Examkin

Soru

Zorluk: ZorBireylerin Uluslararası Sorumluluğu ve Uluslararası Suçlar

Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) Roma Statüsü’nün 28. maddesinde düzenlenen "amirlerin ve diğer üstlerin sorumluluğu" (komuta/üst sorumluluğu) ilkesi uyarınca; bir sivil amirin, emri altındaki kişilerin işlediği uluslararası suçlardan dolayı cezai olarak sorumlu tutulabilmesi için gerekli olan "bilgi" (mens rea) unsuru ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Askeri komutanlar için geçerli olan "bilmesi gerekirdi" (should have known) şeklindeki ihmal ölçütü, sivil üstler için de aynı eşikte uygulanmaktadır.
  2. Sivil üstün sorumluluğu için suçun işlendiğini bilmesi veya emrindeki kişilerin suç işlediğini açıkça gösteren bilgileri görmezden gelmiş (consciously disregarded) olması gerekir.Cevap
  3. C
    Sivil üstler, resmi sıfatları gereği sahip oldukları kişisel dokunulmazlıklar nedeniyle, emrindeki kişilerin eylemlerinden dolayı UCM önünde hiçbir şekilde sorumlu tutulamazlar.
  4. D
    Sivil amirin sorumluluğunun doğması için, maiyetindeki kişilere suçun işlenmesine yönelik "yazılı ve doğrudan" bir icra emri vermiş olması zorunludur.
  5. E
    Sivil üstlerin amir sorumluluğu sadece barış zamanında işlenen "saldırı suçu" ile sınırlı olup, savaş suçları ve soykırım suçlarını kapsamaz.

Cevap

Sivil üstün cezai sorumluluğu için suçun işlendiğini bilmesi veya emrindeki kişilerin suç işlediğini açıkça gösteren bilgileri görmezden gelmiş (consciously disregarded) olması şartı aranır.
Doğru ifade, sivil üstlerin sorumluluğunun ancak suçun işlendiğini bildikleri veya suçun işlendiğine dair açık emareleri kasten görmezden geldikleri (consciously disregarded) durumlarda doğacağını belirtmektedir. Bu, askeri komutanlar için geçerli olan ve daha geniş bir ihmal alanını kapsayan 'bilmesi gerekirdi' ölçütünden daha dardır.

Adım Adım Çözüm

1
Roma Statüsü Madde 28 incelenir.
Üstün sorumluluğu (Command Responsibility) ilkesinin hem askeri hem de sivil hiyerarşiler için düzenlendiği tespit edilir.
Bireysel cezai sorumluluğun tespitinde failin hiyerarşik konumu belirleyicidir.
2
Askeri ve sivil üstler arasındaki farklar ayırt edilir.
Madde 28(a) askeri komutanları, 28(b) ise sivil üstleri (bakanlar, belediye başkanları vb.) kapsar.
Statü, askeri disiplin ile sivil hiyerarşi arasındaki kontrol gücü farkını gözetir.
3
Bilgi (Mens Rea) standardı karşılaştırılır.
Askeri komutanlar için "bilmesi gerekirdi" (should have known) yeterliyken; sivil üstler için "açıkça görmezden gelme" (consciously disregarded) kriteri aranır.
Sivil hiyerarşilerde bilgi akışının askeri yapı kadar sıkı olmadığı varsayımıyla daha katı bir kanıtlama yükü öngörülmüştür.

Anahtar Kavram

Amir Sorumluluğunda Bilgi Standardı Farklılaşması

Alternatif Yöntem

Sivil üstlerin sorumluluğu için Statüdeki 'elindeki bilgiler ışığında' (information which clearly indicated) ifadesine odaklanarak, askeri komutanlar için aranan 'zamanın şartları gereği' (owing to the circumstances at the time) ifadesinden ayrım yapılabilir.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Bireylerin Uluslararası Sorumluluğu ve Uluslararası Suçlar

Bu konudan daha fazla soru