Mide asit salgısının düzenlenmesinde rol oynayan nöroendokrin mekanizmalar, hem stimülatör… — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

Mide asit salgısının düzenlenmesinde rol oynayan nöroendokrin mekanizmalar, hem stimülatör hem de inhibitör yolakların koordinasyonu ile çalışır. Vagal stimülasyonun mide antrumundaki hücresel etkileşimleri ve asit regülasyonu üzerindeki etkileri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Vagal uyarım, antrumda asetilkolin aracılığıyla $D$ hücrelerini inhibe ederek somatostatinin gastrin üzerindeki parakrin baskısını azaltırken; Gastrin Salgılatıcı Peptit ( $GRP$ ) aracılığıyla $G$ hücrelerinden gastrin salınımını uyarır.Cevap
B
Sekretin, duodenum lümenindeki yağ asitlerine yanıt olarak salgılanan ve parietal hücrelerdeki gastrin reseptörlerini ( $CCK-B$ ) kompetitif olarak bloke ederek mide asidini baskılayan temel hormondur.
C
Kolesistokinin ( $CCK$ ), mide parietal hücrelerinde ikincil haberci olarak $cAMP$ yolunu kullanarak asit sekresyonunu güçlü bir şekilde inhibe eder.
D
Somatostatin, mide lümenindeki $pH$ değeri $3.0$ 'ün üzerine çıktığında antral $D$ hücrelerinden salgılanarak portal dolaşım yoluyla karaciğere gider ve sistemik asit inhibisyonu sağlar.
E
Gastrik inhibitör peptit ( $GIP$ ), duodenumdaki $K$ hücrelerinden vagal uyarım ile salgılanır ve mide mukozası üzerinde güçlü bir trofik etki göstererek asit üretimini artırır.

Cevap

Vagal stimülasyonun

D

hücrelerini inhibe edip

G

hücrelerini

GRP

üzerinden uyarması doğru mekanizmadır.

Vagal aktivasyon sırasında salınan asetilkolin, parietal hücreleri doğrudan uyarırken aynı zamanda inhibitör olan

D

hücrelerini baskılar. Eş zamanlı olarak sinir uçlarından salınan

GRP

G

hücrelerini uyararak gastrin miktarını artırır. Bu kombinasyon, mide asit salgısının en üst düzeye çıkmasını sağlar.

Adım Adım Çözüm

Vagal uyarının nörotransmitterlerini belirle.

Vagus, postgangliyonik liflerinden asetilkolin (

ACh

) ve Gastrin Salgılatıcı Peptit (

GRP

) salgılar.

Mide asit regülasyonu hem kolinerjik hem de non-kolinerjik mekanizmalar içerir.

Antral hücreler üzerindeki etkileri analiz et.

ACh

D

hücrelerini (inhibitör hücreler) baskılar;

GRP

ise

G

hücrelerini uyarır.

D

hücrelerinin baskılanması, üzerindeki 'fren' mekanizmasının kalkması (disinhibisyon) anlamına gelir.

Net gastrin ve asit sonucunu değerlendir.

Hem doğrudan uyarım hem de somatostatin baskısının kalkmasıyla gastrin ve dolayısıyla asit salgısı artar.

Bu çift yönlü etki, sefalik ve gastrik fazlardaki güçlü asit yanıtını açıklar.

Anahtar Kavram

Mide antrumunda vagal kontrolün 'disinhibisyon' (Somatostatin baskılanması) ve 'stimülasyon' (GRP yoluyla Gastrin uyarılması) prensibi.

İpuçları

Vagusun mide antrumundaki etkileri sadece asetilkolinle sınırlı değildir; 'atropine dirençli' bir nörotransmitteri hatırlayın.

Somatostatin midede 'fren' görevi görür. Asit salgısını artırmak isteyen bir sistem bu freni ne yapar?

Daha Fazla Pratik

Vagus sinirinin kesildiği (vagotomi) durumlarda bazal ve uyarılmış asit salgısındaki değişimleri incelemek bu konuyu pekiştirecektir.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Konular

Bu konudan daha fazla soru