Soru

Zorluk: OrtaUlusal Sular ve Ulusal Hava Sahası

Uluslararası hukukta devletin ülkesel egemenliğinin deniz alanlarındaki kapsamı, bu alanların kara ülkesine olan yakınlığına ve uluslararası sözleşmelerle belirlenen sınırlandırma rejimlerine göre farklılık göstermektedir. Bu bağlamda, devletin 'ulusal sularını' oluşturan 'iç sular' ve 'karasuları' rejimleri karşılaştırıldığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. İç sular üzerinde devletin egemenliği tam olup yabancı gemilerin genel bir 'zararsız geçiş' hakkı bulunmazken; karasularında kıyı devletinin egemenliği yabancı gemilerin 'zararsız geçiş' hakkı ile sınırlandırılmıştır.Cevap
  2. B
    Karasuları, hukuki statü bakımından 'açık deniz' rejimine tabi olduğu için tüm yabancı gemiler bu alanda tam bir seyrüsefer serbestisine sahiptir.
  3. C
    Devletin hava sahası sadece kara ülkesi ve iç sular üzerinde egemenlik sağlarken, karasuları üzerindeki hava sahası 'uluslararası hava sahası' olarak kabul edilir.
  4. D
    Kıyı devletinin yargı yetkisi iç sularda sadece kendi bayrağını taşıyan gemilerle sınırlıyken, karasularında tüm yabancı gemiler üzerinde mutlak yargı yetkisine sahiptir.
  5. E
    İç sular ve karasuları arasındaki temel fark, iç suların kıyı devletinin ülkesi sayılmaması ve bu alanda yabancı gemilere hiçbir müdahale yapılamamasıdır.

Cevap

İç sular üzerinde devletin egemenliği tam olup yabancı gemilerin genel bir 'zararsız geçiş' hakkı bulunmazken; karasularında kıyı devletinin egemenliği yabancı gemilerin 'zararsız geçiş' hakkı ile sınırlandırılmıştır.
Uluslararası hukukta (özellikle 19821982 BMDHS uyarınca), bir devletin iç suları üzerinde egemenliği mutlaktır ve yabancı gemilerin geçişi kıyı devletinin özel iznine veya ikili antlaşmalara bağlıdır. Ancak karasuları, kıyı devletinin ülkesinin bir parçası olmasına rağmen, uluslararası deniz seyrüseferine hizmet ettiği için yabancı bayraklı gemilerin barışı, iyi düzeni veya güvenliği bozmadığı sürece bu sularından geçmesine (zararsız geçiş) izin verilmek zorundadır. Bu, iki alan arasındaki en temel rejim farkıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Ulusal suların bileşenlerini tanımla.
Devletin ulusal suları, iç sular ve karasuları olmak üzere iki kısımdan oluşur.
Bu iki alanın hukuki rejimleri arasındaki farkı anlamak için temel tanımlardan başlanmalıdır.
2
İç suların hukuki statüsünü incele.
İç sular (limanlar, iç körfezler), devletin kara ülkesi gibi tam egemenliğe tabidir.
Bu alanda yabancı gemiler için genel bir geçiş hakkı tanınmamıştır; giriş genellikle izne tabidir.
3
Karasularının hukuki statüsünü incele.
Karasuları (1212 deniz miline kadar), kıyı devletinin egemenliğindedir ancak 'zararsız geçiş' hakkı ile sınırlıdır.
Uluslararası deniz ticaretinin sürekliliği için yabancı gemilere bu alanda barışçıl geçiş hakkı verilmiştir.
4
İki rejimi karşılaştırarak doğru farkı belirle.
Temel fark, 'zararsız geçiş' hakkının varlığı ve egemenliğin kısıtlanma düzeyidir.
İç sularda bu hak yokken, karasularında mevcuttur.

Anahtar Kavram

İç sular ile karasuları arasındaki egemenlik ve geçiş rejimi farkı

İpuçları

1
Devletin limanlarına girerken izin alınması gerekip gerekmediğini ve karasularından geçerken durumun nasıl olduğunu düşünün.
2
'Zararsız geçiş' (innocent passage) kavramının hangi deniz alanı için bir 'istisna' teşkil ettiğini hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

Karasuları ile ulusal hava sahası arasındaki geçiş rejimi farklarını (zararsız geçişin havada geçerli olmaması) incelemek konuyu pekiştirecektir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla