Examkin

Soru

Zorluk: OrtaGizli Antlaşmalar ve Paylaşım Planları

I. Dünya Savaşı sürerken İtilaf Devletleri, Osmanlı Devleti'nin topraklarını paylaşmak amacıyla kendi aralarında çeşitli gizli antlaşmalar yapmışlardır. Ancak 1917 yılında Rusya'da meydana gelen Bolşevik İhtilali sonrasında kurulan yeni yönetim, savaştan çekilerek Çarlık Rusyası'nın imzaladığı bu gizli antlaşmaları 'Sarı Kitap' adını verdikleri resmi belgelerle dünya kamuoyuna duyurmuştur.

Bu gelişmenin, gizli antlaşmaların uygulanabilirliği ve İtilaf Devletleri'nin paylaşım planları üzerindeki sonuçları hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A
    Çarlık Rusyası'na vadedilen Boğazlar ve Doğu Anadolu bölgelerinin paylaşım planlarında köklü değişikliklerin yapılması
  2. B
    Gizli diplomasinin ifşa olmasıyla İtilaf Devletleri'nin dünya kamuoyundaki meşruiyetinin zedelenmesi
  3. İngiltere ve Fransa'nın Orta Doğu'ya yönelik paylaşım planlarından vazgeçerek manda yönetimi sistemini reddetmesiCevap
  4. D
    Wilson İlkeleri'nde yer alan 'açık diplomasi' vurgusunun uluslararası ilişkilerde daha güçlü savunulması
  5. E
    Saint-Jean-de-Maurienne Antlaşması'nın hukuken geçersiz sayılması için İngiltere'ye zemin hazırlanması

Cevap

İngiltere ve Fransa'nın Orta Doğu'ya yönelik paylaşım planlarından vazgeçerek manda yönetimi sistemini reddetmesi söylenemez bir ifadedir. Ç��nkü bu devletler bölgedeki çıkarlarını korumak için manda rejimini kurmuşlardır.
İngiltere ve Fransa, Bolşevik İhtilali ve Rusya'nın ifşaatlarına rağmen Orta Doğu'yı paylaşma hedeflerinden vazgeçmemişlerdir. Savaş sonrasında San Remo Konferansı'nda bu bölgeleri manda yönetimi (mandaterlik) adı altında kendi aralarında paylaşarak gizli antlaşmalardaki hedeflerini büyük oranda uygulamaya koymuşlardır. Bu nedenle manda yönetimini reddettikleri veya planlardan vazgeçtikleri ifadesi tarihsel olarak yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Bolşevik İhtilali'nin gizli antlaşmalara etkisini analiz etmek
Rusya'nın savaştan çekilmesi ve gizli antlaşmaları açıklaması, paylaşım planlarında büyük bir değişikliğe yol açmış ve İtilaf Devletleri'ni diplomatik olarak zor durumda bırakmıştır.
Soruda ihtilalin gizli antlaşmalar ve paylaşım planları üzerindeki sonuçlarının değerlendirilmesi istenmektedir.
2
Seçenekleri tarihsel gerçeklerle karşılaştırmak
Boğazlar ve Doğu Anadolu tasarıları değişmiş, gizli diplomasi ifşa olmuş, Wilson İlkeleri'ndeki açık diplomasi maddesi önem kazanmış ve Saint-Jean-de-Maurienne Antlaşması geçersiz kılınmıştır. Ancak İngiltere ve Fransa Orta Doğu planlarından vazgeçmemiş, manda sistemini kurmuşlardır.
Tarihsel gelişmelerin doğruluğunu kontrol ederek yanlış olan çıkarımı belirlemek gerekir.

Anahtar Kavram

Bolşevik İhtilali'nin gizli antlaşmalara etkisi ve manda sisteminin ortaya çıkışı
Bu soruyu puanla

Konular

Gizli Antlaşmalar ve Paylaşım Planları