Examkin

Soru

Zorluk: ZorSürdürülebilirlik ve Yeşil Kimya

Sürdürülebilirlik çalışmaları kapsamında kimyasal üretim süreçlerinin çevreye ve insan sağlığına olan olumsuz etkilerini en aza indirmeyi hedefleyen Yeşil Kimya, 12 temel prensip üzerine kurulmuştur. Bu prensiplerin temel felsefesi; kirliliği veya atığı oluştuktan sonra temizlemek ya da arıtmak yerine, henüz tasarım aşamasındayken kaynağında engellemektir.

Bir endüstriyel kimya tesisinde bu hedefler doğrultusunda şu düzenlemeler yapılmıştır:

I. Üretim süreci sonucunda açığa çıkan asidik atık suların, alıcı ortama deşarj edilmeden önce bazik maddelerle nötralleştirilmesi
II. İlaç hammaddesi sentezinde yan ürün oluşumunu ve basamak sayısını azaltmak amacıyla seçici bir enzim (biyokatalizör) kullanılması
III. Ambalaj malzemesi üretiminde petrol türevi polimerler yerine, tarımsal atıklardan elde edilen biyobozunur polilaktik asit polimerinin hammadde olarak tercih edilmesi

Buna göre, bu düzenlemelerden hangileri doğrudan Yeşil Kimya prensipleri kapsamında yer alır?

  1. A
    Yalnız I
  2. B
    Yalnız II
  3. C
    I ve II
  4. II ve IIICevap
  5. E
    I, II ve III

Cevap

İkinci ve üçüncü öncülleri içeren seçenek doğrudur.
İkinci öncüldeki seçici enzim kullanımı (katalizör kullanımı ve türevlerin azaltılması) ile üçüncü öncüldeki biyobozunur polimer kullanımı (yenilenebilir hammadde kullanımı ve bozunabilir tasarım) doğrudan Yeşil Kimya prensiplerine uygundur. Birinci öncüldeki nötralleştirme işlemi ise atık oluştuktan sonra gerçekleştirilen bir ıslah (arıtma) çalışmasıdır ve kaynağında önleme esasına dayanan Yeşil Kimya kapsamına girmez.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci öncüldeki atık su nötralleştirme işlemini değerlendirmek.
Bu işlem, atık oluştuktan sonra çevreye zarar vermesini önlemek için yapılan bir ıslah (remediasyon) çalışmasıdır. Yeşil Kimya ise atık oluşumunu kaynağında önlemeyi amaçlar, dolayısıyla bu kapsamda değerlendirilemez.
Yeşil Kimya'nın temel felsefesi olan kirliliği oluşmadan önce engelleme (önleme) ilkesine aykırıdır.
2
İkinci öncüldeki enzim kullanımını değerlendirmek.
Enzim (biyokatalizör) kullanımı, Yeşil Kimya'nın 'Katalizör Kullanımı' ve ara ürün/atık azaltımını hedefleyen 'Türevlerin Azaltılması' ilkeleriyle doğrudan örtüşür.
Seçici katalizörler reaksiyon verimini artırır ve gereksiz yan ürün oluşumunu engeller.
3
Üçüncü öncüldeki biyobozunur polimer kullanımını değerlendirmek.
Mısır koçanı gibi tarımsal atıklardan elde edilen polilaktik asit kullanımı, Yeşil Kimya'nın 'Yenilenebilir Hammadde Kullanımı' ve doğada kolayca parçalanabilmesini öngören 'Bozunabilir Tasarım' ilkelerine uygundur.
Fosil kaynaklar yerine yenilenebilir biyokütle kaynaklarının hammadde olarak kullanılması sürdürülebilirliği destekler.

Anahtar Kavram

Yeşil Kimya ve Sürdürülebilirlik Prensipleri
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Sürdürülebilirlik ve Yeşil Kimya

Bu konudan daha fazla soru