Examkin

Genel Anatomi

185 soru

Soru 181Soru →

Anatomik düzlemler ve eksenler arasındaki ilişki düşünüldüğünde, bir eklemde gerçekleşen rotasyonel hareketin içinde bulunduğu düzlem ile bu hareketin etrafında döndüğü eksen birbirine diktir.

Buna göre, anatomik pozisyonda bulunan bir kişide elin radyal deviasyonu (abdüksiyon) hareketi aşağıdaki eksenlerin hangisi etrafında gerçekleşir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sagittal eksen

Cevap

Elin radyal deviasyonu (abdüksiyon) hareketi, frontal düzlemde gerçekleştiği için bu düzleme dik olan sagittal eksen etrafında oluşur.
Anatomi ve biyomekanik prensiplerine göre, bir hareketin gerçekleştiği düzlem ile o hareketin etrafında döndüğü eksen birbirine daima diktir. Elin radyal deviasyonu (abdüksiyon), vücudu ön ve arka bölümlere ayıran frontal (koronal) düzlem üzerinde gerçekleşir. Bu düzleme dik olan ve önden arkaya doğru uzanan eksen ise sagittal eksendir. Dolayısıyla abdüksiyon ve addüksiyon hareketleri sagittal eksen etrafında gerçekleştirilir.

Adım Adım Çözüm

1
Hareketin tanımlanması
Elin radyal deviasyonu, elin başparmak (radius) tarafına doğru, vücudun orta hattından uzaklaşarak yaptığı bir harekettir ve abdüksiyon olarak sınıflandırılır.
Doğru ekseni bulmak için önce hareketin hangi sınıfa girdiğini bilmek gerekir.
2
Hareket düzleminin belirlenmesi
Abdüksiyon ve addüksiyon hareketleri, vücudu ön ve arka iki yarıma ayıran frontal (koronal) düzlem içerisinde gerçekleşir.
Biyomekanik kurallara göre hareketler belirli düzlemlerin içinde oluşur.
3
Düzleme dik eksenin saptanması
Frontal düzleme dik olan ve önden arkaya doğru uzanan eksen sagittal eksendir.
Rotasyonel hareketler, hareketin gerçekleştiği düzleme dik olan bir eksen etrafında dönerler.

Anahtar Kavram

Anatomik hareketlerde düzlem ve eksenlerin diklik prensibi

İpuçları

1
Abdüksiyon hareketinin hangi anatomik düzlemde gerçekleştiğini hatırlayın (vücudun ön ve arka parçalarını düşünün).
2
Bir düzlemdeki hareketin ekseni, o düzleme 'dik' (90 derece) olan doğrudur.
3
Frontal (koronal) düzlem bir kağıt gibi önünüzde duruyorsa, bu kağıdı delip geçen kalem hangi ekseni temsil eder?

Daha Fazla Pratik

Diğer eklemlerdeki rotasyonel hareketlerin (örneğin supinasyon) eksen ve düzlem ilişkisini çalışarak pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 182Soru →

Sinir sisteminin genel organizasyonunda, medulla spinalis ile truncus sympathicus arasındaki lif alışverişini düzenleyen rami communicantes yapıları ve spinal sinirlerin fonksiyonel komponentleri (GSE, GVE, GSA, GVA) göz önüne alındığında; bu sistemin yapısal ve fonksiyonel organizasyonuna ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ramus communicans griseus, postganglionik sempatik liflerin (GVE) spinal sinirlere katılarak vücut duvarına dağılımını sağlayan ve tüm spinal sinir seviyelerinde bulunan bir yapıdır.

Cevap

Ramus communicans griseus, postganglionik sempatik liflerin spinal sinirlere katılarak periferik dağılımını sağlayan ve tüm spinal sinir seviyelerinde bulunan bir yapıdır.
Doğru ifade, ramus communicans griseus'un postganglionik sempatik lifleri taşıdığı ve tüm spinal sinirlere (C1'den koksigeal seviyeye kadar) bağlandığı gerçeğidir. Bu lifler vücut duvarındaki (soma) efektör yapılara (kan damarları, m. arrectores pilorum ve ter bezleri) ulaşmak için spinal sinirlerin anterior ve posterior dallarına katılırlar.

