğer Faaliyetlerden Olağan Gelir ve Kârlar	$40.000$
Finansman Giderleri	$30.000$

Tekdüzen Hesap Planı (THP) gelir tablosu formatı ve ilkeleri esas alındığında, işletmenin bu verilere göre "Faaliyet Kârı" kaç $TL$ 'dir?

200.000

240.000

400.000

170.000

1.050.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $200.000$

Cevap

İşletmenin faaliyet kârı

200.000

TL

olarak hesaplanır.

Faaliyet kârı, işletmenin ana faaliyetleri sonucunda elde ettiği net başarıyı gösterir. Brüt satış kârından (

400.000

TL

), faaliyet giderleri toplamı olan (

120.000 + 80.000 = 200.000

TL

) çıkarıldığında geriye kalan

200.000

TL

faaliyet kârını oluşturur.

Adım Adım Çözüm

1

Net Satışların hesaplanması

Net Satışlar =

1.200.000 - 150.000 = 1.050.000

TL

Gelir tablosunun ilk aşamasında brüt satışlardan satış indirimleri düşülerek net satışlar bulunur.

2

Brüt Satış Kârının hesaplanması

Brüt Satış Kârı =

1.050.000 - 650.000 = 400.000

TL

Net satışlardan satılan malların maliyeti düşülerek temel ticaret kârı olan brüt kâr elde edilir.

3

Faaliyet Kârının hesaplanması

Faaliyet Kârı =

400.000 - (120.000 + 80.000) = 200.000

TL

Brüt kârdan işletmenin esas faaliyetlerini yürütmek için katlandığı genel yönetim ve pazarlama giderleri düşülerek ana faaliyet sonucu olan kâr bulunur.

Anahtar Kavram

Gelir Tablosu Kademeli Yapısı

İpuçları

1

Gelir tablosunun kademeli bir yapısı olduğunu ve her kâr kaleminin belirli giderlerin düşülmesinden sonra oluştuğunu hatırlayın.

2

Faaliyet kârı aşamasında sadece 'Genel Yönetim Giderleri' ve 'Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri' gibi operasyonel giderleri kullanmalısınız.

3

Önce Brüt Satış Kârını bulun, ardından verilen iki faaliyet giderini bu tutardan çıkarın. Diğer kalemleri (Finansman vb.) şimdilik görmezden gelin.

Daha Fazla Pratik

Benzer bir veri setinde 'Olağan Kâr' tutarını hesaplamayı deneyerek gelir tablosu kademelerini pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 12Soru →

Bir işletmenin $2025$ yılına ait Tekdüzen Hesap Planı çerçevesinde hazırlanan gelir tablosu kalemlerinden bazılarının dönem sonu tutarları aşağıda sunulmuştur:

Hesap Kalemi	Tutar ( $TL$ )
Brüt Satışlar	$1.500.000$
Satış İndirimleri	$200.000$
Satışların Maliyeti	$800.000$
Genel Yönetim Giderleri	$150.000$
Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri	$100.000$
Faiz Gelirleri	$60.000$

Bu verilere göre, işletmenin ilgili dönemdeki "Faaliyet Karı" kaç $TL$ 'dir?

250.000

310.000

500.000

1.300.000

400.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $250.000$

Cevap

İşletmenin faaliyet karı

250.000

TL

olarak hesaplanır.

Faaliyet karı, işletmenin ana faaliyetlerinden elde ettiği brüt kardan, bu faaliyetleri yürütmek için katlandığı faaliyet giderlerinin (Genel Yönetim, Pazarlama, Araştırma-Geliştirme) düşülmesiyle bulunur. Bu hesaplamada, işletmenin yan faaliyetlerinden elde ettiği gelirler (faiz, komisyon vb.) henüz devreye girmez.

Adım Adım Çözüm

1

Net Satışların Hesaplanması

1.500.000 - 200.000 = 1.300.000

TL

Brüt satışlardan satış indirimleri düşülerek net satışlara ulaşılır.

2

Brüt Satış Karının Hesaplanması

1.300.000 - 800.000 = 500.000

TL

Net satışlardan satışların maliyeti çıkarılarak brüt satış karı bulunur.

3

Faaliyet Karının Hesaplanması

500.000 - (150.000 + 100.000) = 250.000

TL

Brüt satış karından faaliyet giderleri (Genel Yönetim ve Pazarlama giderleri) düşülür. Faiz gelirleri bu aşamada eklenmez.

Anahtar Kavram

Gelir Tablosu Kademeleri ve Faaliyet Karı Sınırı

İpuçları

1

Gelir tablosu kademeli bir yapıya sahiptir; her kar düzeyi belirli bir gider grubunun düşülmesiyle bulunur.

2

Faaliyet karı hesaplanırken sadece

63

ile başlayan faaliyet giderleri hesap grupları kullanılır.

3

Faiz gelirleri

64

nolu hesap grubundadır ve faaliyet karından sonra 'Olağan Kar' hesaplamasına dahil edilir.

Daha Fazla Pratik

Benzer verilerle 'Olağan Kar' tutarını hesaplamayı deneyerek gelir tablosu kademeleri arasındaki farkı pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 13Soru →

Bir işletmenin ilgili faaliyet dönemine ait Tekdüzen Hesap Planı (THP) çerçevesinde düzenlenen gelir tablosu hazırlık çalışmaları kapsamında belirlenen bazı hesap kalanları aşağıda verilmiştir:

Hesap Kalemi	Tutar ( $TL$ )
Brüt Satışlar	$800.000$
Satış İskontoları	$45.000$
Satıştan İadeler	$15.000$
Satışların Maliyeti	$420.000$
Araştırma ve Geliştirme Giderleri	$50.000$
Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri	$60.000$
Genel Yönetim Giderleri	$90.000$
Gelecek Aylara Ait Gelirler	$30.000$
Finansman Giderleri	$40.000$

Bu verilere göre, işletmenin ilgili döneme ait "Faaliyet Kârı" kaç $TL$ olarak hesaplanmalıdır?

80.000

120.000

150.000

180.000

320.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $120.000$

Cevap

İşletmenin ilgili döneme ait faaliyet kârı

120.000

TL

olarak hesaplanır.

Faaliyet kârına ulaşmak için öncelikle brüt satışlardan satış indirimleri düşülerek net satışlar bulunur. Net satışlardan satışların maliyeti çıkarılarak brüt satış kârı elde edilir. Son olarak brüt satış kârından sadece faaliyet giderleri (Ar-Ge, Pazarlama ve Genel Yönetim) düşülür. İşlem sonucunda

320.000 - 200.000 = 120.000

tutarına ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Net Satışların Hesaplanması

740.000

TL

Brüt satışlardan (

800.000

), satış indirimleri (iskontolar

45.000

+ iadeler

15.000 = 60.000

) düşülerek net satışlara ulaşılır.

2

Brüt Satış Kârının Hesaplanması

320.000

TL

Net satışlardan (

740.000

) satışların maliyeti (

420.000

) çıkarılır.

3

Faaliyet Giderleri Toplamının Belirlenmesi

200.000

TL

Ar-Ge (

50.000

), Pazarlama (

60.000

) ve Genel Yönetim Giderleri (

90.000

) kalemleri toplanır.

4

Faaliyet Kârının Hesaplanması

120.000

TL

Brüt satış kârından (

320.000

) faaliyet giderleri toplamı (

200.000

) çıkarılır.

Anahtar Kavram

Faaliyet kârı, işletmenin esas faaliyetlerinden elde ettiği kârdır ve finansman giderleri veya bilanço kalemleri (Gelecek Aylara Ait Gelirler gibi) bu aşamada dikkate alınmaz.

