Soru

Zorluk: Çok zorBeylikten Devlete Kuruluş Dönemi Siyasi Gelişmeleri (1300-1402)

Osmanlı Devleti'nin 1300-1402 yılları arasındaki beylikten devlete geçiş sürecinde izlediği siyasetle ilgili araştırma yapan bir tarihçi şu bulgulara ulaşmıştır:

I. Sırpsındığı ve Birinci Kosova savaşlarında Haçlı ordularına karşı galibiyetler elde edilirken, aynı dönemde Germiyanoğulları'ndan çeyiz, Hamitoğulları'ndan ise para karşılığı toprak alınmıştır.
II. Bizans'taki taht kavgalarından faydalanılarak Kantakuzen'e askeri destek verilmiş ve karşılığında Rumeli'de bir üs edinilmiştir.
III. Yıldırım Bayezid, İstanbul'u kuşattığı sırada Anadolu Hisarı'nı (Güzelcehisar) yaptırmış, ancak doğudan gelen Timur tehlikesi üzerine kuşatmayı kaldırmak zorunda kalmıştır.

Tarihçinin elde ettiği bu bulgulara dayanarak Kuruluş Dönemi Osmanlı siyaseti ile ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

  1. Anadolu'da Türk siyasi birliğini kurma çabalarında gaza ve cihat anlayışı temel alınarak diğer beyliklerle askeri mücadeleye girilmiştir.Cevap
  2. B
    Bizans İmparatorluğu'ndaki iç iktidar mücadeleleri, Osmanlı Devleti'nin Batı yönündeki jeopolitik yayılmasında kolaylaştırıcı bir rol oynamıştır.
  3. C
    Doğu ve batı yönlü siyasi/askeri tehditlerin çakışması, Osmanlı Devleti'nin stratejik hedeflerini gözden geçirmesine ve askeri önceliklerini değiştirmesine yol açmıştır.
  4. D
    Osmanlı Devleti, Anadolu Türk beylikleriyle olan ilişkilerinde sadece askeri güce dayalı olmayan, diplomatik ve ekonomik araçları da içeren çok yönlü bir siyaset izlemiştir.
  5. E
    Balkanlar'daki Haçlı ittifaklarına karşı yürütülen askeri mücadele ile Anadolu'daki toprak kazanımları aynı zaman diliminde paralel olarak ilerlemiştir.

Cevap

Anadolu'da Türk siyasi birliğini kurma çabalarında gaza ve cihat anlayışının temel alınarak diğer beyliklerle askeri mücadeleye girildiği yargısına ulaşılamaz.
Gaza ve cihat politikası yalnızca Müslüman olmayan gayrimüslimlere karşı yapılan savaşları kapsar. Anadolu'daki Müslüman Türk beylikleriyle yapılan mücadeleler egemenlik ve siyasi birlik amaçlı olup gaza ve cihat olarak nitelendirilemez. Bu nedenle beyliklerle gaza ve cihat anlayışıyla mücadele edildiğini savunan yargıya ulaşılamaz.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci bulgunun analiz edilmesi.
Birinci bulguda Balkanlar'daki askeri mücadeleler ile Anadolu'daki çeyiz ve satın alma yoluyla toprak kazanımlarının aynı dönemde gerçekleştiği belirtilmiştir. Bu durum, askeri ve diplomatik/ekonomik yöntemlerin bir arada kullanıldığını ve iki coğrafyadaki gelişmelerin kronolojik olarak paralel gittiğini doğrular.
Osmanlı Devleti'nin hem doğuda hem batıda eş zamanlı olarak farklı yöntemler uyguladığını tespit etmek amacıyla gerçekleştirilir.
2
İkinci bulgunun analiz edilmesi.
Bizans'taki taht kavgalarına müdahil olunması ve askeri destek karşılığında Rumeli'de üs (Çimpe Kalesi) edinilmesi, Bizans'ın iç zaaflarının Osmanlı'nın batı yayılmasını kolaylaştırdığını gösterir.
Bizans ile ilişkilerin Osmanlı'nın Rumeli'deki jeopolitik konumuna etkisini belirlemek amacıyla gerçekleştirilir.
3
Üçüncü bulgunun analiz edilmesi.
İstanbul kuşatmasının Timur tehlikesi nedeniyle kaldırılması, doğudaki ve batıdaki gelişmelerin birbirini etkilediğini ve askeri önceliklerin değiştiğini kanıtlar.
İki farklı cephedeki gelişmelerin stratejik öncelikleri nasıl değiştirdiğini anlamak amacıyla gerçekleştirilir.
4
Gaza ve cihat kavramının tarihsel tanımı üzerinden genel bir değerlendirme yapılması.
Gaza ve cihat, yalnızca gayrimüslimlere karşı yapılan dini nitelikli savaşları ifade eder. Anadolu'daki diğer Türk-İslam beylikleriyle yapılan mücadeleler ise gaza ve cihat kapsamına girmez; bu mücadeleler Türk siyasi birliğini ve hakimiyetini sağlama amacı taşır. Dolayısıyla gaza ve cihat anlayışıyla beyliklerle mücadele edildiği yargısına ulaşılamaz.
Kavramsal analizi tamamlayıp doğru seçeneğe ulaşmak amacıyla gerçekleştirilir.

Anahtar Kavram

Kuruluş Dönemi siyasi gelişmeleri, gaza ve cihat kavramının sınırları ile Anadolu Türk siyasi birliği faaliyetlerinin niteliği.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla