Examkin

Soru

Zorluk: ZorSolunum Sistemi

Yoğun egzersiz yapan bir bireyin doku hücrelerinde oluşan karbondioksit (CO2CO_2) moleküllerinin alveollere ulaştırılıp vücut dışına atılması sürecinde meydana gelen aşağıdaki olayları, gerçekleşme sırasına göre düzenleyiniz.

  1. 1Karbondioksitin doku kılcallarındaki alyuvarlara girerek karbonik anhidraz enzimi yardımıyla suyla birleşmesi
  2. 2Oluşan karbonik asidin iyonlaşarak bikarbonat (HCO3−HCO_3^-) ve hidrojen (H+H^+) iyonlarına ayrışması
  3. 3Bikarbonat iyonlarının alyuvardan kan plazmasına geçerek akciğer kılcallarına kadar taşınması
  4. 4Akciğer kılcallarına gelen bikarbonat iyonlarının tekrar alyuvara girmesi ve hidrojen iyonlarıyla birleşerek karbonik asidi oluşturması
  5. 5Karbonik anhidrazın etkisiyle karbonik asidin su ve karbondioksite parçalanması sonucu oluşan CO2CO_2'nin alveol boşluğuna geçmesi

Cevap

Sıralama; karbondioksitin alyuvarda suyla birleşmesi, iyonlarına ayrışması, bikarbonatın plazmada taşınması, bikarbonatın tekrar alyuvara girişi ve son olarak karbondioksitin serbest kalarak alveollere geçmesi şeklindedir.
Doğru sıralama, karbondioksitin dokulardan kanın şekilli elementlerine girişiyle başlar, kimyasal dönüşümlerle plazmaya aktarılır, akciğerde tekrar alyuvara girerek eski haline döner ve en son gaz fazında alveole geçer.

Adım Adım Çözüm

1
Doku kılcallarında CO2CO_2'nin alyuvara girmesi ve suyla birleşmesi
CO2+H2O→Karbonik AnhidrazH2CO3CO_2 + H_2O \xrightarrow{Karbonik\ Anhidraz} H_2CO_3 tepkimesi gerçekleşir.
Karbondioksitin büyük bir kısmı bikarbonat iyonları şeklinde taşınmak üzere alyuvar içine alınır.
2
Karbonik asidin iyonlaşması
H2CO3→H++HCO3−H_2CO_3 \rightarrow H^+ + HCO_3^- oluşur.
Hidrojen iyonları hemoglobin (HbHb) tarafından tutulurken, bikarbonat plazmaya verilir.
3
Bikarbonatın plazmada akciğerlere taşınması
Bikarbonat iyonları plazma içerisinde kalp yoluyla akciğer kılcallarına ulaşır.
Bu yöntem kandaki pH dengesinin korunması ve taşıma kapasitesinin artırılması için temel yoldur.
4
Akciğer kılcallarında tersinir tepkimelerin başlaması
H++HCO3−→H2CO3H^+ + HCO_3^- \rightarrow H_2CO_3 oluşur.
Akciğerlerde CO2CO_2 kısmi basıncı düşük olduğu için tepkimeler karbondioksit açığa çıkaracak yöne kayar.
5
Karbondioksitin serbest kalması ve alveole difüzyonu
H2CO3→Karbonik AnhidrazH2O+CO2H_2CO_3 \xrightarrow{Karbonik\ Anhidraz} H_2O + CO_2 tepkimesiyle CO2CO_2 alveole geçer.
Dış ortama atılacak olan gazın alveol boşluğuna geçmesi için moleküler CO2CO_2 formuna dönmesi gerekir.

Anahtar Kavram

Kandaki karbondioksit taşıma mekanizmalarından bikarbonat iyonu oluşumu ve karbonik anhidraz enziminin tersinir çalışması.
Bu soruyu puanla

Konular

Solunum Sistemi

Bu konudan daha fazla soru