Gama Cumhuriyeti'nin Delta Cumhuriyeti nezdindeki Büyükelçisi K, görev süresi devam ederken Delta Cumhuriyeti sınırları içinde aşağıdaki eylemlere karışmıştır:
I. Kendi şahsı adına ve özel amaçla edindiği bir taşınmazla ilgili olarak komşularıyla mülkiyet sınırlarına ilişkin hukuki bir ihtilafa düşmüştür.
II. Gönderen devletin resmi görevleri dışında, gizlice ortak olduğu bir ticari işletmenin taraf olduğu alacak davasında şahsen davalı konumuna gelmiştir.
III. Karıştığı bir tartışma sonucunda Delta Cumhuriyeti vatandaşı bir sivili kasten yaralamıştır.
1961 Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi dikkate alındığında, Delta Cumhuriyeti'nin (kabul eden devlet) Büyükelçi K'ye yönelik kullanabileceği yetkiler bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Delta Cumhuriyeti mahkemeleri, Büyükelçi K'nin taşınmaz ve ticari faaliyetinden doğan uyuşmazlıklarda hukuki (medeni) yargı yetkisini kullanabilir; ancak cezai eylemi nedeniyle onu yargılayamaz, bunun yerine herhangi bir gerekçe bildirmeksizin kendisini "istenmeyen kişi" (persona non grata) ilan edebilir.Cevap
- BKasten yaralama suçu ağır bir fiil olduğundan, Delta Cumhuriyeti makamları istisnai olarak K'nin kişi dokunulmazlığını kaldırarak onu yerel mahkemelerde cezai yargılamaya tabi tutabilir.
- CTicari faaliyetten doğan alacak davasında Delta mahkemelerinin yargılama yapabilmesi için, Büyükelçi K'nin yargı bağışıklığından bizzat kendi iradesiyle feragat ettiğini açıkça beyan etmesi zorunludur.
- DBüyükelçi K'nin işlediği kasten yaralama suçu, evrensellik ilkesi kapsamında değerlendirilerek diplomatik bağışıklığın mutlak surette istisnasını oluşturur ve Delta Cumhuriyeti'ne doğrudan cezai yargı yetkisi verir.
- EDelta Cumhuriyeti, Büyükelçi K'yi "istenmeyen kişi" ilan etmek isterse, bu tasarrufunu haklı kılacak kesin hukuki delilleri ve gerekçeleri resmi bir nota ile Gama Cumhuriyeti'ne bildirmekle yükümlüdür.