Examkin

Soru

Zorluk: ZorKoku Duyusu

Koku duyusunun hücresel transdüksiyon mekanizması, bulbus olfaktoriustaki sinaptik organizasyon ve koku yollarının kortikal projeksiyonları dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Odorant moleküllerin reseptöre bağlanmasıyla aktifleşen GolfG_{olf} proteini, cAMP seviyesini artırarak katyon kanallarını açar; içeri giren Ca2+Ca^{2+} ise kalsiyum bağımlı klor kanallarını tetikleyerek klorun hücre dışına çıkmasına ve depolarizasyona neden olur.Cevap
  2. B
    Koku reseptör nöronlarından gelen uyarılar, primer koku korteksine (piriform korteks) ulaşmadan önce talamusun ventroposteromedial (VPM) çekirdeğinde zorunlu bir röle sinapsı yapar.
  3. C
    Bulbus olfaktoriusta bulunan granül hücreleri, mitral hücrelerle yaptıkları dendrodendritik sinapslarda glutamat salgılayarak lateral fasilitasyon yoluyla koku keskinliğini artırır.
  4. D
    Koku reseptörlerinde adaptasyon süreci, ikincil haberci olarak cGMP'nin kullanılması ve iyon kanallarının fosfodiesterazlar aracılığıyla kapatılmasıyla gerçekleşen hiperpolarizasyon sonucu oluşur.
  5. E
    Bulbus olfaktoriustaki mitral ve püsküllü (tufted) hücreler, koku epitelinde yer alan ve koku moleküllerini doğrudan bağlayan primer afferent nöronlardır.

Cevap

Odorant moleküllerin reseptöre bağlanmasıyla aktifleşen GolfG_{olf} proteini, cAMP seviyesini artırarak katyon kanallarını açar; içeri giren Ca2+Ca^{2+} ise kalsiyum bağımlı klor kanallarını tetikleyerek klorun hücre dışına çıkmasına ve depolarizasyona neden olur.
Koku transdüksiyonu özgün bir mekanizmaya sahiptir: Odorant bağlandığında GolfG_{olf} aktifleşir, cAMP artar, CNG kanalları açılarak Na+Na^+ ve Ca2+Ca^{2+} girişi sağlar. Diğer hücrelerin aksine koku nöronlarında hücre içi klor konsantrasyonu çok yüksektir, bu nedenle klor kanalları açıldığında klor hücre dışına çıkar (effluxefflux) ve hücreyi depolarize eder.

Adım Adım Çözüm

1
Transdüksiyonun başlatılması
Odorant reseptöre bağlanır ve GolfG_{olf} proteini (stimülatör G-protein alt tipi) aktifleşir.
Sinyal iletiminin başlaması için spesifik bir G-proteini aracılığıyla adenilat siklazın uyarılması gerekir.
2
İkincil haberci sentezi
Adenilat siklaz aktivasyonu ile hücre içinde cAMP konsantrasyonu artar.
cAMP, koku sisteminde iyon kanallarını doğrudan kontrol eden temel moleküldür.
3
Kanal aktivasyonu ve iyon akışı
cAMP, siklik nükleotid kapılı (CNG) kanalları açarak hücre içine Na+Na^+ ve Ca2+Ca^{2+} girişini sağlar.
Pozitif yüklü iyonların girişi başlangıç depolarizasyonunu oluşturur.
4
Klor kanallarının açılması ve klor çıkışı
İçeri giren Ca2+Ca^{2+}, kalsiyum bağımlı klor kanallarını açar. Koku nöronlarında intrasellüler klor seviyesi yüksek olduğu için klor hücre dışına çıkar (effluxefflux).
Negatif yüklü klorun dışarı çıkması hücrenin içini daha pozitif hale getirerek depolarizasyonu güçlendirir (TUS'ta sık sorulan ters köşe bilgidir).
5
Sinyal iletim yolu
Oluşan aksiyon potansiyeli bulbus olfaktoriusa iletilir ve burada talamusa uğramadan doğrudan primer koku korteksine (piriform korteks) proksime olur.
Koku duyusunun anatomik olarak en ayırıcı özelliği primer duyusal bilginin talamik röle istasyonunu pas geçmesidir.

Anahtar Kavram

Koku transdüksiyonunda cAMP-bağımlı iyon kanalları ve kalsiyum-bağımlı klor çıkışının (efflux) depolarizasyondaki rolü.

Daha Fazla Pratik

Koku adaptasyonunda kalsiyumun kalsimodulin üzerinden kanalların cAMP'ye duyarlılığını azaltması mekanizmasını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 40s
Bu soruyu puanla

Konular

Koku Duyusu

Bu konudan daha fazla soru