İpuçları

1

Gelir tablosu kalemleri ile bilanço kalemlerini birbirinden ayırarak işe başlayın.

2

380 kodlu hesap bir bilanço hesabıdır; 780 kodlu finansman giderleri ise faaliyet kârından sonra gelir.

3

Formül: (Brüt Satışlar - Satış İndirimleri) - Satışların Maliyeti - Faaliyet Giderleri

Daha Fazla Pratik

İşletmenin 'Olağan Kârını' hesaplayarak finansman giderlerinin etkisini gözlemleyin.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 14Soru →

Aşağıda, bir ticari işletmenin Tekdüzen Hesap Planı (THP) ilkeleri doğrultusunda dönem sonu envanter ve mizan verilerinden elde edilen bazı hesap tutarları sunulmuştur:

Hesap Kalemi	Tutar ( $TL$ )
Brüt Satışlar	$3.200.000$
Satış İndirimleri	$200.000$
Satışların Maliyeti	$1.800.000$
Faaliyet Giderleri	$450.000$
Diğer Faaliyetlerden Olağan Gelir ve Karlar	$120.000$
Diğer Faaliyetlerden Olağan Gider ve Zararlar	$70.000$
Finansman Giderleri	$110.000$
Alınan Sipariş Avansları	$40.000$
Dönem Karı Vergi ve Diğ. Yas. Yük. Karşılıkları	$180.000$

Bu verilere göre, işletmenin ilgili dönem gelir tablosunda yer alacak olan "Olağan Kar" tutarı kaç $TL$ olarak hesaplanmalıdır?

510.000

650.000

690.000

750.000

800.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $690.000$

Cevap

İşletmenin ilgili dönemdeki Olağan Karı

690.000

TL

olarak hesaplanmıştır.

Olağan Kar, işletmenin ana faaliyeti ve yan faaliyetleri ile finansman politikaları sonucunda oluşan kardır. Hesaplama yapılırken sırasıyla Net Satışlar (

3.000.000

), Brüt Satış Karı (

1.200.000

) ve Faaliyet Karı (

750.000

) basamakları geçilir. Faaliyet karına diğer faaliyet gelirleri (

120.000

) eklenip, diğer faaliyet giderleri (

70.000

) ve finansman giderleri (

110.000

) düşüldüğünde

690.000

TL

sonucuna ulaşılır. Bilançoya ait olan alınan sipariş avansları ve net karı bulmaya yarayan vergi karşılığı bu basamakta dikkate alınmaz.

Adım Adım Çözüm

1

Net Satışlar tutarının hesaplanması

3.200.000 - 200.000 = 3.000.000

TL

Brüt satışlardan satış indirimleri düşülerek gelir tablosunun ilk anlamlı büyüklüğüne ulaşılır.

2

Brüt Satış Karının hesaplanması

3.000.000 - 1.800.000 = 1.200.000

TL

Net satışlardan satışların maliyeti çıkarılarak brüt karlılık belirlenir.

3

Faaliyet Karının hesaplanması

1.200.000 - 450.000 = 750.000

TL

Brüt satış karından işletme faaliyetlerinin yürütülmesi için yapılan genel yönetim, pazarlama ve Ar-Ge giderleri (faaliyet giderleri) düşülür.

4

Olağan Karın hesaplanması

750.000 + 120.000 - 70.000 - 110.000 = 690.000

TL

Faaliyet karına diğer faaliyetlerden gelirler eklenip giderler ve finansman giderleri düşülerek işletmenin süreklilik arz eden faaliyet sonuçlarına ulaşılır.

Anahtar Kavram

Gelir Tablosunda Kademeli Kar Hesaplama

İpuçları

1

Gelir tablosu kalemleri ile bilanço kalemlerini (avanslar gibi) birbirinden ayırarak işe başlayın.

2

Olağan kar; Faaliyet Karı + Diğer Faaliyet Gelirleri - Diğer Faaliyet Giderleri - Finansman Giderleri formülüyle bulunur.