Adım Adım Çözüm

1
Preganglionik sempatik liflerin (GVE) çıkış seviyelerini belirle.
Sempatik preganglionik lifler sadece T1−L2T_1-L_2 seviyelerinden çıkar.
Otonom sinir sisteminin torakolomber çıkış kuralı gereğidir.
2
Ramus communicans albus ve griseus'un içeriklerini karşılaştır.
Albus: Preganglionik sempatik (B lifi) + GVA. Griseus: Postganglionik sempatik (C lifi).
Miyelinli lifler beyaz, miyelinsiz lifler gri görünüm verir.
3
Rami communicantes'lerin spinal seviye dağılımını analiz et.
Albus sadece T1−L2T_1-L_2'de, Griseus tüm seviyelerde (C1−Co1C_1-Co_1) bulunur.
Sempatik yanıtın tüm vücuda dağılabilmesi için postganglionik liflerin her spinal sinire ulaşması gerekir.
4
Viseral afferentlerin (GVA) izlediği yolu ve ganglion yapısını değerlendir.
GVA lifleri albus üzerinden geçer, spinal ganglionda sinaps yapmadan MSS'ye girer.
Duyu nöronları psödounipolar olup sinapsları MSS içindedir.

Anahtar Kavram

Sempatik sistem organizasyonunda rami communicantes ve fonksiyonel lif komponentlerinin dağılımı.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 183Soru →

Sinir sisteminin genel organizasyonunda, truncus sympathicus gibi otonomik ganglionlardan köken alarak hedef organlara ilerleyen postganglionik liflerin Erlanger-Gasser sınıflamasındaki tipi ve bu liflerin çevresel destek yapısından sorumlu olan glia hücresi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: C tipi lif - Schwann hücresi

Cevap

Postganglionik otonomik lifler Erlanger-Gasser sınıflamasına göre C tipi liflerdir ve bu liflerin çevresindeki destek yapısını Schwann hücreleri oluşturur.
Sinir sisteminde otonomik ganglionlardan çıkan ve efektör organlara giden postganglionik lifler, Erlanger-Gasser sınıflamasına göre çapı en küçük ve iletisi en yavaş olan miyelinsiz C tipi liflerdir. Çevresel sinir sisteminde (ÇSS) yer alan bu aksonların beslenmesi ve fiziksel korunmasından Schwann hücreleri sorumludur. Schwann hücreleri, miyelin oluşturmasalar bile bu lifleri sitoplazmik uzantılarıyla sararlar.

Adım Adım Çözüm

1
Otonomik postganglionik liflerin özelliklerini belirle.
Postganglionik lifler miyelinsizdir ve ileti hızları en düşüktür.
Erlanger-Gasser sınıflamasında miyelinsiz ve en yavaş lifler C grubundadır.
2
Çevresel sinir sistemi (ÇSS) glia hücrelerini sınıflandır.
ÇSS'de aksonları saran hücre Schwann hücresidir.
Schwann hücreleri hem miyelinli liflerde miyelin oluşturur hem de miyelinsiz lifleri (Remak demetleri) sitoplazmalarıyla sararak destekler.

Anahtar Kavram

Erlanger-Gasser Lif Sınıflaması ve Periferik Glia Fonksiyonları
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 184Soru →

Sinir sisteminin genel organizasyonu, ganglion yapıları ve sinir lifi sınıflamaları göz önüne alındığında, periferik sinir sistemi (PSS) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Erlanger-Gasser sınıflamasındaki B tipi lifler, otonomik sistemin miyelinli preganglionik liflerini temsil eder.

