Soru

Zorluk: OrtaTükürük Salgısı ve Özellikleri

Tükürük bezlerinin otonomik kontrolü ve salgı özelliklerinin düzenlenmesi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Parasempatik stimülasyon, muskarinik reseptörler ve hücre içi IP3/Ca2+IP_3/Ca^{2+} yolunu kullanarak bol, sulu ve enzimden zengin bir tükürük salgısı oluşturur.Cevap
  2. B
    Sempatik sinir sistemi, gastrointestinal sistemdeki diğer bezlerde olduğu gibi tükürük bezlerinde de sadece inhibitör etki göstererek salgı hızını azaltır.
  3. C
    Tükürük bezlerinde kanal hücreleri suya karşı yüksek geçirgenliğe sahip olduğundan, maksimum salgı hızında tükürük plazma ile izotonik hale gelir.
  4. D
    Sempatik stimülasyon, β\beta-adrenerjik reseptörler aracılığıyla bol miktarda, oldukça sulu ve elektrolitten zengin bir salgıya neden olur.
  5. E
    Tükürük salgısının kontrolünde kolesistokinin ve sekretin gibi hormonlar, sinirsel mekanizmalardan daha baskın bir rol oynar.

Cevap

Parasempatik stimülasyonun muskarinik reseptörler ve IP3/Ca2+IP_3/Ca^{2+} yolunu kullanarak bol ve sulu salgı oluşturması doğrudur.
Parasempatik sistem, tükürük salgısını en güçlü artıran yoldur. Asetilkolin, asiner hücrelerdeki M3M_3 muskarinik reseptörlere bağlanarak GqG_q proteini üzerinden fosfolipaz C'yi aktive eder. Bu süreç sonucunda artan IP3IP_3 ve hücre içi kalsiyum, elektrolit ve su salınımını tetikleyerek bol, sulu bir salgı oluşumuna yol açar.

Adım Adım Çözüm

1
Tükürük bezlerinin kontrol mekanizmasını değerlendir.
Tükürük salgısı diğer GİS salgılarının aksine hormonal değil, neredeyse tamamen sinirsel (otonom) kontrol altındadır.
Çiğneme ve tat duyusu gibi reflekslerin hızlı yanıt vermesi için nöral kontrol gereklidir.
2
Parasempatik ve sempatik sistemlerin etkilerini karşılaştır.
Her iki sistem de salgıyı artırır; parasempatik uyarı bol ve sulu (seröz), sempatik uyarı ise az ve koyu (müköz) salgı yapar.
İkinci haberci sistemleri farklıdır: Parasempatik sistem IP3/Ca2+IP_3/Ca^{2+}, sempatik sistem cAMPcAMP kullanır.
3
Kanal hücrelerinin geçirgenlik özelliklerini hatırla.
Kanal hücreleri iyonları geri emer ancak suya karşı geçirgen değildir.
Bu özellik, son tükürük salgısının plazmaya göre her zaman hipotonik olmasını sağlar.

Anahtar Kavram

Tükürük bezlerinin çift otonomik regülasyonu ve iyonik modifikasyon prensipleri.

İpuçları

1
Tükürük bezleri, sempatik ve parasempatik sistemin birlikte (ancak farklı şekilde) çalıştığı nadir organlardandır.
2
Parasempatik uyarı sulu ve bol salgı yaparken, sempatik uyarı amilazdan zengin koyu bir salgı yapar.
3
Kanal hücrelerinin suya geçirgenliği sıfıra yakındır; bu da tükürüğün osmolaritesini belirleyen en kritik özelliktir.

Daha Fazla Pratik

Aldosteronun tükürükteki Na+/K+Na^+/K^+ oranı üzerindeki etkisini ve kistik fibrozis gibi durumlarda tükürük içeriğinin nasıl değiştiğini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla