Soru

Zorluk: Çok zorPsikolojide Ekoller ve Yaklaşımlar

Aşağıda psikoloji tarihindeki bazı ekollerin temel savları ve kuramsal özellikleri verilmiştir. Sol sütunda yer alan kuramsal tanımları, sağ sütundaki ilişkili oldukları psikolojik yaklaşımlarla doğru biçimde eşleştiriniz.

  • Zihnin yapısal analizinden ziyade, çevreye uyum (adaptasyonadaptasyon) süreçlerindeki işlevsel rollerine ve problem çözme yeteneğine odaklanan yaklaşımİşlevselcilik (Fonksiyonalizm)
  • Bilinci duyumlar, imgeler ve duygular gibi en küçük yapı taşlarına indirgeyerek laboratuvarda içebakış (introspeksiyonintrospeksiyon) yöntemiyle incelemeyi amaçlayan yaklaşımYapısalcılık (Strüktüralizm)
  • Zihinsel yaşantının parçalanamaz bir bütün olduğunu ve zihnin uyarıcıları doğrudan organize biçimde algıladığını savunan yaklaşımGestalt Ekolü
  • İnsanı edilgen bir uyarıcı-tepki (UTU-T) mekanizması olarak gören yaklaşımlara karşı çıkıp; özgür iradeyi ve kendini gerçekleştirme eğilimini temel alan yaklaşımHümanistik (İnsancıl) Yaklaşım

Cevap

Zihnin çevreye uyum işlevini vurgulayan tanım İşlevselcilik ile; bilinci en küçük parçalarına indirgeyerek içebakış yöntemiyle inceleyen tanım Yapısalcılık ile; zihinsel yaşantıyı parçalanamaz bütünler olarak ele alan tanım Gestalt Ekolü ile; uyarıcı-tepki modeline karşı çıkarak özgür iradeyi savunan tanım ise Hümanistik Yaklaşım ile eşleşmelidir.
Doğru eşleştirmede; zihnin çevreye uyum sağlama işlevi İşlevselcilik (Fonksiyonalizm) ile; bilincin ögelerine ayrıştırılması ve içebakış yöntemi Yapısalcılık (Strüktüralizm) ile; algının parçalanamaz bir bütün olarak ele alınması Gestalt Ekolü ile; insanın özgür iradesi ve kendini gerçekleştirme potansiyeli ise Hümanistik Yaklaşım ile ilişkilendirilir.

Adım Adım Çözüm

1
Sol sütundaki birinci tanımda geçen 'çevreye uyum (adaptasyon) süreçlerindeki işlevsel roller' ifadesinin hangi ekole işaret ettiğini belirlemek.
Bu ifade, William James ve John Dewey tarafından temsil edilen ve zihnin işlevlerine odaklanan İşlevselcilik (Fonksiyonalizm) ile eşleşir.
İşlevselcilik ekolü, zihnin yapısından ziyade çevreye uyum sağlama sürecindeki dinamik ve uyum sağlayıcı işlevlerini inceler.
2
Sol sütundaki ikinci tanımda yer alan 'bilinci en küçük yapı taşlarına indirgeme' ve 'içebakış (introspeksiyon)' kavramlarının hangi yaklaşımla ilişkili olduğunu analiz etmek.
Bu kavramlar Wilhelm Wundt ve Edward Titchener tarafından geliştirilen Yapısalcılık (Strüktüralizm) yaklaşımı ile eşleşir.
Yapısalcılık, bilincin yapısını kurucu duyusal parçalara ayırarak laboratuvar ortamında içebakış yöntemiyle incelemeyi esas alır.
3
Sol sütundaki üçüncü tanımda geçen 'parçalanamaz bütün' ve 'doğrudan organize biçimde algılama' ifadelerinin hangi ekole ait olduğunu belirlemek.
Bu görüş, Max Wertheimer ve arkadaşlarının öncülüğünü yaptığı Gestalt Ekolü ile eşleşir.
Gestalt ekolü, bütünün parçaların toplamından farklı olduğunu savunarak algısal organizasyon ilkelerini kuramsallaştırmıştır.
4
Sol sütundaki dördüncü tanımda yer alan 'uyarıcı-tepki (UTU-T) mekanizmalarına karşı çıkış', 'özgür irade' ve 'kendini gerçekleştirme' kavramlarının hangi yaklaşıma karşılık geldiğini saptamak.
Bu özellikler Carl Rogers ve Abraham Maslow tarafından savunulan Hümanistik (İnsancıl) Yaklaşım ile eşleşir.
Hümanistik yaklaşım, davranışı mekanik veya bilinçdışı süreçlerle sınırlayan determinist kuramlara tepki olarak doğmuş ve insan potansiyeli ile özgür iradeye odaklanmıştır.

Anahtar Kavram

Psikolojide Ekoller ve Yaklaşımların Kuramsal Temelleri ve Yöntemleri
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla