Soru

Zorluk: OrtaDiplomatik Ajanların Kişi Dokunulmazlığı ve Yargı Bağışıklığı

1961 tarihli Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi hükümleri uyarınca, kabul eden devlet nezdindeki görevi sona eren bir diplomatik ajanın sahip olduğu ayrıcalık ve bağışıklıkların sona ermesi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Ajanın bağışıklıkları kural olarak ülkeyi terk ettiği veya terk etmesi için tanınan makul sürenin dolduğu anda sona erer; ancak resmî görevleri sırasında gerçekleştirdiği eylemler için yargı bağışıklığı devam eder.Cevap
  2. B
    Diplomatik ajanın dokunulmazlık ve bağışıklıkları, görev süresinin dolduğuna dair resmî bildirimin kabul eden devletin dışişleri bakanlığına yapılmasıyla birlikte derhal ve hiçbir süre tanınmaksızın kesilir.
  3. C
    Ajanın yargı bağışıklığı, görev süresi içinde gerçekleştirdiği hem resmî hem de şahsi nitelikli tüm eylemleri için, ülkeden ayrıldıktan sonra da süresiz olarak devam eder.
  4. D
    Görevi sona eren ajanın şahsi eylemleri için tanınan bağışıklık görevin bittiği resmî olarak açıklandığı an sona erer; ülkeden ayrılana kadar sadece resmî eylemleri koruma altındadır.
  5. E
    Kabul eden devlet tarafından istenmeyen kişi (persona non grata) ilan edilen ajanın şahsi dokunulmazlığı, bu kararın gönderen devlete tebliğ edildiği tarihten itibaren derhal sona erer.

Cevap

Diplomatik ajanın bağışıklıkları kural olarak ülkeyi terk ettiği veya terk etmesi için tanınan makul sürenin dolduğu anda sona erer; ancak resmî görevleri sırasında gerçekleştirdiği eylemler için yargı bağışıklığı devam eder.
1961 tarihli Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi'nin 39. maddesinin 2. fıkrasına göre; ayrıcalık ve bağışıklıklardan yararlanan bir kimsenin görevi sona erdiğinde, bu ayrıcalık ve bağışıklıklar normal olarak o kişinin ülkeyi terk ettiği veya terk etmesi için verilen makul sürenin dolduğu anda kesilir. Ancak, misyonun bir üyesi olarak görevlerini yerine getirirken gerçekleştirdiği eylemler bakımından yargı bağışıklığı süresiz olarak devam eder.

Adım Adım Çözüm

1
1961 Viyana Sözleşmesi'nin 39/2. maddesini incelemek.
Bağışıklıkların sona erme vaktinin normal şartlarda ajanın ülkeyi terk ettiği veya terk etmesi için verilen makul sürenin dolduğu an olduğu görülür.
Diplomatik ajana, görevinden ayrıldıktan sonra güvenli bir şekilde ülkeyi terk edebilmesi için geçici bir koruma süresi tanınması zorunludur.
2
Eylemlerin niteliğine göre ayrım yapmak (Resmî vs. Şahsi).
Şahsi nitelikli eylemlerin bağışıklığı görev sona erip ülke terk edilince biterken, resmî eylemlerin bağışıklığı gönderen devlete ait olduğu için süresizdir.
Resmî eylemler devletin egemenlik hakkı kapsamında değerlendirilir ve eylemi yapan kişinin statüsü değişse de hukuki koruma devam eder.

Anahtar Kavram

Diplomatik bağışıklıkların zamansal sınırı ve kalıcı (resmî) vs. geçici (şahsi) bağışıklık ayrımı.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla