Examkin

Soru

Zorluk: ZorHücre Zarı Taşıma Sistemleri

İnce bağırsak enterositlerinde glukozun lümenden kana geçişi, apikal ve bazolateral membranlardaki farklı taşıma sistemlerinin koordineli çalışmasına bağlıdır. Apikal membranda bulunan SGLT1 taşıyıcısı glukozu sodyum (Na+Na^+) iyonları ile birlikte hücre içine alırken, bazolateral membrandaki GLUT2 taşıyıcısı glukozun interstisyel sıvıya geçişini sağlar.

Bu sistemde, bazolateral membranda yer alan **Na+/K+Na^+/K^+ ATPaz** pompasının spesifik bir inhibitörle (örneğin ouabain) tamamen bloke edildiği bir durumda, glukozun transport süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi gerçekleşir?

  1. Hücre içi Na+Na^+ konsantrasyonu artar ve elektrokimyasal gradyanın kaybolması nedeniyle lümenden glukoz emilimi durur.Cevap
  2. B
    SGLT1 taşıyıcısı, sodyum gradyanına ihtiyaç duymadan doğrudan ATP hidroliz ederek glukozu taşımaya devam eder.
  3. C
    Bazolateral membrandaki GLUT2 taşıyıcısı, gradyan tersine döndüğü için glukozu interstisyel sıvıdan hücre içine aktif olarak pompalamaya başlar.
  4. D
    Hücre içi K+K^+ konsantrasyonu artarak apikal membranda potasyuma bağımlı yeni bir glukoz emilim yolu aktive olur.
  5. E
    Na+/K+Na^+/K^+ ATPaz blokajı sadece suyun osmotik geçişini etkiler, glukozun her iki membrandan geçiş hızı bu durumdan etkilenmez.

Cevap

Hücre içi sodyum konsantrasyonunun artması ve elektrokimyasal gradyanın kaybolması nedeniyle lümenden glukoz emiliminin durması.
İnce bağırsak epiteli ve böbrek tübüllerinde glukoz emilimi sekonder aktif taşıma ile gerçekleşir. Bu süreçte apikal membranlarda yer alan SGLT (Sodyum-Glukoz Bağlı Taşıyıcı) proteinleri, Na+/K+Na^+/K^+ ATPaz pompasının bazolateral membranda oluşturduğu sodyum gradyanını itici güç olarak kullanır. Eğer bu pompa bloke edilirse, hücre içindeki sodyum konsantrasyonu hızla yükselir ve dışarıdan içeriye doğru sodyum akışını sağlayan elektrokimyasal potansiyel fark kaybolur. Bu durumda SGLT1 taşıyıcısı glukozu taşıyamaz hale gelir ve emilim durur.

Adım Adım Çözüm

1
Bazolateral membrandaki Na+/K+Na^+/K^+ ATPaz fonksiyonunu analiz et.
Pompa, hücre dışına 3 Na+Na^+ atarken içeri 2 K+K^+ alır; bu sayede düşük hücre içi Na+Na^+ konsantrasyonu ve negatif membran potansiyeli (elektrokimyasal gradyan) oluşturur.
Sekonder aktif taşıma için gerekli olan potansiyel enerjiyi depolamak için.
2
Apikal membrandaki SGLT1 mekanizmasını değerlendir.
SGLT1, sodyumun hücre içine girmek istemesinden doğan enerjiyi kullanarak glukozu konsantrasyon gradyanına karşı (yokuş yukarı) içeri taşır.
SGLT1 bir sekonder aktif taşıyıcıdır (symporter).
3
İnhibitörün (ouabain) etkisini zincirleme olarak takip et.
ATPaz durur →\rightarrow Hücre içi Na+Na^+ artar →\rightarrow Elektrokimyasal gradyan sıfırlanır →\rightarrow SGLT1 için gereken itici güç kaybolur.
Sistem birbirine bağımlı çalışmaktadır.
4
Sonuç çıkar.
Glukozun lümenden hücre içine girişi durur, dolayısıyla emilim gerçekleşemez.
Primer taşıma durduğunda ona bağlı olan sekonder taşıma da durur.

Anahtar Kavram

Sekonder aktif taşımanın primer aktif taşıma tarafından oluşturulan iyon gradyanına mutlak bağımlılığı.

Daha Fazla Pratik

Fruktoz emiliminde kullanılan GLUT5 taşıyıcısının sodyum gradyanından neden etkilenmediğini araştırınız.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Hücre Zarı Taşıma Sistemleri

Bu konudan daha fazla soru