Soru

Zorluk: ZorÜreme Sistemi ve Embriyonik Gelişim

Sağlıklı bir insanda döllenme sonucu oluşan zigotun, yaklaşık dokuz aylık süreçte yeni bir bireyi meydana getirmesi sırasında gerçekleşen aşağıdaki olayları, gelişim sırasına göre baştan sona doğru sıralayınız.

  1. 1Zigotun sitoplazma miktarı ve toplam hacmi artmadan geçirdiği hızlı mitoz bölünmelerle blastomerlerin oluşması
  2. 2Blastomerlerin bir araya gelerek oluşturduğu, dut görünümlü ve içi dolu hücre kümesinin (morula) şekillenmesi
  3. 3Hücrelerin merkezden çevreye göç ederek blastosöl adı verilen sıvı dolu bir boşluk oluşturması
  4. 4Embriyonik tabakaların (ektoderm, mezoderm, endoderm) oluşumuyla sonuçlanan hücre göçlerinin ve ilk bağırsak boşluğunun ortaya çıkması
  5. 5Hücrelerin genetik kontrol altında farklılaşarak ve programlı hücre ölümleriyle doku ve organ taslaklarını oluşturması

Cevap

Embriyonik gelişim süreci sırasıyla; segmentasyon (hızlı bölünmeler), morula oluşumu, blastula (sıvı dolu boşluk), gastrulasyon (tabaka oluşumu) ve organogenez (farklılaşma) basamaklarını takip eder.
Embriyonik gelişimde hiyerarşik bir sıralama mevcuttur: Önce sayısal artış (segmentasyon-morula), sonra organizasyon (blastula), ardından tabakalaşma (gastrula) ve en son spesifikleşme (organogenez) gerçekleşir. Bu süreçte hücrelerin büyümeden bölünmesi ilk evrenin en ayırt edici özelliğidir.

Adım Adım Çözüm

1
Segmentasyon aşamasını belirleme
Zigotun hacmi artmadan bölünmesi (blastomer oluşumu) ilk adımdır.
Zigot, büyüme evresi geçirmeden G1G_1 ve G2G_2 evrelerini atlayarak hızla bölünür.
2
Morula aşamasını belirleme
Dut görünümlü hücre kümesi oluşur.
Hücre sayısı arttıkça hücreler bir arada kalarak morulayı oluşturur.
3
Blastula/Blastosist aşamasını belirleme
İçi sıvı dolu boşluk (blastosöl) şekillenir.
Bu aşamada embriyo rahim duvarına tutunmaya hazırdır.
4
Gastrulasyon aşamasını belirleme
Üç embriyonik tabaka ve ilk bağırsak boşluğu oluşur.
Hücre göçleri sayesinde karmaşık vücut planı şekillenmeye başlar.
5
Organogenez aşamasını belirleme
Doku ve organlar farklılaşır.
Gen ekspresyonundaki değişimler ve programlı hücre ölümleriyle nihai yapılar oluşur.

Anahtar Kavram

İnsanda Embriyonik Gelişim Evreleri
Bu soruyu puanla