Soru

Zorluk: ZorCumhuriyet Dönemi Şiirinde Saf Şiir, Toplumcu Şiir ve Milli Edebiyat Zevkini Sürdürenler

Cumhuriyet Dönemi Türk edebiyatında şiir anlayışlarının tartışıldığı bir panelde üç farklı şair söz alarak şu görüşleri dile getirmiştir:

I. Şair: Şiir, her şeyden önce dilde bir arınma, biçimde kusursuzluk ve estetik bir ahenk yaratma sanatıdır. Şiiri toplumsal ya da siyasi bir davanın aracı hâline getirmek, onun özüne zarar verir. Kelimelerin ses değerleri ve musikiyle örülü bir rüya âlemi kurmalı; insan ruhunun derinliklerini, zamanı, aşkı ve ölüm karşısındaki ürperişlerini fısıldamalıdır.

II. Şair: Sanat, fildişi kulelerde soyut hayaller kurmak değildir. Şiirimiz köylünün, işçinin, ezilen kitlelerin sesi olmalı; toplumsal adaletsizlikleri ve sınıf mücadelesini haykırmalıdır. Hece veya aruz gibi geleneksel kalıplar bu dinamik yapıyı sınırlayacağından, şiirde serbest nazmın geniş olanaklarından yararlanılmalıdır.

III. Şair: Şiirimizin kaynağı kendi millî kültürümüz ve Anadolu coğrafyasıdır. Memleket sevgisini, yurt güzelliklerini, gurbet acısını ve Anadolu insanının samimi dünyasını halk şiirimizin hece ölçüsü ve yalın Türkçesiyle dile getirmeliyiz. Millî değerleri modern bir duyarlılıkla şiire aktarırken biçimsel bütünlükten taviz vermemeliyiz.

Bu şairlerin savundukları sanat anlayışları ve Cumhuriyet Dönemi Türk şiirindeki temsilcileri göz önünde bulundurulduğunda, aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A
    I. şairin dile getirdiği poetik ilkeler saf şiir anlayış��nı yansıtır; Ahmet Hamdi Tanpınar'ın 'Ne İçindeyim Zamanın' adlı şiiri bu doğrultuda şekillenmiştir.
  2. B
    II. şairin savunduğu toplumcu gerçekçi şiir çizgisinde eser veren Rıfat Ilgaz, 'Sınıf' adlı eserinde toplumsal duyarlılığı ve emek mücadelesini ön plana çıkarmıştır.
  3. C
    III. şairin temsil ettiği millî edebiyat zevkini sürdüren şiirde halk kültüründen beslenilmiş; Ahmet Kutsi Tecer memleket temalı şiirleriyle bu yönelimin önemli isimlerinden biri olmuştur.
  4. D
    Yedi Meşaleciler, I. şairin vurguladığı estetik titizlik ve biçimsel mükemmellik arayışını benimseyerek saf şiir anlayışının Cumhuriyet Dönemi'ndeki ilk temsilcileri olmuşlardır.
  5. III. şairin şiir anlayışına uygun eserler veren Kemalettin Kamu, pastoral türdeki 'Bingöl Çobanları' adlı eserinde sınıfsal çatışmaları didaktik bir üslupla ele almış ve bu doğrultuda serbest ölçüyü kullanmıştır.Cevap

Cevap

Kemalettin Kamu'nun 'Bingöl Çobanları' adlı şiirinin sınıfsal çatışmaları ele aldığı ve serbest ölçüyle yazıldığı yönündeki iddia yanlıştır. Bu eser hece ölçüsüyle yazılmış pastoral bir memleket şiiridir.
Doğru yanıt, Kemalettin Kamu'nun 'Bingöl Çobanları' şiirine ilişkin yanlış bilgiler içeren ifadedir. Kemalettin Kamu, Millî Edebiyat zevk ve duyarlılığını sürdüren bir şairdir. Ancak onun 'Bingöl Çobanları' adlı meşhur şiiri, sınıfsal çatışmaları didaktik bir üslupla ele almaz; aksine pastoral şiir türünün Türk edebiyatındaki en önemli örneklerinden biri olup kır ve çoban yaşamını lirik-pastoral bir dille, hece ölçüsü kullanarak anlatır. Bu nedenle bu şiirde sınıfsal çatışmaların işlendiği ve serbest ölçünün kullanıldığı iddiası tamamen yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Paneldeki şairlerin konuşmalarından hareketle savundukları şiir anlayışlarını tespit edin.
I. şair saf şiir (öz şiir), II. şair toplumcu gerçekçi şiir, III. şair ise millî edebiyat zevk ve duyarlılığını sürdüren şiir anlayışını savunmaktadır.
Şairlerin estetik, tema, ölçü ve şiirin işlevine yönelik ifadeleri bu grupları açıkça karakterize etmektedir.
2
Seçeneklerdeki şair, eser ve özellik eşleştirmelerini inceleyerek doğruluklarını kontrol edin.
Ahmet Hamdi Tanpınar (saf şiir), Rıfat Ilgaz (toplumcu gerçekçi), Ahmet Kutsi Tecer (millî edebiyat zevki) ve Yedi Meşaleciler (saf şiir) ile ilgili yargıların doğru olduğu görülür.
Bu sanatçılar ve eserleri, ilgili şiir anlayışlarının temel ilkeleriyle örtüşmektedir.
3
Kemalettin Kamu ve 'Bingöl Çobanları' eserine yönelik yargının doğruluğunu sorgulayın.
Kemalettin Kamu millî edebiyat zevkini sürdüren bir şairdir ancak 'Bingöl Çobanları' pastoral bir şiirdir, hece ölçüsüyle yazılmıştır ve sınıfsal çatışmaları/toplumcu gerçekçi ögeleri içermez.
Eserin hem biçimsel yapısı (hece ölçüsü) hem de teması (pastoral/kır hayatı) toplumcu gerçekçi şiirin serbest nazım ve sınıfsal mücadele ilkeleriyle çelişmektedir. Bu durum ilgili seçenekteki yargıyı yanlış kılar.

Anahtar Kavram

Cumhuriyet Dönemi Türk şiirinde Saf Şiir, Toplumcu Şiir ve Millî Edebiyat zevkini sürdüren şiir anlayışlarının karşılaştırılması ve şair-eser ilişkisi.
Bu soruyu puanla