Soru

Zorluk: KolayAntitussif İlaçlar

Öksürük baskılayıcı (antitussif) olarak kullanılan kodeinin, özellikle duyarlı kişilerde ve astım öyküsü olan hastalarda bronkokonstriksiyona (bronş daralması) yol açabilen yan etkisinin temel mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Mast hücrelerinden histamin salınımını tetiklemesiCevap
  2. B
    Beta-2 adrenerjik reseptörleri bloke etmesi
  3. C
    Sitokrom P450 enzimlerini kuvvetli şekilde inhibe etmesi
  4. D
    İlk geçiş etkisinin çok yüksek olması nedeniyle akciğerlere ulaşamaması
  5. E
    Muskarinik reseptörleri doğrudan uyararak sekresyonları artırması

Cevap

Mast hücrelerinden histamin salınımını tetiklemesi
Kodein, morfin ve diğer fenantren türevi opioidler, mast hücrelerinden IgE aracılı olmayan (direkt) bir yolla histamin salınımını uyarırlar. Bu durum sistemik olarak flushing (kızarıklık) ve kaşıntıya yol açabileceği gibi, astımlı hastalarda bronş düz kaslarının kasılmasına (bronkospazm) neden olabilir.

Adım Adım Çözüm

1
İlacın farmakolojik sınıfını ve yan etki profilini belirlemek
Kodein, merkezi etkili bir opioid antitussiftir.
Soruda sorulan yan etkinin opioidlere özgü bir özellik olup olmadığını anlamak için sınıflandırma gereklidir.
2
Opioidlerin solunum sistemi üzerindeki yan etkilerini analiz etmek
Kodein ve morfin gibi ilaçların mast hücrelerini degranüle etme kapasitesi olduğu saptandı.
Astımlı hastalarda bronş daralmasının en yaygın farmakolojik nedeni mediyatör salınımıdır.
3
Histamin salınımı ile bronkokonstriksiyon ilişkisini kurmak
Salınan histaminin düz kaslardaki H1 reseptörleri üzerinden daralmaya yol açtığı sonucuna varıldı.
Kodein kullanımında astım kontrendikasyonunun temel gerekçesi bu mekanizmadır.

Anahtar Kavram

Opioidlerin (Kodein/Morfin) histamin salınımı üzerindeki etkileri
Bu soruyu puanla