Soru

Zorluk: ZorETZ İnhibitörleri

Bir araştırma laboratuvarında, izole sıçan karaciğer mitokondrileri kullanılarak oksidatif fosforilasyon mekanizması incelenmektedir. Deney düzeneğinde substrat olarak NADHNADH üreten pirüvat ve malat kullanılmakta; yeterli O2O_2, PiP_i ve ADPADP varlığında aktif solunum (oksijen tüketimi) izlenmektedir. Ortama eklenen 'X' maddesinin oksijen tüketimini ve ATPATP sentezini tamamen durdurduğu görülüyor. Bu aşamadan sonra ortama yüksek konsantrasyonda ayırıcı (uncoupler) bir ajan olan 2,4-dinitrofenol (DNPDNP) eklenmesine rağmen oksijen tüketiminin tekrar başlamadığı saptanıyor.

Buna göre, 'X' maddesi ve mitokondriyal sistemdeki etkisi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Madde Antimisin A olabilir; bu durumda sitokrom bb bileşeni redüke, sitokrom c1c_1 bileşeni ise oksize haldedirCevap
  2. B
    Madde oligomisin olup, ATPATP sentaz üzerinden proton dönüşünü engelleyerek solunumu durdurmuştur
  3. C
    Madde rotenon olup, ortama süksinat eklenmesiyle oksijen tüketimi tekrar başlatılamaz
  4. D
    Madde siyanür olup, zincirdeki tüm elektron taşıyıcılarının tamamen oksize kalmasına neden olmuştur
  5. E
    Madde DNPDNP ile aynı mekanizmaya sahip olup mitokondriyal iç membranın proton geçirgenliğini artırmıştır

Cevap

İnhibitör Antimisin A ise blok öncesindeki sitokrom bb redüke, blok sonrasındaki sitokrom c1c_1 ise oksize haldedir.
Deneyde ayırıcı bir ajan olan DNPDNP eklenmesine rağmen oksijen tüketiminin (solunumun) başlamaması, inhibitörün ATPATP sentazda (Kompleks V) değil, doğrudan Elektron Transport Zinciri (ETZETZ) üzerinde bir blok oluşturduğunu kanıtlar. Antimisin A, Kompleks III'teki sitokrom bb ile sitokrom c1c_1 arasındaki elektron transferini engeller. Bu durumda bloktan önce yer alan bileşenler (NADH, Kompleks I, II, Ubikuinon ve Sitokrom bb) elektron birikmesiyle redüke (indirgenmiş) hale gelirken; bloktan sonra yer alan bileşenler (Sitokrom c1c_1, cc, a/a3a/a_3 ve O2O_2) elektron alamadıkları için oksize (yükseltgenmiş) halde kalırlar.

Adım Adım Çözüm

1
Oksijen tüketiminin durma nedenini analiz etme
ETZ inhibitörleri (Kompleks I-IV) veya oksidatif fosforilasyon inhibitörleri (Kompleks V/Oligomisin) oksijen tüketimini durdurabilir.
Solunum kontrolü mekanizması gereği ATP sentezi durduğunda ETZ de durur.
2
DNPDNP (Ayırıcı) eklenmesinin sonucunu yorumlama
DNP eklenmesi solunumu tekrar başlatmıyorsa, sorun ATP sentazda değil doğrudan ETZ zincirindedir.
DNP, ATP sentaz bloğunu bypass eder ancak ETZ'deki fiziksel bir bloğu bypass edemez.
3
ETZ bloğunun redox durumunu değerlendirme
Kompleks III bloğunda (Antimisin A) elektronlar bloktan önce (Sitokrom bb) birikir, bloktan sonraya (Sitokrom c1c_1) geçemez.
Inhibisyonun gerçekleştiği noktanın proksimali indirgenir (redüke), distali yükseltgenir (oksize).

Anahtar Kavram

ETZ İnhibisyonunda 'Bypass' ve Redox Analizi
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla