Ökaryotik hücrelerde membran biyogenezi, protein modifikasyonu ve metabolik detoksifikasyon gibi süreçlerde merkezi rol oynayan endoplazmik retikulum (ER) sistemi, granüllü (GER) ve düz (DER) bölümleri arasında belirgin moleküler farklılıklar barındırır. ER bölgelerinin fonksiyonel organizasyonu ve bu süreçlerde görev alan moleküler mekanizmalar dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- APlazma hücrelerinde gerçekleşen -glikozilasyon işlemi, sentezlenen proteinlerin lümene girişi sırasında oligosakkarit zincirinin polipeptit üzerindeki serin veya treonin amino asitlerine bağlanmasıyla başlar.
- BDER membranı, fosfolipid sentezi sırasında iki tabaka arasında oluşan dengesizliği gidermek için ATP bağımlı "flippaz" enzimlerini kullanarak her iki yaprak arasındaki lipid dağılımını dengeler.
- GER lümeninde sentezlenen ve hatalı katlanan proteinlerin, BiP gibi şaperonlarca tanınıp retro-translokasyon yoluyla sitozole geri gönderilerek proteazomlarda yıkılması, hücrenin kalite kontrol mekanizmasını oluşturur.Cevap
- DSteroid hormon sentezi yapan hücrelerde, kolesterolden pregnenolon sentezini sağlayan Sitokrom side-chain cleavage (SSC) enzimi DER membranının iç yüzünde yerleşiktir.
- EÇizgili kas hücrelerinde kalsiyum iyonlarının depolanmasından ve salınmasından sorumlu olan ryanodin reseptörleri, GER membranının karakteristik integral proteinleridir.
Cevap
GER lümeninde sentezlenen ve hatalı katlanan proteinlerin, BiP gibi şaperonlarca tanınıp retro-translokasyon yoluyla sitozole geri gönderilerek proteazomlarda yıkılması (ERAD), hücrenin kalite kontrol mekanizmasını oluşturur.
Hücrede protein sentezi ve katlanması sürecinde GER lümeninde bir 'kalite kontrol' mekanizması işler. Düzgün katlanamayan veya hatalı olan proteinler BiP (Binding Protein) gibi şaperonlar tarafından tanınır. Bu proteinler, translokon kanalları veya özel retro-translocation kanalları aracılığıyla lümenden sitozole geri gönderilir. Sitozolde ubiquitin ile işaretlenen bu proteinler proteazomlar tarafından parçalanır. Bu sürece ERAD (ER-Associated Degradation) denir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
ERAD (Endoplazmik Retikulum İlişkili Yıkım) ve ER Organel Özelleşmesi
Daha Fazla Pratik
Golgi aygıtındaki protein modifikasyonları ve veziküler trafik (COP-I, COP-II) mekanizmalarını incelemek ER fonksiyonlarını pekiştirecektir.
Tahmini Süre:2m 0s