Hristiyanlıkta mezheplerin teolojik yaklaşımları; kullandıkları sembollerin anlamlarına, ibadet mekânlarının tasarımlarına ve ritüellerin uygulanış biçimlerine doğrudan yansımıştır. Örneğin; Kutsal Ruh'un güvercinle sembolize edilmesi veya ilk dönemlerde zulümden kaçan Hristiyanların balık (ichthys) figürünü gizli bir parola olarak kullanması Hristiyanlık tarihinin erken dönemlerine kadar uzanır. Ancak mezheplerin kurumsallaşmasıyla birlikte sembollerin ibadetteki yeri ve kullanımı da farklı yorumlanmıştır.
Bu bağlamda Hristiyan mezhepleri ve sembolleri ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
- AKatolik Kilisesi'nde haç tasvirlerinde genellikle Hz. İsa'nın çarmıhtaki ıstırabını yansıtan figürlü haçlar (crucifix) tercih edilirken, Protestanlıkta dirilişe vurgu yapmak amacıyla figürsüz, sade haçlar kullanılır.
- BOrtodoks Kilisesi'nde kullanılan haç tasviri; ana yatay çubuğun yanı sıra üzerinde İsa'nın ba�� levhasını simgeleyen üstte kısa bir çubuk ve ayak basamağını simgeleyen altta eğik bir çubuk barındıran üç yatay çubuklu yapıya sahiptir.
- CErken Hristiyanlıkta yaygın olan balık (ichthys) sembolü, Yunanca 'İsa Mesih, Tanrı'nın Oğlu, Kurtarıcı' ifadesinin baş harflerinden oluşan bir şifre olması sebebiyle kutsal kabul edilmiş ve mezar taşlarında sıklıkla kullanılmıştır.
- Protestanlıkta ibadethanelerde azizlerin heykel ve resimlerinin (ikonaların) teolojik birer sembol olarak saygı görmesi ve litürjik ibadette merkezi bir araç olarak kullanılması zorunlu kabul edilir.Cevap
- EGüvercin sembolü, İncillerde Hz. İsa'nın vaftiz edilmesi sırasında semanın açılıp Kutsal Ruh'un bir güvercin gibi onun üzerine indiğinin anlatılmasına dayanarak Hristiyan sanatında Tanrı'nın inayeti ve ruhani varlığıyla ilişkilendirilir.
Cevap
Protestanlıkta kiliselerde aziz heykel ve resimlerinin (ikonaların) ibadette merkezi bir araç ve zorunluluk olarak kabul edildiğini belirten ifade yanlıştır. Protestanlık Reform süreciyle birlikte bu tarz tasvirleri ibadetten dışlamıştır.
Protestanlık, 16. yüzyıldaki Reform hareketleriyle birlikte Katolik ve Ortodoks kiliselerindeki aziz tasvirlerine, ikonalar ve heykellere yönelik aşırı saygıyı İncil dışı bularak reddetmiştir. Protestan kiliseleri heykel ve ikonalar barındırmaz, ibadette bunları bir zorunluluk veya aracı olarak kabul etmez. Dolayısıyla Protestanlıkta ikonaların ve heykellerin merkezi bir litürjik araç ve zorunluluk olduğunu savunan ifade yanlıştır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Hristiyanlıkta mezheplerin kutsal tasvir, heykel ve sembollerin kullanımına yönelik teolojik yaklaşımları