Cevap

Erlanger-Gasser sınıflamasındaki B tipi liflerin otonomik sistemin miyelinli preganglionik liflerini temsil ettiği ifadesi doğrudur.
Erlanger-Gasser sınıflamasına göre, B grubu lifler otonomik sinir sisteminin preganglionik liflerini oluşturur. Bu lifler ince bir miyelin kılıfına sahiptir ve ileti hızları 3−153-15 m/sn civarındadır.

Adım Adım Çözüm

1
Erlanger-Gasser sinir lifi sınıflamasını hatırla.
A (alfa, beta, gamma, delta) lifleri kalın miyelinli ve hızlı; B lifleri ince miyelinli preganglionik; C lifleri miyelinsiz postganglionik/duyusal liflerdir.
Lif tipine göre miyelin varlığı ve fonksiyonel görev belirlenir.
2
Ganglion türlerini yapısal olarak karşılaştır.
Duyusal ganglionlar pseudounipolar (sinaps yok); otonomik ganglionlar multipolar (sinaps var) nöronlardan oluşur.
PSS organizasyonunda sinapsın nerede gerçekleştiğini bilmek esastır.
3
Glia hücrelerinin sistemik dağılımını analiz et.
PSS'de miyelinasyon Schwann hücreleri tarafından, MSS'de ise oligodendrositler tarafından gerçekleştirilir.
Glia hücrelerinin lokasyon ve görev eşleşmesi anatomik organizasyonun parçasıdır.

Anahtar Kavram

Sinir liflerinin Erlanger-Gasser sınıflaması ve PSS ganglionlarının yapısal organizasyonu.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 185Soru →

Eklemlerin morfolojik sınıflandırması ve hareket kabiliyetleri dikkate alındığında; konkav eklem yüzeyinin, konveks eklem yüzeyinin (caputcaput) yarısından fazlasını içine alacak şekilde derinleştiği ve üç eksende (multiaxialmultiaxial) harekete izin veren 'articulatio cotylica' (havan tipi eklem) aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Articulatio coxae

Cevap

Kalça eklemi (articulatioarticulatio coxaecoxae), konkav yüzeyin derinliği nedeniyle cotylica tipindedir.
Kalça eklemi (articulatioarticulatio coxaecoxae), acetabulum'un derin yapısı ve labrum acetabulare'nin desteği sayesinde femur başını (caput femoris) yarısından fazlasını içine alacak şekilde kavrar. Bu morfolojik özellik, küre tipi eklemler içinde onu 'articulatio cotylica' (havan tipi) olarak özelleştirir.

Adım Adım Çözüm

1
Eklemlerin morfolojik tiplerini ve eksen sayılarını belirle.
Omuz ve kalça eklemleri çok eksenli (multiaxialmultiaxial) küre tipi eklemlerdir. Ayak bileği ve radyoulnar eklemler tek eksenlidir.
Soruda istenen 'cotylica' tipi, küre tipi eklemlerin (spheroideaspheroidea) bir alt grubudur.
2
Eklem çukurunun derinliğini karşılaştır.
Omuz ekleminde fossa glenoidalis sığdır. Kalça ekleminde acetabulum, labrum ile birlikte femur başının yarısından fazlasını örter.
'Cotylica' (havan tipi) tanımı için konkav yüzeyin konveks başın %50'sinden fazlasını kuşatması gerekir.
3
Tanıma uyan anatomik örneği seç.
Kalça eklemi (articulatioarticulatio coxaecoxae) cotylica tanımına tam uyar.
Anatomik stabiliteyi artıran bu yapı kalça ekleminin temel özelliğidir.

Anahtar Kavram

Articulatio cotylica, konkav yüzeyin konveks yüzeyi (baş) derinlemesine içine aldığı multiaxial bir eklem tipidir.

Daha Fazla Pratik

Diğer multiaxial eklem tipi olan 'articulatio plana' (kayma tipi) eklemlerin neden bazen non-axial olarak sınıflandırıldığını inceleyiniz.
Tahmini Süre:45s
ÖncekiSayfa 10 / 10
Genel Anatomi — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı — Sayfa 10 | Examkin