Examkin

Soru

Zorluk: ZorSu Ekosistemleri ve Doğal Dengedeki Rolü

Okyanus akıntıları, küresel iklim sisteminde ısı dağ��lımını düzenlemenin yanı sıra deniz ekosistemlerindeki biyoçeşitliliğin ve birincil üretkenliğin dağılışında da hayati bir role sahiptir. Bu akıntılar, okyanuslardaki fiziksel ve kimyasal özellikleri etkileyerek canlıların yaşam alanlarını şekillendirir.

Buna göre, okyanus akıntıları ve bunların su ekosistemlerindeki ekolojik etkileriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Bu karşılaşma alanlarında oluşan zengin besin zincirinde, planktonlardan balinalara doğru çıkıldıkça aktarılan enerji miktarı her basamakta artarak ekosistemin enerji dengesini korur.
  2. B
    Okyanus akıntılarının yüzeye çıkardığı besin elementleri arasında yer alan azotu, deniz fitoplanktonları atmosferdeki serbest azot gazını (N2N_2) doğrudan solunum yoluyla bünyelerine alarak kullanırlar.
  3. Sıcak ve soğuk okyanus akıntılarının karşılaşma alanlarında dikey yönlü su hareketlerinin (upwelling) görülmesi ve suyun oksijen ile besin maddesi (plankton) yönünden zenginleşmesi, bu bölgeleri biyoçeşitliliğin en yoğun olduğu alanlar hâline getirir.Cevap
  4. D
    Deniz ekosistemlerini akıntıların taşıdığı kirlilikten korumak için hayata geçirilen Ramsar Sözleşmesi, açık denizlerdeki biyoçeşitliliği koruma altına alan tek küresel çevre koruma anlaşmasıdır.
  5. E
    Küresel iklim değişimine bağlı olarak okyanus akıntılarının zayıflaması, atmosferdeki ozon tabakasının doğrudan delinmesine yol açarak ultraviyole ışınlarının denizel üretkenliği tamamen durdurmasına neden olur.

Cevap

Sıcak ve soğuk okyanus akıntılarının karşılaşma alanlarında dikey yönlü su hareketlerinin (upwelling) görülmesi ve suyun oksijen ile besin maddesi (plankton) yönünden zenginleşmesi, bu bölgeleri biyoçeşitliliğin en yoğun olduğu alanlar hâline getirir.
Doğru olan ifade, sıcak ve soğuk okyanus akıntılarının karşılaşma alanlarında dikey yönlü su hareketlerinin (upwelling) görülmesi ve suyun oksijen ile besin maddesi yönünden zenginleşmesi nedeniyle biyoçeşitliliğin bu alanlarda en yoğun olduğudur. Bu bölgelerde derinlerden gelen soğuk sular, fosfat ve nitrat gibi besin tuzlarını üst katmanlara taşıyarak fitoplankton patlamasına yol açar. Bu da besin zincirini tetikler ve balık popülasyonunu artırır.

Adım Adım Çözüm

1
Okyanus akıntılarının karşılaştığı alanlardaki dikey yönlü su hareketlerinin (upwelling) ekolojik önemini analiz etmek.
Soğuk ve sıcak akıntıların karşılaştığı alanlarda dikey yönlü yükselici su hareketleri (upwelling) gerçekleşir. Bu hareket dipteki besin tuzlarını (nitrat, fosfat) ışıklı katmana (fotik bölgeye) taşıyarak fitoplankton patlamasına yol açar. Sonuç olarak besin zinciri tetiklenir ve biyoçeşitlilik maksimum düzeye ulaşır.
Okyanus akıntılarının karşılaşma alanlarındaki temel biyolojik üretkenlik mekanizmasını kavramak.
2
Seçeneklerdeki ekolojik piramit, azot döngüsü ve çevre sözleşmeleri gibi kavramları bilimsel doğrularla karşılaştırmak.
Besin zincirinde yukarı doğru gidildikçe enerjinin artmadığı, aksine %10\%10 kuralı gereği her basamakta yaklaşık %90\%90 oranında azaldığı belirlenir. Atmosferdeki serbest azotun (N2N_2) doğrudan solunumla kullanılamayacağı ve Ramsar Sözleşmesi'nin denizleri değil karasal sulak alanları koruduğu gerçeği doğrulanır.
Çeldirici seçeneklerde yer alan yaygın kavramsal yanılgıları elemek.
3
Küresel iklim değişiminin ozon tabakası üzerindeki etkisini ayırt etmek.
Okyanus akıntılarının zayıflamasının sera etkisi ve küresel ısınmayla ilişkili olduğu, ozon tabakasının delinmesiyle doğrudan bir ilgisi olmadığı belirlenir. Ozon seyrelmesi kloroflorokarbon (CFC) gazlarının etkisiyle olur.
Farklı küresel çevre sorunlarının neden-sonuç ilişkilerini doğru analiz etmek.

Anahtar Kavram

Okyanus akıntılarının karşılaşma alanlarındaki upwelling sürecinin denizel biyoçeşitlilik üzerindeki etkisi.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Su Ekosistemleri ve Doğal Dengedeki Rolü

Bu konudan daha fazla soru