Soru

Zorluk: ZorTekke (Dinî-Tasavvufî) Edebiyatı Temsilcileri

14. yüzyılın ikinci yarısı ile 15. yüzyılın ilk yarısında yaşamış, tasavvuf düşüncesini Anadolu coğrafyasında yayarak kendi adıyla anılan Bayramiye tarikatını kurmuştur. Şiirlerinde sade ve samimi bir Türkçe kullanan şair, hece ve aruz ölçülerini birlikte denemiş; özellikle tasavvufi neşeyle söylediği ilahi ve şathiyeleriyle tanınmıştır:

*Çalabım bir şar yaratmış iki cihan arasında*
*Bakıcak didar görünür ol şarın kenarında*

beytinin de yer aldığı az sayıdaki şiiriyle derin bir tasavvufi birikimi yalın bir dille aktarmıştır. Dönemin Osmanlı padişahı II. Murad tarafından Edirne'ye davet edilmesi ve burada vaazlar vermesi tarihi bir vakadır. Eşrefoğlu Rûmî ve Akşemseddin gibi Türk kültür tarihinin önemli simalar��nı yetiştiren bu mutasavvıf, Ankara'da yaşamını yitirmiştir.

Bu parçada özellikleri belirtilen ve şiirinden bir bölüm verilen dinî-tasavvufî Türk edebiyatı temsilcisi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Yunus Emre
  2. B
    Hac�� Bektaş-ı Veli
  3. Hacı Bayram-ı VeliCevap
  4. D
    Kaygusuz Abdal
  5. E
    Niyâzî-i Mısrî

Cevap

Hacı Bayram-ı Veli
Parçada verilen 14-15. yüzyıl zaman dilimi, Ankara'da yaşayıp vefat etmesi, II. Murad ile görüşmesi, Akşemseddin ile Eşrefoğlu Rûmî'nin hocası olması ve kendi adıyla kurulan Bayramiye tarikatı gibi ayırt edici bilgiler Hacı Bayram-ı Veli'yi tanımlamaktadır. Ayrıca alıntılanan ünlü şar beyti de Hacı Bayram-ı Veli'nin bilinen en önemli şiirlerindendir.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki tarihsel ve coğrafi ipuçlarını belirleme
Sanatçının 14. ve 15. yüzyıllar arasında yaşadığı, Ankara'da vefat ettiği ve Osmanlı padişahı II. Murad döneminde Edirne'ye davet edildiği tespit edilir.
Bu tarihsel sınırlandırma, 13. yüzyılda yaşayan şairleri elemeyi sağlar.
2
Eser, yetiştirdiği kişiler ve tarikat ilişkisini kurma
Bayramiye tarikatını kuran, Akşemseddin ve Eşrefoğlu Rûmî gibi isimleri yetiştiren mutasavvıfın kim olduğu aranır.
Bu bilgiler doğrudan Bayramiye ekolü ve kurucusuna işaret eder.
3
Şiir örneği ve isim eşleştirmesini tamamlama
Ünlü 'Çalabım bir şar yaratmış...' beytinin Hacı Bayram-ı Veli'ye ait olduğu bilgisiyle birleştirilerek doğru yanıta ulaşılır.
Alıntılanan beyit ve metindeki tüm bilgiler Hacı Bayram-ı Veli kimliğiyle tam olarak örtüşmektedir.

Anahtar Kavram

Tekke (Dinî-Tasavvufî) Edebiyatı Temsilcileri ve Eserleri
Bu soruyu puanla