Soru

Zorluk: Çok zorDiplomatik Ajanların Kişi Dokunulmazlığı ve Yargı Bağışıklığı

Bir diplomatik ajanın, kabul eden devlet topraklarında resmi görevleri dışında yürüttüğü ticari bir faaliyetten kaynaklanan borcu nedeniyle aleyhine açılan hukuk davasında mahkemeler yargı yetkisini kullanmış ve tazminata hükmetmiştir. 19611961 tarihli Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi hükümleri uyarınca, bu kararın icra edilmesi süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Ticari faaliyet yargı bağışıklığının bir istisnası olduğundan, diplomatik ajanın şahsi konutunun ve kişisinin dokunulmazlığı ihlal edilmemek kaydıyla icra önlemleri alınabilir.Cevap
  2. B
    Diplomatik ajanların yargı bağışıklığı mutlak olduğundan, ticari faaliyetlerinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda dahi aleyhlerine hiçbir icra işlemi başlatılamaz.
  3. C
    Yargı bağışıklığının istisnası söz konusu olduğundan, diplomatın şahsi konutu ve banka hesapları dahil tüm mal varlığı üzerinde sınırsız icra işlemi uygulanabilir.
  4. D
    Hukuk davasında yargı yetkisinin kullanılması, icra aşamasında da bağışıklıktan feragat edildiği anlamına geldiğinden kabul eden devlet makamları konuta girerek haciz yapabilir.
  5. E
    Diplomatik ajan hakkında icra işlemi yapılabilmesi için öncelikle ajanın gönderen devlet tarafından geri çağrılması veya kabul eden devletçe istenmeyen kişi ilan edilmesi zorunludur.

Cevap

Ticari faaliyetler yargı bağışıklığının istisnası olup, icra işlemleri ancak şahsi konut ve kişi dokunulmazlığı ihlal edilmeksizin gerçekleştirilebilir.
Doğru seçenek, 19611961 Viyana Sözleşmesi'nin 31/1c31/1-c maddesindeki istisna ile 31/331/3. maddesindeki icra kuralını sentezlemektedir. Buna göre, diplomatın özel ticari faaliyetleri için mahkemeler yargı yetkisi kullanabilir ve karar verebilir. Ancak bu kararın icrası sırasında, diplomatın şahsi konutunun dokunulmazlığı (3030. madde) ve şahsi dokunulmazlığı ihlal edilemez. Bu durum, icranın ancak banka hesapları veya konut dışındaki mallar üzerinde yapılabileceği anlamına gelir.

Adım Adım Çözüm

1
Uyuşmazlık konusunun yargı bağışıklığı kapsamına girip girmediğinin tespiti.
Ticari faaliyet, 19611961 Viyana Sözleşmesi Madde 31/1c31/1-c uyarınca bağışıklığın istisnasıdır.
Diplomatik ajanların resmi görev dışı ticari faaliyetleri yerel yargı denetimine tabidir.
2
Karar sonrası icra (cebri icra) imkanının değerlendirilmesi.
Madde 31/331/3 uyarınca istisna kapsamındaki davalarda icra önlemleri alınabilir.
Yargı yetkisinin olduğu yerde, belirli kısıtlamalarla icra yetkisi de doğar.
3
İcra işleminin sınırlarının belirlenmesi.
İcra işlemi diplomatın kişisinin veya şahsi konutunun dokunulmazlığına zarar veremez.
Madde 3030 ve Madde 31/331/3 hükümleri, diplomatın yaşam ve barınma alanını mutlak koruma altına almıştır.

Anahtar Kavram

Diplomatik Ajanların Yargı Bağışıklığı İstisnaları ve İcra Sınırlamaları

İpuçları

1
Viyana Sözleşmesi'nin 3131. maddesindeki hukuk davalarına ilişkin istisnaları ve 3030. maddedeki konut dokunulmazlığını hatırlayın.
2
Bir diplomat aleyhine dava açılabilmesi, o davanın her türlü yöntemle icra edilebileceği anlamına gelmez; dokunulmazlık katmanlıdır.

Daha Fazla Pratik

Bağışıklıktan feragat usulü ve feragatin icra aşamasını kapsayıp kapsamadığı konusunu inceleyiniz.
Tahmini Süre:3m 30s
Bu soruyu puanla