3

Vergi karşılığı, dönem karından düşülerek net kara ulaşmak için kullanılır; olağan karın hesaplanmasında bir rolü yoktur.

Daha Fazla Pratik

İşletmenin 'Dönem Net Karı'nı hesaplamak için bu verilere olağandışı gelir ve giderleri ekleyip vergi karşılığını düşerek pratik yapabilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Önce tüm gelirleri (

3.200.000 + 120.000 = 3.320.000

) ve tüm giderleri/indirimleri (

200.000 + 1.800.000 + 450.000 + 70.000 + 110.000 = 2.630.000

) toplayıp birbirinden çıkararak (olağandışı kalem yoksa) doğrudan olağan kara ulaşabilirsiniz:

3.320.000 - 2.630.000 = 690.000

TL

.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 15Soru →

$ABC$ İşletmesi'nin dönem sonu finansal tablolarının hazırlanması aşamasında mizan verilerinden hareketle tespit edilen bazı tutarlar şu şekildedir:

Hesap/Kalem	Tutar ( $TL$ )
Yurt İçi Satışlar	$450.000$
Satış İndirimleri	$40.000$
Satışların Maliyeti	$280.000$

Bu verilere göre, işletmenin ilgili dönemdeki "Brüt Satış Kârı" kaç $TL$ olarak hesaplanmalıdır?

130.000

170.000

210.000

410.000

450.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $130.000$

Cevap

İşletmenin brüt satış kârı

130.000

TL'dir.

Gelir tablosu ilkeleri gereği, Brüt Satış Kârı hesaplanırken öncelikle Brüt Satışlar toplamından (

450.000

TL) Satış İndirimleri (

40.000

TL) çıkartılarak Net Satışlar (

410.000

TL) bulunur. Ardından bu tutardan Satışların Maliyeti (

280.000

TL) düşülerek

130.000

TL tutarındaki Brüt Satış Kârı sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Net Satışlar tutarını hesapla

450.000 - 40.000 = 410.000

TL

Tekdüzen Hesap Planı'na göre brüt satışlardan satış indirimleri düşülerek net satışlara ulaşılır.

2

Brüt Satış Kârı tutarını hesapla

410.000 - 280.000 = 130.000

TL

Net satışlardan satışların maliyeti düşülerek brüt satış kârına ulaşılır.

Anahtar Kavram

Gelir Tablosu Hiyerarşisi (Brüt Satış Kârı Hesaplaması)

İpuçları

1

Gelir tablosunun en üst kısmındaki hiyerarşiyi hatırlayın: Brüt Satışlar -> Net Satışlar -> Brüt Satış Kârı.

2

Net satışlara ulaşmak için brüt satışlardan indirimleri düşmeniz gerekir.

3

Brüt satış kârı formülü: Brüt Satışlar - Satış İndirimleri - Satışların Maliyeti şeklindedir.

Daha Fazla Pratik

Brüt satış kârından faaliyet giderlerini düşerek faaliyet kârını hesaplamayı deneyin.

Alternatif Yöntem

Brüt Satış Kârı = (Yurt İçi Satışlar) - (Satış İndirimleri + Satışların Maliyeti) şeklinde tüm negatif etkili kalemleri toplayıp hasılattan tek seferde çıkarabilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 16Soru →

$2025$ yılı hesap dönemi sonunda mizan kayıtlarını inceleyen bir işletmenin gelir ve gider kalemleri ile bazı bilanço hesaplarına ilişkin tutarlar aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Hesap Kalemi	Tutar ( $TL$ )
Brüt Satışlar	$1.800.000$
Satıştan İadeler	$80.000$
Satış İskontoları	$20.000$
Satışların Maliyeti	$1.100.000$
Genel Yönetim Giderleri	$150.000$
Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri	$100.000$
Finansman Giderleri	$60.000$
Reeskont Faiz Gelirleri	$25.000$
Gelecek Aylara Ait Giderler	$30.000$
Verilen Sipariş Avansları	$40.000$

Tekdüzen Hesap Planı (THP) formatı ve gelir tablosu ilkeleri dikkate alındığında, bu işletmenin ilgili dönemdeki "Faaliyet Kârı" kaç $TL$ olarak hesaplanmalıdır?

