Diyetle alınan lipidlerin ince bağırsak lümenindeki sindirimi tamamlandıktan sonra, oluşan… — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

Diyetle alınan lipidlerin ince bağırsak lümenindeki sindirimi tamamlandıktan sonra, oluşan ürünlerin enterositler tarafından emilmesi ve hücre içerisinde tekrar triaçilgliserol ( $TAG$ ) formuna dönüştürülmesi süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

A
$TAG$ sentezi için temel öncül molekül olarak sadece gliserol- $3$ -fosfat kullanılır.
Uzun zincirli yağ asitleri, $TAG$ sentezine katılmadan önce açil-CoA sentetaz (tiyokinaz) enzimi tarafından aktive edilir.Cevap
C
Diyetle alınan serbest gliserol, enterositlerde bulunan yüksek aktiviteli gliserokinaz enzimi ile fosforillenerek doğrudan $TAG$ sentezine katılır.
D
Sentezlenen $TAG$ 'lar, bağırsak hücrelerinde $Apo\ B-100$ proteini ile birleşerek şilomikron yapısına katılır.
E
Kısa ve orta zincirli yağ asitleri, enterosit içinde $TAG$ 'lara re-esterifiye edildikten sonra şilomikronlar aracılığıyla lenf sistemine verilir.

Cevap

Uzun zincirli yağ asitleri, enterosit içerisinde triaçilgliserol sentezine katılmadan önce açil-CoA sentetaz (tiyokinaz) enzimi ile aktif açil-CoA formlarına dönüştürülür.

Diyetle alınan uzun zincirli yağ asitleri enterositlere alındıktan sonra, düz endoplazmik retikulumda tekrar triaçilgliserol sentezinde kullanılır. Bu sentezin gerçekleşebilmesi için yağ asitlerinin 'açil-CoA sentetaz' (tiyokinaz) enzimi tarafından ATP kullanılarak açil-CoA formuna aktive edilmesi zorunludur. Aktive olan bu açil grupları, emilen

2

-monoaçilgliserol molekülüne eklenerek

TAG

sentezi tamamlanır.

Adım Adım Çözüm

Lümendeki sindirim ürünlerinin belirlenmesi

2

-monoaçilgliserol (

2

-MAG) ve serbest yağ asitleri (SYA)

Pankreatik lipaz, triaçilgliserolleri

1

. ve

3

. pozisyonlardan kopararak bu ürünleri oluşturur.

Hücre içi re-esterifikasyon yolağının analizi

2

-monoaçilgliserol yolağı

Enterositler, karaciğerden farklı olarak emilen

2

-MAG'ı doğrudan iskelet olarak kullanıp üzerine yağ asitleri ekleyerek

TAG

sentezler.

Yağ asitlerinin aktivasyon gereksiniminin değerlendirilmesi

Açil-CoA sentezi

Serbest yağ asitleri doğrudan ester bağı kuramazlar; bu işlem için tiyokinaz enzimi ile CoA eklenerek yüksek enerjili hale getirilmeleri gerekir.

Zincir uzunluğuna göre ayrımın yapılması

Uzun zincirliler (

\geq 12C

)

TAG

sentezine, kısa zincirliler portal kana geçer.

Kısa ve orta zincirli yağ asitleri suda daha çözünür oldukları için şilomikron yapısına girmeden doğrudan kana verilirler.

Anahtar Kavram

Enterositlerde Lipid Re-esterifikasyonu ve 2-Monoaçilgliserol Yolağı

Alternatif Yöntem

Hücre içi olaylar ile lümen olaylarını karıştırmamak için; lümende 'yıkım' (lipaz), hücrede 'yapım' (sentetaz/transferaz) olduğu hatırlanmalıdır.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Alternatif Yöntem

Konular

Bu konudan daha fazla soru