İnsan genomunda UGA kodonu normal şartlarda translasyonu sonlandıran bir durdurucu kodon olsa da, mRNA'daki özel bir SECIS (Selenosistein İnserziyon Sekansı) dizisi varlığında bu kodon '21. amino asit' olan selenosisteini kodlar. Bu mekanizma ile sentezlenen selenoproteinlerin tiroid metabolizması üzerindeki fonksiyonel önemi düşünüldüğünde, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- İyodotironin deiyodinaz enzimlerinin yapısında selenosistein bulunması nedeniyle selenyum eksikliği durumunda 'ten aktif formuna dönüşüm bozulur.Cevap
- Bİyodun tiroid folikül hücresi bazolateral membranından alınmasını sağlayan NIS (Sodyum-İyot Simporter) proteininin sentezi için çinko zorunlu bir kofaktördür.
- CTiroid folikül hücresi apikal membranında bulunan Pendrin taşıyıcısı, iyot/klor değişimini gerçekleştirmek için bakır bağımlı bir oksidasyon basamağına ihtiyaç duyar.
- DSelenosistein sentezi sırasında UGA kodonunun amino asit kodlaması için SECIS elementinin mRNA'nın kodlayıcı bölgesinde (coding region) bulunması şarttır.
- ETiroid peroksidaz (TPO) enzimi, iyot organifikasyonu ve kenetlenme reaksiyonları sırasında aktif merkezindeki selenyum atomunu kullanarak hidrojen peroksiti parçalar.
Cevap
İyodotironin deiyodinaz enzimlerinin yapısında selenosistein bulunması nedeniyle selenyum eksikliği durumunda 'ten aktif formuna dönüşüm bozulur.
Selenyum, vücutta selenosistein içeren enzimler (selenoproteinler) aracılığıyla işlev görür. Bu enzim grubunun en önemli üyelerinden biri olan iyodotironin deiyodinazlar (D1, D2, D3), hormonundan iyot kopararak onu aktif formuna dönüştürürler. Dolayısıyla selenyum eksikliği periferal dokularda aktif tiroid hormonu sentezini bozarak hipotiroidi kliniğine katkıda bulunabilir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İyodotironin deiyodinazlar (selenoproteinler) aracılığıyla selenyum ve iyot metabolizmasının entegrasyonu.
Tahmini Süre:1m 30s