350.000

290.000

375.000

320.000

280.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $350.000$

Cevap

350.000

TL (Net Satışlar - Satışların Maliyeti - Faaliyet Giderleri)

Faaliyet kârı, işletmenin esas faaliyetlerinden elde ettiği kârı temsil eder. Hesaplama aşamasında Brüt Satışlar'dan Satış İndirimleri çıkarılarak Net Satışlar (

1.700.000

TL) bulunur. Net Satışlar'dan Satışların Maliyeti çıkarılarak Brüt Satış Kârı (

600.000

TL) elde edilir. Son olarak bu tutardan Faaliyet Giderleri (Genel Yönetim ve Pazarlama Giderleri toplamı olan

250.000

TL) düşüldüğünde

350.000

TL tutarındaki faaliyet kârına ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Net Satışların hesaplanması

1.800.000 - (80.000 + 20.000) = 1.700.000

TL

Brüt satışlardan satış indirimleri (iadeler ve iskontolar) düşülerek net satışlara ulaşılır.

2

Brüt Satış Kârının hesaplanması

1.700.000 - 1.100.000 = 600.000

TL

Net satışlardan satışların maliyeti çıkarılarak brüt satış kârı bulunur.

3

Faaliyet Kârının hesaplanması

600.000 - (150.000 + 100.000) = 350.000

TL

Brüt satış kârından faaliyet giderleri (genel yönetim ile pazarlama, satış ve dağıtım giderleri) düşülerek faaliyet kârına ulaşılır.

Anahtar Kavram

Gelir Tablosu Kademeli Yapısı ve Faaliyet Kârı Sınırı

Daha Fazla Pratik

Benzer bir soruda 'Olağan Kâr'ı hesaplayarak finansman giderleri ve diğer faaliyet gelirlerinin etkisini pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 17Soru →

İlgili faaliyet dönemi sonunda mizan kayıtlarını inceleyen bir işletmenin bazı hesaplarına ilişkin bakiye tutarları aşağıdaki tabloda verilmiştir:

Hesap Kalemi	Tutar ( $TL$ )
Brüt Satışlar	$1.500.000$
Satış İndirimleri	$100.000$
Satışların Maliyeti	$800.000$
Genel Yönetim Giderleri	$150.000$
Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri	$100.000$
Araştırma ve Geliştirme Giderleri	$50.000$
Faiz Gelirleri	$40.000$
Ticari Mallar	$200.000$
Ödenecek Vergi ve Fonlar	$35.000$

Bu verilere göre, Tekdüzen Hesap Planı (THP) ilkeleri doğrultusunda işletmenin "Faaliyet Kârı" kaç $TL$ olarak hesaplanır?

100.000

300.000

340.000

350.000

600.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $300.000$

Cevap

İşletmenin faaliyet kârı

300.000 TL

olarak hesaplanmaktadır.

Faaliyet kârı, işletmenin ana faaliyeti sonucunda elde ettiği brüt satış kârından, bu faaliyeti yürütmek için katlandığı genel yönetim, pazarlama ve Ar-Ge giderlerinin düşülmesiyle bulunur. Hesaplamada: Net Satışlar (

1.400.000

) - Satışların Maliyeti (

800.000

) = Brüt Satış Kârı (

600.000

); Brüt Satış Kârı (

600.000

) - Faaliyet Giderleri (

300.000

) =

300.000 TL

sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Net Satışların hesaplanması

1.500.000 - 100.000 = 1.400.000 TL

Gelir tablosu hiyerarşisinde brüt satışlardan satış indirimleri düşülerek net satışlara ulaşılır.

2

Brüt Satış Kârının hesaplanması

1.400.000 - 800.000 = 600.000 TL

Net satışlardan satışların maliyeti çıkarılarak brüt satış kârı bulunur.

3

Faaliyet Giderleri toplamının bulunması

150.000 + 100.000 + 50.000 = 300.000 TL

Genel yönetim, pazarlama ve Ar-Ge giderleri işletmenin temel faaliyet giderlerini oluşturur.

4

Faaliyet Kârının hesaplanması

600.000 - 300.000 = 300.000 TL

Brüt satış kârından toplam faaliyet giderleri düşülerek faaliyet kârına ulaşılır.

Anahtar Kavram

Gelir Tablosu Kâr Kademeleri

Daha Fazla Pratik

İşletmenin 'Olağan Kâr' ve 'Dönem Net Kârı' arasındaki farkları finansman giderleri ve vergi karşılıkları üzerinden inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 18Soru →

Bir işletmenin $2026$ yılı faaliyet dönemi sonuna ilişkin gelir tablosu hazırlık çalışmaları sırasında mizan verilerinden hareketle ulaşılan tutarlar aşağıda sunulmuştur:

Hesap / Kalem Adı	Tutar ( $TL$ )
Brüt Satış Kârı	$400.000$
Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri	$60.000$
Genel Yönetim Giderleri	$90.000$
Faiz Gelirleri	$30.000$
Konusu Kalmayan Karşılıklar	$20.000$
Kısa Vadeli Borçlanma Giderleri	$40.000$
Önceki Dönem Gelir ve Kârları	$25.000$

Bu verilere göre, işletmenin ilgili dönemdeki "Olağan Kâr" tutarı kaç $TL$ olarak hesaplanmalıdır?

210.000

250.000

260.000

285.000

300.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $260.000$

Cevap

İşletmenin ilgili dönemdeki Olağan Kâr tutarı

260.000

TL

olarak hesaplanmalıdır.

İşletmenin Olağan Kârı hesaplanırken öncelikle Brüt Satış Kârından faaliyet giderleri (Pazarlama ve Genel Yönetim) çıkarılarak Faaliyet Kârına (

250.000

TL

) ulaşılır. Ardından bu tutara diğer faaliyetlerden olağan gelir ve kârlar (Faiz Gelirleri ve Konusu Kalmayan Karşılıklar) olan

50.000

TL

eklenir ve finansman giderleri (Kısa Vadeli Borçlanma Giderleri) olan

40.000

TL

çıkarılır. Sonuç

260.000

TL

olur. 'Önceki Dönem Gelir ve Kârları' bir olağandışı gelir kalemi olduğu için olağan kâr hesaplamasına dahil edilmez.

Adım Adım Çözüm

1

Faaliyet Kârının hesaplanması

Faaliyet Kârı =

400.000 - (60.000 + 90.000) = 250.000

TL

Brüt satış kârından faaliyet giderleri (Pazarlama ve Genel Yönetim) düşülerek faaliyet kârına ulaşılır.

2

Olağan kâr bileşenlerinin belirlenmesi

Diğer Olağan Gelirler =

30.000

(Faiz) +

20.000

(Karşılık) =

50.000

TL

; Finansman Gideri =

40.000

TL

Faiz gelirleri ve konusu kalmayan karşılıklar işletmenin diğer faaliyetlerinden doğan olağan gelirleridir.

3

Olağan Kârın hesaplanması

Olağan Kâr =

250.000 + 50.000 - 40.000 = 260.000

TL

Faaliyet kârına diğer olağan gelirler eklenip finansman giderleri düşülerek dönem kârı öncesi olağan kâr bulunur. Önceki dönem gelirleri ise olağandışı olduğu için bu aşamada dikkate alınmaz.

Anahtar Kavram

Gelir tablosu hiyerarşisinde Faaliyet Kârı ile Olağan Kâr arasındaki farkın ayırt edilmesi ve kalemlerin doğru sınıflandırılması.

İpuçları

1

Olağan kâr hesaplanırken faaliyet kârına, işletmenin süreklilik arz eden diğer gelirlerini ekleyip finansman giderlerini çıkarmalısınız.

2

Tekdüzen Hesap Planı'na göre 67 ve 68 ile başlayan hesaplar (örneğin Önceki Dönem Gelirleri) olağandışı kalemlerdir ve olağan kârdan sonra gelirler.

Daha Fazla Pratik

İşletmenin 'Dönem Net Kârı'nı hesaplamak için vergi oranını da kullanarak tam bir gelir tablosu akışı çalışabilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 19Soru →

Tekdüzen Hesap Planı (THP) formatı ve mali tablo ilkeleri göz önünde bulundurulduğunda, bir işletmenin gelir tablosu yapısı ve kalemlerinin sınıflandırılmasına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri; Brüt Satış Kârı veya Zararı rakamından indirilerek Faaliyet Kârı veya Zararı kalemine ulaşılmasında kullanılır.

Gelecek Aylara Ait Giderler hesabı, dönemsellik ilkesi gereği gelir tablosunun 'Faaliyet Giderleri' grubu içerisinde raporlanır.

İşletmenin ana faaliyet konusu dışındaki finansal yatırımlardan elde ettiği temettü gelirleri, 'Net Satışlar' kalemi içerisinde gösterilir.

Genel Yönetim Giderleri, Satışların Maliyeti grubu içerisinde yer alarak Brüt Satış Kârı rakamını doğrudan etkileyen bir unsurdur.

Kısa vadeli borçlanma giderleri, işletmenin Faaliyet Kârı rakamına ulaşılmasında Net Satışlar tutarından indirilen bir maliyet unsurudur.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri; Brüt Satış Kârı veya Zararı rakamından indirilerek Faaliyet Kârı veya Zararı kalemine ulaşılmasında kullanılır.

Cevap

Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri'nin Brüt Satış Kârı'ndan indirilerek Faaliyet Kârı'na ulaşıldığını belirten ifade doğrudur.

Doğru olan ifadede belirtildiği üzere, Tekdüzen Hesap Planı'na göre 'Faaliyet Kârı'na ulaşmak için 'Brüt Satış Kârı'ndan faaliyet giderlerinin (Genel Yönetim, Pazarlama, Ar-Ge) çıkarılması gerekir. Pazarlama giderleri bu grubun bir parçasıdır.

Adım Adım Çözüm

1

Gelir tablosunun kademeli yapısını hatırla

Brüt\ Satışlar - Satış\ İndirimleri = Net\ Satışlar

İlk aşamada ana faaliyet hasılatı netleştirilir.

2

Brüt Satış Kârı'na ulaş

Net\ Satışlar - Satışların\ Maliyeti = Brüt\ Satış\ Kârı

Satılan malın doğrudan maliyeti hasılattan eşleştirilir.

3

Faaliyet Kârı'nı hesapla

Brüt\ Satış\ Kârı - Faaliyet\ Giderleri = Faaliyet\ Kârı

Dönem giderleri olan Pazarlama, Genel Yönetim ve Ar-Ge giderleri bu aşamada indirilir.

Anahtar Kavram

Gelir Tablosu Kademeli Yapısı ve Faaliyet Kârı Hesaplaması

Soru 20Soru →

Bir ticari işletmenin $2026$ yılı faaliyet dönemi sonuna ilişkin mizan verilerinden hareketle tespit edilen bazı hesap bakiye tutarları aşağıda verilmiştir:

Hesap Adı	Tutar ( $TL$ )
Brüt Satışlar	$1.850.000$
Satış İndirimleri	$120.000$
Satışların Maliyeti	$980.000$
Genel Yönetim Giderleri	$140.000$
Araştırma ve Geliştirme Giderleri	$60.000$
Faiz Gelirleri	$55.000$
Karşılık Giderleri	$35.000$
Finansman Giderleri	$85.000$
Olağan dışı Gelir ve Kârlar	$40.000$
Gelecek Aylara Ait Giderler	$25.000$
Ödenecek Vergi ve Fonlar	$110.000$

Buna göre, işletmenin ilgili dönemdeki 'Olağan Kârı' kaç $TL$ 'dir?

