Soru

Zorluk: KolayTükürük Salgısı ve Özellikleri

Tükürük bezlerinde asini hücrelerinden salgılanan primer salgı, kanallardan (duktus) geçerken belirgin bir modifikasyona uğrar. Buna göre, ağız boşluğuna boşaltılan son tükürük salgısının elektrolit içeriği plazma ile karşılaştırıldığında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Potasyum (K+K^+) konsantrasyonu plazmadan her zaman daha yüksektir.Cevap
  2. B
    Sodyum (Na+Na^+) konsantrasyonu plazmadan daha yüksektir.
  3. C
    Salgı her zaman plazmaya göre hipertoniktir.
  4. D
    Klor (ClCl^-) konsantrasyonu plazmadan daha yüksektir.
  5. E
    Kanallarda suyun geri emilimi, sodyum geri emiliminden daha fazladır.

Cevap

Tükürükteki potasyum konsantrasyonunun plazmadan daha yüksek olması doğrudur.
Tükürük salgısı oluşumunda kanal hücreleri aktif olarak potasyum (K+K^+) salgılarken sodyum (Na+Na^+) geri emer. Kanalların suya geçirgenliğinin çok düşük olması sebebiyle su içeride kalır ve potasyum konsantrasyonu plazma seviyelerinin çok üzerine çıkar (yaklaşık 30 mEq/L; plazmada ise 4 mEq/L). Bu nedenle potasyumun plazmadan yüksek olması son tükürüğün en temel özelliğidir.

Adım Adım Çözüm

1
Asini ve kanal işlevlerinin ayrıştırılması
Asini hücreleri plazmaya izotonik bir primer salgı üretirken, kanal hücreleri bu salgının elektrolit içeriğini değiştirir.
Tükürük salgısı iki aşamalı bir süreçle oluşur.
2
Kanallardaki iyon hareketlerinin belirlenmesi
Kanal hücrelerinde Na+Na^+ ve ClCl^- geri emilir (absorbe edilir), K+K^+ ve HCO3HCO_3^- ise salgılanır.
Bu modifikasyon, tükürüğün karakteristik elektrolit yapısını belirler.
3
Son tükürükteki iyon konsantrasyonlarının karşılaştırılması
Geri emilim ve salgılama neticesinde tükürükte Na+Na^+ ve ClCl^- düşük, K+K^+ ve HCO3HCO_3^- ise plazmaya göre yüksek bulunur.
Kanalların suya geçirgen olmaması, salgının hipotonik kalmasını sağlar.

Anahtar Kavram

Tükürük bezlerinin kanal hücreleri Na+Na^+ ve ClCl^- geri emilimi, K+K^+ ve HCO3HCO_3^- salgılanması yaparak hipotonik ve potasyumdan zengin bir salgı oluşturur.

Daha Fazla Pratik

Aldosteron hormonunun tükürükteki sodyum ve potasyum oranlarını nasıl değiştirdiğini inceleyiniz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla