Aşağıda Cumhuriyet Dönemi Türk şiirine ait iki farklı şiir örneği verilmiştir:
I. Metin
*Hiçbir şeyden çekmedi dünyada*
*Nasırdan çektiği kadar;*
*Hatta çirkin yaratıldığından bile*
*O kadar müteessir değildi;*
*Kundurası vurmadığı zamanlarda*
*Anmazdı ama Allah'ın adını,*
*Günahkâr da sayılmazdı.*
II. Metin
*Hani bir sevgiliniz vardı*
*Yedi sekiz yıl önce,*
*Dün yolda rastladım*
*Sevindi beni görünce.*
*Sokakta ayaküstü*
*Konuştuk oradan buradan,*
*Evlenmiş, çocukları olmuş*
*Bir kız, bir oğlan.*
Bu iki metnin üslup, tema ve poetik arka planları karşılaştırıldığında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
- AI. Metin, geleneksel şiirin yüceleştirdiği temaları ve şairaneliği alaycı (ironik) bir yaklaşımla yıkmayı hedefleyen Garip (I. Yeni) akımının karakteristik özelliklerini taşımaktadır.
- BII. Metin, serbest tarzda yazılmış olmakla birlikte, günlük yaşamın sıradan bir kesitini lirik bir hassasiyet ve estetik bir iç ahenkle sunarak Garip dışında yeniliği sürdüren şiir anlayışını yansıtmaktadır.
- CI. Metin'de 'nasır' ve 'kundura' gibi sıradan sözcüklerle şiirin dil kadrosu tabana yayılırken II. Metin'de iddiasız, hüzünlü ve kendi içine kapalı bir anlatımla bireysel bir burukluk dile getirilmiştir.
- Her iki şiir de Garip hareketinin 'şiiri duyguya değil, yalnızca akla dayandırma ve her türlü şairaneliği yok etme' ilkesine sıkı sıkıya bağlı kalınarak yazılmış; edebi sanatlar ve iç ahenk tamamen dışlanarak ortak bir poetika oluşturulmuştur.Cevap
- EI. Metin'de günlük konuşma dilinin yalınlığıyla sıradan bir insanın portresi çizilerek şiirsel dil sıradanlaştırılırken II. Metin'de hüzün ve geçmişe duyulan özlem üzerinden duygu dünyası korunmuştur.
Cevap
Her iki şiirin de Garip hareketinin 'şiiri duyguya değil, yalnızca akla dayandırma ve her türlü şairaneliği yok etme' ilkesine bağlı kalınarak yazıldığını, edebi sanatların ve iç ahengin tamamen dışlandığını savunan seçenek yanlıştır.
Doğru cevap, iki şiirin de Garip manifestosunun 'şiiri duyguya değil akla dayandırma' ilkesine uygun olarak yazıldığını ve iç ahengi tamamen dışladığını öne süren seçenektir. Çünkü ikinci metin, Garip akımı dışında kalarak kendi özgün çizgisinde yeniliği sürdüren Behçet Necatigil'e aittir. Necatigil ve onunla aynı yönelimi paylaşan şairler, Garip'in şiiri tümüyle sıradanlaştıran, lirizmi ve ahengi yok eden katı kurallarına karşı çıkmışlar; şiirsel derinliği, estetik ahengi ve duygu dünyasını korumuşlardır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Cumhuriyet Dönemi Türk şiirinde Garip (I. Yeni) akımı ile Garip dışında yeniliği sürdüren şiirin poetik, üslup ve tema bakımından ayrıştığı noktalar.
Tahmini Süre:2m 30s