Lizozomal hidrolaz enzimlerinin sentezlenerek mannoz-6-fosfat ile işaretlendiği, ancak lizozomlara yönlendirilemeyip konstitütif yol ile hücre dışına salgılandığı saptanan bir hücre hattı incelenmektedir. Yapılan moleküler analizlerde, mannoz-6-fosfat reseptörlerinin (M6PR) sitoplazmik kuyruk yapılarının ve ligand bağlama kapasitelerinin normal olduğu belirlenmiştir. Bu durumda, Trans-Golgi Ağı'ndan (TGN) gerçekleşen vezikül oluşum sürecinde görevli aşağıdaki proteinlerden hangisinde bir işlev kaybı olması en olasıdır?
- Adaptör Protein-1 (AP-1)Cevap
- BAdaptör Protein-2 (AP-2)
- CN-asetilglukozamin fosfotransferaz
- DCOPI kılıf proteini
- ECOPII kılıf proteini
Cevap
Adaptör Protein-1 (AP-1) kompleksindeki işlev kaybı
Lizozomal enzimlerin Trans-Golgi Ağı'ndan (TGN) geç endozomlara (ve oradan lizozomlara) taşınması, klatrin kaplı veziküller aracılığıyla gerçekleşir. Bu süreçte sadece klatrin molekülü yeterli değildir; klatrin kafesini membrana bağlayan ve yük moleküllerini (burada M6P reseptörü ve ona bağlı enzimi) seçen 'adaptör proteinlere' ihtiyaç vardır. TGN'de bu görevi üstlenen spesifik molekül Adaptör Protein-1 (AP-1) kompleksidir. AP-1 eksikliğinde, M6P reseptörleri veziküllere paketlenemez ve enzimler yanlışlıkla konstitütif yola (hücre dışına) gider.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Trans-Golgi Ağı'ndan (TGN) lizozomal enzimlerin ayrıştırılması (sorting) sürecinde, Mannoz-6-Fosfat Reseptörü ile Klatrin kılıfı arasındaki bağlantıyı Adaptör Protein-1 (AP-1) kompleksi sağlar.