Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorSolunum Sistemi

İnsan solunum sisteminde karbondioksitin (CO2CO_2) doku kılcallarından alveollere taşınması sürecinde gerçekleşen biyokimyasal olaylar ile bu olaylarda doğrudan işlev gören moleküller aşağıda verilmiştir.

Buna göre, sol sütundaki olay tanımlarını sağ sütundaki doğru moleküllerle eşleştiriniz.

  • Doku kılcallarında alyuvara giren karbondioksitin, karbonik anhidraz enzimi yardımıyla su ile birleşmesi sonucu sentezlenen kararsız ara ürünKarbonik asit (H2CO3H_2CO_3) molekülü
  • Doku kılcallarında üretilen bikarbonat iyonlarının (HCO3−HCO_3^-) plazmaya difüzyonuna karşılık, hücre içi elektriksel yükü korumak adına alyuvara giren iyonKlorür (Cl−Cl^-) iyonu
  • Akciğer kılcal damarlarından geçerken alveol boşluğuna verilecek olan karbondioksitin, plazmadan alyuvara dönen bikarbonattan geri üretilmesi sırasında açığa çıkan son ürünSerbest karbondioksit (CO2CO_2) gazı
  • Doku kılcallarındaki karbondioksit hidrasyonu sonucu serbest kalan hidrojen iyonlarının (H+H^+), kan pHpH'ını ölümcül düzeyde düşürmesini engellemek üzere bağlandığı molekülHemoglobin (HbHb) proteini

Cevap

Sol sütundaki olay tanımları ile sağ sütundaki moleküller sırasıyla şu şekilde eşleşir: Doku kılcallarındaki kararsız ara ürün Karbonik asit (H2CO3H_2CO_3) molekülüdür; elektriksel yükü korumak için alyuvara giren iyon Klorür (Cl−Cl^-) iyonudur; akciğer kılcallarında açığa çıkan son ürün Serbest karbondioksit (CO2CO_2) gazıdır; serbest hidrojen iyonlarını bağlayan molekül ise Hemoglobin (HbHb) proteinidir.
Karbondioksitin kanda taşınması sırasında alyuvar içinde gerçekleşen ardışık reaksiyonlarda; karbondioksit ve suuyun birleşmesiyle karbonik asit oluşur, bikarbonatın plazmaya çıkışıyla klorür içeri girerek elektriksel dengeyi korur, açığa çıkan serbest hidrojen iyonları hemoglobin tarafından tamponlanır ve akciğer kılcallarında bu süreçler tersine işleyerek serbest karbondioksit gazı üretilip alveole verilir.

Adım Adım Çözüm

1
Doku kılcallarında karbondioksit taşınmasının ilk basamağını analiz etmek
Doku kılcallarında hücrelerden kana geçen CO2CO_2, alyuvar içine girer ve karbonik anhidraz enzimi yardımıyla su ile birleşerek karbonik asidi (H2CO3H_2CO_3) oluşturur. Bu nedenle 1. tanım Karbonik asit (H2CO3H_2CO_3) ile eşleşir.
CO2CO_2 ve H2OH_2O birleşimi solunum gazlarının kimyasal taşınma sürecindeki ilk ana basamaktır.
2
Alyuvardaki elektriksel yük dengesinin nasıl korunduğunu incelemek
Oluşan karbonik asit H+H^+ ve HCO3−HCO_3^- iyonlarına ayrışır. Bikarbonat (HCO3−HCO_3^-) plazmaya difüzyonla geçerken alyuvarın elektrik yük dengesini korumak için plazmadan alyuvar içine klorür (Cl−Cl^-) iyonları girer. Bu nedenle 2. tanım Klorür (Cl−Cl^-) iyonu ile eşleşir.
Negatif yüklü bir iyonun hücre dışına çıkışı, yük denkliği için başka bir negatif iyonun içeri girmesini gerektirir.
3
Akciğer kılcallarında tersine dönen reaksiyonları ve nihai gaz çıkışını belirlemek
Akciğer kılcallarında plazmadaki bikarbonat alyuvara girer, H+H^+ ile birleşerek karbonik asidi oluşturur. Karbonik asit ise karbonik anhidrazla su ve karbondiokside parçalanır. Açığa çıkan karbondioksit alveollere geçerek soluk vermeyle dışarı atılır. Bu nedenle 3. tanım Serbest karbondioksit (CO2CO_2) gazı ile eşleşir.
Solunum sisteminin temel amacı vücuttaki atık karbondioksiti serbest gaz halinde vücuttan uzaklaştırmaktır.
4
Serbest hidrojen iyonlarının tamponlanma mekanizmasını saptamak
Karbonik asidin iyonlaşmasıyla oluşan serbest hidrojen (H+H^+) iyonları, kanın asitliğini (pHpH'ını) bozmamak için alyuvar içindeki hemoglobin (HbHb) pigmentine bağlanarak HbHHbH şeklinde taşınır. Bu nedenle 4. tanım Hemoglobin (HbHb) proteini ile eşleşir.
Kan pHpH'ının dar bir aralıkta (7,4) sabit tutulması homeostasi için hayati önem taşır.

Anahtar Kavram

Karbondioksitin (CO2CO_2) kanda bikarbonat iyonları şeklinde taşınma mekanizması ve tamponlama reaksiyonları
Bu soruyu puanla

Konular

Solunum Sistemi

Bu konudan daha fazla soru