460.000

485.000

525.000

550.000

570.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $485.000$

Cevap

İşletmenin ilgili dönemdeki Olağan Kârı

485.000

TL

olarak hesaplanmaktadır.

Doğru yanıt olan tutar, gelir tablosu ilkelerine uygun olarak kademeli kâr hesaplama yöntemiyle bulunmuştur. İşletmenin Net Satışları

1.730.000

TL

, Brüt Satış Kârı

750.000

TL

ve Faaliyet Kârı

550.000

TL

'dir. Faaliyet kârına süreklilik arz eden diğer gelirlerin (Faiz Gelirleri:

55.000

TL

) eklenmesi ve süreklilik arz eden diğer giderler (Karşılık Giderleri:

35.000

TL

) ile finansman maliyetlerinin (Finansman Giderleri:

85.000

TL

) düşülmesi sonucunda Olağan Kâr

485.000

TL

olarak gerçekleşir.

Adım Adım Çözüm

1

Net Satışlar ve Brüt Satış Kârının hesaplanması

Net Satışlar:

1.850.000 - 120.000 = 1.730.000

TL

; Brüt Satış Kârı:

1.730.000 - 980.000 = 750.000

TL

Gelir tablosu hiyerarşisinde brüt satışlardan indirimler düşülerek net satışlara, net satışlardan ise satışların maliyeti düşülerek brüt satış kârına ulaşılır.

2

Faaliyet Kârının hesaplanması

Faaliyet Kârı:

750.000 - (140.000 + 60.000) = 550.000

TL

Brüt satış kârından işletmenin esas faaliyetleri için katlandığı genel yönetim ve Ar-Ge giderleri düşülerek faaliyet kârı bulunur.

3

Olağan Kârın hesaplanması

Olağan Kâr:

550.000 + 55.000 - 35.000 - 85.000 = 485.000

TL

Faaliyet kârına diğer faaliyetlerden olağan gelirler (faiz gelirleri) eklenir, diğer faaliyetlerden olağan giderler (karşılık giderleri) ve finansman giderleri düşülerek olağan kâra ulaşılır.

Anahtar Kavram

Olağan Kâr: İşletmenin süreklilik gösteren faaliyetlerinden elde ettiği kâr olup, faaliyet kârına diğer olağan gelirlerin eklenmesi ve diğer olağan giderler ile finansman giderlerinin düşülmesiyle hesaplanır.

İpuçları

1

Gelir tablosu hesaplanırken sadece gelir ve gider hesaplarını dikkate almalısınız; bilanço kalemlerini (varlık/borç) elemeyi unutmayın.

2

Olağan Kâr, Faaliyet Kârı ile Dönem Kârı arasında bir ara kâr basamağıdır. Bu basamakta finansman giderleri de hesaba katılır ancak olağan dışı kalemler dahil edilmez.

3

Hesaplama sırası: Brüt Satış Kârı -> Faaliyet Kârı -> Olağan Kâr şeklindedir. Faiz Gelirleri (+), Karşılık Giderleri (-) ve Finansman Giderleri (-) işlemlerini faaliyet kârına uygulayın.

Daha Fazla Pratik

Finansman giderlerinin Brüt Satış Kârı dikey yüzdesini nasıl etkilediğini analiz etmek için 'Yüzde Yöntemiyle Analiz' sorularını çözebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Gelir Tablosu: Yapısı, İlkeleri ve Kalemleri

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Alternatif Yöntem

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Alternatif Yöntem